- 底本
- Homer. The Odyssey, Volume 1-2. Murray, A. T. (Augustus Taber), editor. London: William Heinmann; New York: G.P. Putnam's Sons, 1919.
- 翻译
- AI 生成（gemini-3.5-flash） — 机器翻译，可能包含错误
- 语言
- 日本語 · English · 简体中文 · 한국어
- CTS URN
- urn:cts:greekLit:tlg0012.tlg002.humanitext-grc2:21.219-21.290
- 输出
- Humanitext Reader · reader.humanitext.ai · 2026-09-19
奥德修斯向忠诚的牛倌和猪倌展示伤疤以表明真实身份，并吩咐了突袭的计划。与此同时，求婚者们在试弓时接连失败，奥德修斯提出亲自试弓的请求引来了他们的愤怒。
οὐλήν, τήν ποτέ με σῦς ἤλασε λευκῷ ὀδόντι
“那就是那道伤疤，当年我与奥托吕科斯的儿子们一同前往帕耳那索斯时，一头野猪用白牙在我身上留下的伤疤。”
Παρνησόνδʼ ἐλθόντα σὺν υἱάσιν Αὐτολύκοιο.
ὣς εἰπὼν ῥάκεα μεγάλης ἀποέργαθεν οὐλῆς.
他这样说着，便拨开破烂的衣服，露出那道巨大的伤疤。
τὼ δʼ ἐπεὶ εἰσιδέτην εὖ τʼ ἐφράσσαντο ἕκαστα,
他们两人仔细端详，认清了每一个细节，
κλαῖον ἄρʼ ἀμφʼ Ὀδυσῆϊ δαΐφρονι χεῖρε βαλόντε,
便搂着足智多谋的奥德修斯痛哭起来，
καὶ κύνεον ἀγαπαζόμενοι κεφαλήν τε καὶ ὤμους
并亲切地吻着他的头和双肩。
ὣς δʼ αὔτως Ὀδυσεὺς κεφαλὰς καὶ χεῖρας ἔκυσσε.
同样地，奥德修斯也吻了他们的头和双手。
καί νύ κʼ ὀδυρομένοισιν ἔδυ φάος ἠελίοιο,
此时，若不是奥德修斯亲自制止并开口说话，
εἰ μὴ Ὀδυσσεὺς αὐτὸς ἐρύκακε1 φώνησέν τε·
太阳的光芒怕是要在他们的哭泣中落下了：
παύεσθον κλαυθμοῖο γόοιό τε, μή τις ἴδηται
“停止哭泣和哀号吧，免得有人走出
ἐξελθὼν μεγάροιο, ἀτὰρ εἴπῃσι καὶ εἴσω.
殿堂时看见，并且又到里面去说。
ἀλλὰ προμνηστῖνοι ἐσέλθετε, μηδʼ ἅμα πάντες,
你们应当一个接一个地进去，不要一起，
πρῶτος ἐγώ, μετὰ δʼ ὔμμες· ἀτὰρ τόδε σῆμα τετύχθω·
我先去，随后是你们；让我们把这当成一个约定：
ἄλλοι μὲν γὰρ πάντες, ὅσοι μνηστῆρες ἀγαυοί,
因为其他所有人，也就是那些高傲的求婚者，
οὐκ ἐάσουσιν ἐμοὶ δόμεναι βιὸν ἠδὲ φαρέτρην·
是不会允许把弓和箭袋交给我的。
ἀλλὰ σύ, δῖʼ Εὔμαιε, φέρων ἀνὰ δώματα τόξον
但是你，高贵的尤迈俄斯，要把弓拿到殿里，
ἐν χείρεσσιν ἐμοὶ θέμεναι, εἰπεῖν2 τε γυναιξὶ
亲手交到我的手里，并告诉女铺们，
κληῗσαι μεγάροιο θύρας πυκινῶς ἀραρυίας,
把殿堂那些紧闭的门户牢牢关紧。
ἢν δέ τις ἢ στοναχῆς ἠὲ κτύπου ἔνδον ἀκούσῃ
如果有人在我们的围墙之内听到
ἀνδρῶν ἡμετέροισιν ἐν ἕρκεσι, μή τι θύραζε
男人们的呻吟声或嘈杂声，千万不要走到门外，
προβλώσκειν, ἀλλʼ αὐτοῦ ἀκὴν ἔμεναι παρὰ ἔργῳ.
而是留在原地，静静地做自己的工作。
σοὶ δέ, Φιλοίτιε δῖε, θύρας ἐπιτέλλομαι αὐλῆς
至于你，高贵的菲洛伊提俄斯，我命令你把中庭的大门
κληῗσαι κληῗδι, θοῶς δʼ ἐπὶ δεσμὸν ἰῆλαι.
