- 底本
- Homer. The Odyssey, Volume 1-2. Murray, A. T. (Augustus Taber), editor. London: William Heinmann; New York: G.P. Putnam's Sons, 1919.
- 翻译
- AI 生成（gemini-3.5-flash） — 机器翻译，可能包含错误
- 语言
- 日本語 · English · 简体中文 · 한국어
- CTS URN
- urn:cts:greekLit:tlg0012.tlg002.humanitext-grc2:24.347-24.414
- 输出
- Humanitext Reader · reader.humanitext.ai · 2026-09-18
拉埃尔特斯拥抱儿子庆祝重逢，虽喜于求婚者伏诛却也担忧伊萨卡人的报复。他们回到屋中，拉埃尔特斯在雅典娜的帮助下重焕青春，老多利奥斯和儿子们干完农活回来，欣喜地迎回奥德修斯，众人共进晚餐，而传闻女神已在城中散播求婚者丧命的消息。
ἀμφὶ δὲ παιδὶ φίλῳ βάλε πήχεε· τὸν δὲ ποτὶ οἷ
他搂住自己亲爱儿子的双臂；而将他拉向自己，
εἷλεν ἀποψύχοντα1 πολύτλας δῖος Ὀδυσσεύς.
抱着几乎昏厥过去的他，那历经磨难、高贵的奥德修斯。
αὐτὰρ ἐπεί ῥʼ ἄμπνυτο καὶ ἐς φρένα θυμὸς ἀγέρθη,
但当他喘过气来，心神重新凝聚时，
ἐξαῦτις μύθοισιν ἀμειβόμενος προσέειπε·
他再次开口，用话语回答道：
Ζεῦ πάτερ, ἦ ῥα ἔτʼ ἔστε θεοὶ κατὰ μακρὸν Ὄλυμπον,
“父亲宙斯啊，看来高高的奥林波斯山上确实仍有神明在，
εἰ ἐτεὸν μνηστῆρες ἀτάσθαλον ὕβριν ἔτισαν.
如果求婚者真的为他们傲慢的暴行付出了代价。
νῦν δʼ αἰνῶς δείδοικα κατὰ φρένα μὴ τάχα πάντες
但现在我心中极其恐惧，生怕不久后所有的
ἐνθάδʼ ἐπέλθωσιν Ἰθακήσιοι, ἀγγελίας δὲ
伊萨卡人都会拥到这里，并且向四周
πάντη ἐποτρύνωσι Κεφαλλήνων πολίεσσι.
凯法勒尼亚人的各个城市发出消息、煽动众人。”
τὸν δʼ ἀπαμειβόμενος προσέφη πολύμητις Ὀδυσσεύς·
智谋超群的奥德修斯回答他道：
θάρσει, μή τοι ταῦτα μετὰ φρεσὶ σῇσι μελόντων.
“请放心，不要把这些事放在心上。
ἀλλʼ ἴομεν προτὶ οἶκον, ὃς ὀρχάτου ἐγγύθι κεῖται·
咱们还是去那座靠近果园的屋子吧；
ἔνθα δὲ Τηλέμαχον καὶ βουκόλον ἠδὲ συβώτην
我已经把特勒马科斯、牛倌和猪倌
προὔπεμψʼ, ὡς ἂν δεῖπνον ἐφοπλίσσωσι τάχιστα.
先派了过去，好让他们尽快准备晚餐。”
ὣς ἄρα φωνήσαντε βάτην πρὸς δώματα καλά.
俩人这样说着，便朝那座漂亮的屋子走去。
οἱ δʼ ὅτε δή ῥʼ ἵκοντο δόμους εὖ ναιετάοντας,
当他们来到那座建造精美的屋宇时，
εὗρον Τηλέμαχον καὶ βουκόλον ἠδὲ συβώτην
他们发现特勒马科斯、牛倌和猪倌
ταμνομένους κρέα πολλὰ κερῶντάς τʼ αἴθοπα οἶνον.
正在切分大量的肉，并调和着闪烁光泽的红酒。
τόφρα δὲ Λαέρτην μεγαλήτορα ᾧ ἐνὶ οἴκῳ
与此同时，在屋里，西西里女仆
ἀμφίπολος Σικελὴ λοῦσεν καὶ χρῖσεν ἐλαίῳ,
为宽宏大度的拉埃尔特斯沐浴，抹上橄榄油，
ἀμφὶ δʼ ἄρα χλαῖναν καλὴν βάλεν· αὐτὰρ Ἀθήνη
并给他披上一件漂亮的外衣；接着，雅典娜
ἄγχι παρισταμένη μέλεʼ ἤλδανε ποιμένι λαῶν,
伫立在旁，使这位民众之牧的四肢强壮，
μείζονα δʼ ἠὲ πάρος καὶ πάσσονα θῆκεν ἰδέσθαι.
让他看起来比先前更高大、更魁梧。
ἐκ δʼ ἀσαμίνθου βῆ· θαύμαζε δέ μιν φίλος υἱός,
他跨出浴盆；他亲爱的儿子惊奇地望着他，
ὡς ἴδεν ἀθανάτοισι θεοῖς ἐναλίγκιον ἄντην·
看到他的模样竟与不朽的诸神如此相似；
καί μιν φωνήσας ἔπεα πτερόεντα προσηύδα·
于是开口对他说道，吐露羽翼般的言辞：
ὦ πάτερ, ἦ μάλα τίς σε θεῶν αἰειγενετάων
“父亲啊，定是永生神明中的哪一位，
εἶδός τε μέγεθός τε ἀμείνονα θῆκεν ἰδέσθαι.
让您的容貌和身躯显得比先前更为英武。”
τὸν δʼ αὖ Λαέρτης πεπνυμένος ἀντίον ηὔδα·
睿智的拉埃尔特斯回答他道：
αἲ γάρ, Ζεῦ τε πάτερ καὶ Ἀθηναίη καὶ Ἄπολλον,
“啊，要是父老宙斯、雅典娜和阿波罗成全，
οἷος Νήρικον εἷλον, ἐϋκτίμενον πτολίεθρον,
就像当年我统治着凯法勒尼亚人、
ἀκτὴν ἠπείροιο, Κεφαλλήνεσσιν ἀνάσσων,
攻克那座陆地海岬上建造精美的城堡内里科斯时那样，
τοῖος ἐών τοι χθιζὸς ἐν ἡμετέροισι δόμοισιν,
昨天我也能以那样的雄姿，在我们的府邸里，
τεύχεʼ ἔχων ὤμοισιν, ἐφεστάμεναι2 καὶ ἀμύνειν
肩披铠甲，并肩战斗，击退
ἄνδρας μνηστῆρας· τῷ κε σφέων γούνατʼ ἔλυσα
那些求婚人！那样的话，我定会在大厅里打碎他们中许多人的
πολλῶν ἐν μεγάροισι, σὺ δὲ φρένας ἔνδον ἐγήθεις.
双膝，而你的内心也会感到无比欢欣。”
ὣς οἷ μὲν τοιαῦτα πρὸς ἀλλήλους ἀγόρευον.
他们俩人就像这样互相交谈着。
οἱ δʼ ἐπεὶ οὖν παύσαντο πόνου τετύκοντό τε δαῖτα,
且说众人都已干完活，准备好了宴席，
ἑξείης ἕζοντο κατὰ κλισμούς τε θρόνους τε·
挨个在躺椅和座椅上坐下；
ἔνθʼ οἱ μὲν δείπνῳ ἐπεχείρεον, ἀγχίμολον δὲ
正当他们要动手进餐时，走近前来的是
ἦλθʼ ὁ γέρων Δολίος, σὺν δʼ υἱεῖς τοῖο γέροντος,
老人多利奥斯，同行的还有这位老人的儿子们，
ἐξ ἔργων μογέοντες, ἐπεὶ προμολοῦσα κάλεσσεν
他们刚从田间劳作回来、疲惫不堪，因为先前
μήτηρ γρηῦς Σικελή, ἥ σφεας τρέφε καί ῥα γέροντα
西西里的老妇人、他们的母亲去叫了他们。她抚养着他们，也无微不至地
ἐνδυκέως κομέεσκεν, ἐπεὶ κατὰ γῆρας ἔμαρψεν.
照顾着那位老人，因为暮年已经将他篡住。
οἱ δʼ ὡς οὖν Ὀδυσῆα ἴδον φράσσαντό τε θυμῷ,
他们一见到奥德修斯，便在心里认出了他，
ἔσταν ἐνὶ μεγάροισι τεθηπότες· αὐτὰρ Ὀδυσσεὺς
惊呆地站在大厅里；然而奥德修斯
μειλιχίοις ἐπέεσσι καθαπτόμενος προσέειπεν·
用温和的话语招呼他们，说道：
ὦ γέρον, ἵζʼ ἐπὶ δεῖπνον, ἀπεκλελάθεσθε δὲ θάμβευς·
“老人家，入席用餐吧，把惊讶抛诸脑后；
δηρὸν γὰρ σίτῳ ἐπιχειρήσειν μεμαῶτες
我们早想动手吃东西了，却一直在大厅里
μίμνομεν ἐν μεγάροις, ὑμέας ποτιδέγμενοι αἰεί.