用钥匙锁上，并迅速套上绳索。”
ὣς εἰπὼν εἰσῆλθε δόμους εὖ ναιετάοντας·
他说完，便走进了那座建造精良的屋子，
ἕζετʼ ἔπειτʼ ἐπὶ δίφρον ἰών, ἔνθεν περ ἀνέστη·
然后走过去坐回了他刚才站起的那张椅子上。
ἐς δʼ ἄρα καὶ τὼ δμῶε ἴτην θείου Ὀδυσῆος.
随后，神圣奥德修斯的那两个仆人也跟着进去了。
Εὐρύμαχος δʼ ἤδη τόξον μετὰ χερσὶν ἐνώμα,
欧律马科斯此时正用手拨弄着弓，
θάλπων ἔνθα καὶ ἔνθα σέλᾳ πυρός· ἀλλά μιν οὐδʼ ὣς
借着火光在各处温热它；但即便如此，
ἐντανύσαι δύνατο, μέγα δʼ ἔστενε κυδάλιμον κῆρ·
他还是无法拉开它，他高贵的心中发出了沉重的叹息。
ὀχθήσας δʼ ἄρα εἶπεν ἔπος τʼ ἔφατʼ ἔκ τʼ ὀνόμαζεν·
他愤怒地开口说道：
ὢ πόποι, ἧ μοι ἄχος περί τʼ αὐτοῦ καὶ περὶ πάντων·
“哎呀，这真是我的痛苦，也是对所有人的痛苦！
οὔ τι γάμου τοσσοῦτον ὀδύρομαι, ἀχνύμενός περ·
我倒不是为婚事本身如此难过，虽然我很悲伤；
εἰσὶ καὶ ἄλλαι πολλαὶ Ἀχαιΐδες, αἱ μὲν ἐν αὐτῇ
还有许多其他阿开亚女子，有的就在这海环水绕的
ἀμφιάλῳ Ἰθάκῃ, αἱ δʼ ἄλλῃσιν πολίεσσιν·
伊萨卡岛上，有的在其他的城邦里。
ἀλλʼ εἰ δὴ τοσσόνδε βίης ἐπιδευέες εἰμὲν
但如果我们在力量上确实如此不及
ἀντιθέου Ὀδυσῆος, ὅ τʼ οὐ δυνάμεσθα τανύσσαι
神一样的奥德修斯，甚至无法拉开
τόξον· ἐλεγχείη δὲ καὶ ἐσσομένοισι πυθέσθαι.3
这张弓，这在后世听来将是一场耻辱。”
τὸν δʼ αὖτʼ Ἀντίνοος προσέφη, Εὐπείθεος υἱός·
欧裴忒斯的儿子安提诺乌斯回答他道：
Εὐρύμαχʼ, οὐχ οὕτως ἔσται· νοέεις δὲ καὶ αὐτός.
“欧律马科斯，事情不会是这样的；你心里也明白。
νῦν μὲν γὰρ κατὰ δῆμον ἑορτὴ τοῖο θεοῖο
因为现在城邦里正举行那位神明的圣洁
ἁγνή· τίς δέ κε τόξα τιταίνοιτʼ; ἀλλὰ ἕκηλοι
节日；谁会在此时拉弓呢？不如安安静静地
κάτθετʼ· ἀτὰρ πελέκεάς γε καὶ εἴ κʼ εἰῶμεν ἅπαντας
把弓放下。至于那些铁斧，即使我们让它们全部
ἑστάμεν· οὐ μὲν γάρ τινʼ ἀναιρήσεσθαι ὀΐω,
留在这里，我想也不会有人走进来，
ἐλθόντʼ ἐς μέγαρον Λαερτιάδεω Ὀδυσῆος.
把它从拉埃尔特斯之子奥德修斯的殿堂里拿走。
ἀλλʼ ἄγετʼ, οἰνοχόος μὲν ἐπαρξάσθω δεπάεσσιν,
来吧，让斟酒人把酒倒入杯中，
ὄφρα σπείσαντες καταθείομεν ἀγκύλα τόξα·
待我们奠酒完毕后，便把弯弓搁下。
ἠῶθεν δὲ κέλεσθε Μελάνθιον, αἰπόλον αἰγῶν,
明天清晨，你们吩咐山羊倌美兰提俄斯，
αἶγας ἄγειν, αἳ πᾶσι μέγʼ ἔξοχοι αἰπολίοισιν,
把群羊中最为出色的山羊牵来，
ὄφρʼ ἐπὶ μηρία θέντες Ἀπόλλωνι κλυτοτόξῳ
好让我们把大腿骨献给以善射闻名的阿波罗，
τόξου πειρώμεσθα καὶ ἐκτελέωμεν ἄεθλον.