等着你们，总是在企盼着你们到来。”
ὣς ἄρ ἔφη, Δολίος δʼ ἰθὺς κίε χεῖρε πετάσσας
他这样说着，多利奥斯便径直走上前，张开
ἀμφοτέρας, Ὀδυσεῦς δὲ λαβὼν κύσε χεῖρʼ ἐπὶ καρπῷ,
双手，抓住奥德修斯的手，吻着他的手腕，
καί μιν φωνήσας ἔπεα πτερόεντα προσηύδα·
于是开口对他说道，吐露羽翼般的言辞：
ὦ φίλʼ, ἐπεὶ νόστησας ἐελδομένοισι μάλʼ ἡμῖν
“亲爱的人啊，既然您回到了极度渴望您归来的我们身边，
οὐδʼ ἔτʼ ὀϊομένοισι, θεοὶ δέ σʼ ἀνήγαγον αὐτοί,
虽然我们早已不敢奢望，是神明亲自把您带了回来，
οὖλέ τε καὶ μάλα χαῖρε, θεοὶ δέ τοι ὄλβια δοῖεν.
祝您安康，万分欣喜，愿诸神赐予您幸福！
καί μοι τοῦτʼ ἀγόρευσον ἐτήτυμον, ὄφρʼ ἐῢ εἰδῶ,
此外，请把这事如实告诉我，好让我明了，
ἢ ἤδη σάφα οἶδε περίφρων Πηνελόπεια
聪慧的彭涅罗佩是否已经确切知道
νοστήσαντά σε δεῦρʼ, ἦ ἄγγελον ὀτρύνωμεν.
您已归来，还是需要我们派人去送个口信？”
τὸν δʼ ἀπαμειβόμενος προσέφη πολύμητις Ὀδυσσεύς
智谋超群的奥德修斯回答他道：
ὦ γέρον, ἤδη οἶδε· τί σε χρὴ ταῦτα πένεσθαι;
“老人家，她已经知道了；你何必为此操心呢？”
ὣς φάθʼ, ὁ δʼ αὖτις ἄρʼ ἕζετʼ ἐϋξέστου ἐπὶ δίφρου.
他这样说着，多利奥斯便重新在打磨光滑的椅子上坐下。
ὣς δʼ αὔτως παῖδες Δολίου κλυτὸν ἀμφʼ Ὀδυσῆα
同样，多利奥斯的儿子们也在名声显赫的奥德修斯周围，
δεικανόωντʼ ἐπέεσσι καὶ ἐν χείρεσσι φύοντο,
用言语向他致意，紧紧握着他的手，
ἑξείης δʼ ἕζοντο παραὶ Δολίον, πατέρα σφόν.
挨个在他们的父亲多利奥斯身旁坐下。
ὣς οἱ μὲν περὶ δεῖπνον ἐνὶ μεγάροισι πένοντο·
就这样，众人在大厅里忙着准备进餐。
Ὄσσα δʼ ἄρʼ ἄγγελος ὦκα κατὰ πτόλιν ᾤχετο πάντη,
与此同时，传闻女神作为使者，迅速走遍了整座城市的每个角落，
μνηστήρων στυγερὸν θάνατον καὶ κῆρʼ ἐνέπουσα.
宣告求婚者们悲惨的死亡和毁灭的厄运。
- §24.348ἀποψύχοντα
现在分词的单数宾格阳性形式，修饰前文的代词 `τὸν`（拉埃尔特斯）。该动词在此处表示“昏厥”或“失去知觉”，描绘了拉埃尔特斯在确认儿子身份后因情绪过于激动而几近晕倒、被奥德修斯抱住的生理状态。
- §24.376αἲ γάρ ... ἐφεστάμεναι
由 `αἲ γάρ`（第376行）引导的表示对过去未能实现的愿望。第380行中的不定式 `ἐφεστάμεναι` 和 `ἀμύνειν` 充当了表达愿望的语气，意为“要是（昨天）我能身披铠甲战斗并击退……”。接着，第381行的 `τῷ κεν ... ἔλυσα`（直说过去时 + 语气词 `κε`）构成了虚拟语气条件句的归结从句，意为“那样的话，我定能打碎他们的双膝”。