随后试弓并结束这场竞技。”
ὣς ἔφατʼ Ἀντίνοος, τοῖσιν δʼ ἐπιήνδανε μῦθος.
安提诺乌斯这样说，他的话正合他们的心意。
τοῖσι δὲ κήρυκες μὲν ὕδωρ ἐπὶ χεῖρας ἔχευαν,
传令官们将水倒在他们的手上，
κοῦροι δὲ κρητῆρας ἐπεστέψαντο ποτοῖο,
青年们把酒倒满酒缸，
νώμησαν δʼ ἄρα πᾶσιν ἐπαρξάμενοι δεπάεσσιν.
并为所有人斟满酒杯。
οἱ δʼ ἐπεὶ οὖν σπεῖσάν τʼ ἔπιόν θʼ ὅσον ἤθελε θυμός,
当他们奠酒完毕并喝足了酒，
τοῖς δὲ δολοφρονέων μετέφη πολύμητις Ὀδυσσεύς·
足智多谋的奥德修斯便心怀诡计对他们说道：
κέκλυτέ μευ, μνηστῆρες ἀγακλειτῆς βασιλείης·
“听我说，显赫女王的求婚者们，
ὄφρʼ εἴπω τά με θυμὸς ἐνὶ στήθεσσι κελεύει·
让我说出我胸中之意。
Εὐρύμαχον δὲ μάλιστα καὶ Ἀντίνοον θεοειδέα
我特别向欧律马科斯和神一样的安提诺乌斯
λίσσομʼ, ἐπεὶ καὶ τοῦτο ἔπος κατὰ μοῖραν ἔειπε,
恳求，因为他也说了合乎时宜的话，
νῦν μὲν παῦσαι τόξον, ἐπιτρέψαι δὲ θεοῖσιν·
让大家现在停止试弓，把这事托付给神明；
ἠῶθεν δὲ θεὸς δώσει κράτος ᾧ κʼ ἐθέλῃσιν.
明天清晨，神明会将胜利赐予他所中意的人。
ἀλλʼ ἄγʼ ἐμοὶ δότε τόξον ἐΰξοον, ὄφρα μεθʼ ὑμῖν
但是，请把那张打磨光滑的弓交给我，让我在你们面前
χειρῶν καὶ σθένεος πειρήσομαι, ἤ μοι ἔτʼ ἐστὶν
试试我的手劲和力气，看看我体内是否还留有
ἴς, οἵη πάρος ἔσκεν ἐνὶ γναμπτοῖσι μέλεσσιν,
往日我那柔韧肢体里的力量，
ἦ ἤδη μοι ὄλεσσεν ἄλη τʼ ἀκομιστίη τε.
还是漂泊和疏于照料已经彻底毁掉了它。”
ὣς ἔφαθʼ, οἱ δʼ ἄρα πάντες ὑπερφιάλως νεμέσησαν,
他这样说，他们所有人便都异常愤怒，
δείσαντες μὴ τόξον ἐΰξοον ἐντανύσειεν.
害怕他真的拉开了那张打磨光滑的弓。
Ἀντίνοος δʼ ἐνένιπεν ἔπος τʼ ἔφατʼ ἔκ τʼ ὀνόμαζεν·
安提诺乌斯斥责他，开口说道：
ἆ δειλὲ ξείνων, ἔνι τοι φρένες οὐδʼ ἠβαιαί·
“啊，可怜的异乡人，你简直毫无理智。
οὐκ ἀγαπᾷς ὃ ἕκηλος ὑπερφιάλοισι μεθʼ ἡμῖν
你难道不满足于能安逸地和我们这些高傲的人一同
δαίνυσαι, οὐδέ τι δαιτὸς ἀμέρδεαι, αὐτὰρ ἀκούεις
宴饮，不曾缺了任何一份食物，而且还能听我们
- §21.226καί νύ κʼ ... εἰ μὴ ... ἐρύκακε
虚拟条件句结构。主句使用带语气助词 κʼ (ἄν) 的直陈过去式（ἔδυ），从句使用 εἰ μή 与直陈过去式（ἐρύκακε），表示“若不是奥德修斯亲自制止，太阳光在他们痛哭时就已经落下了”这一与事实相反的假设。
- §21.235θέμεναι, εἰπεῖν
不定式用作命令式（infinitive for imperative）。在这里，这两个不定式在语义上等同于直接命令，表示奥德修斯对尤迈俄斯的指示（“放！”、“告诉！”）。
- §21.255ἐλεγχείη δὲ καὶ ἐσσομένοισι πυθέσθαι.
不定式 πυθέσθαι（听闻、获悉）用于修饰或解释名词 ἐλεγχείη（耻辱），说明耻辱的具体方面或后果，意为“即便对于后世之人听闻而言，也是一桩耻辱”。