- 底本
- Homer. The Odyssey, Volume 1-2. Murray, A. T. (Augustus Taber), editor. London: William Heinmann; New York: G.P. Putnam's Sons, 1919.
- 翻译
- AI 生成（gemini-3.5-flash） — 机器翻译，可能包含错误
- 语言
- 日本語 · English · 简体中文 · 한국어
- CTS URN
- urn:cts:greekLit:tlg0012.tlg002.humanitext-grc2:16.68-16.137
- 输出
- Humanitext Reader · reader.humanitext.ai · 2026-09-20
忒勒玛科斯解释说由于求婚者们横行霸道，他无法将客人接回宫殿，并提议让客人留在牧猪人的小屋里。奥德修斯听后表现出义愤，而忒勒玛科斯在叙述了伊塔卡的危急局势后，派尤迈奥斯去秘密向佩内洛佩报告自己平安归来的消息。
τὸν δʼ αὖ Τηλέμαχος πεπνυμένος ἀντίον ηὔδα·
聪明睿智的忒勒玛科斯回答他说：
Εὔμαιʼ, ἦ μάλα τοῦτο ἔπος θυμαλγὲς ἔειπες·
“尤迈奥斯啊，你这话真是说得让我十分心痛。
πῶς γὰρ δὴ τὸν ξεῖνον ἐγὼν ὑποδέξομαι οἴκῳ;
因为我究竟该如何把这位客人接进我的家里呢？
αὐτὸς μὲν νέος εἰμὶ καὶ οὔ πω χερσὶ πέποιθα
我自己还年轻，尚未能依靠自己的双手
ἄνδρʼ ἀπαμύνασθαι, ὅτε τις πρότερος χαλεπήνῃ·
去击退一个男人，当有人首先向我挑衅时；
μητρὶ δʼ ἐμῇ δίχα θυμὸς ἐνὶ φρεσὶ μερμηρίζει1,
至于我的母亲，她的心中正犹豫不决，
ἢ αὐτοῦ παρʼ ἐμοί τε μένῃ καὶ δῶμα κομίζῃ,
是在这里陪着我、照看家园，
εὐνήν τʼ αἰδομένη πόσιος δήμοιό τε φῆμιν,
守护丈夫的床榻和人们的议论，
ἦ ἤδη ἅμʼ ἕπηται Ἀχαιῶν ὅς τις ἄριστος
还是现在就跟随阿开亚人中那个最优秀、
μνᾶται ἐνὶ μεγάροισιν ἀνὴρ καὶ πλεῖστα πόρῃσιν.
在府邸里向她求婚且送礼最多的人。
ἀλλʼ ἦ τοὶ τὸν ξεῖνον, ἐπεὶ τεὸν ἵκετο δῶμα,
不过至于这位客人，既然他来到了你的屋里，
ἕσσω μιν χλαῖνάν τε χιτῶνά τε, εἵματα καλά,
我会给他穿上外套和内衣，这些美丽的衣裳，
δώσω δὲ ξίφος ἄμφηκες καὶ ποσσὶ πέδιλα,
并赠他一柄双刃剑和脚上的凉鞋，
πέμψω δʼ ὅππη μιν κραδίη θυμός τε κελεύει.
送他去他的心和灵魂渴望去的地方。
εἰ δʼ ἐθέλεις, σὺ κόμισσον ἐνὶ σταθμοῖσιν ἐρύξας·
如果你愿意，就把他留在牧庄里，由你来照料他；
εἵματα δʼ ἐνθάδʼ ἐγὼ πέμψω καὶ σῖτον ἅπαντα
我会把衣物和所有食用的粮食送到这里，
ἔδμεναι, ὡς ἂν μή σε κατατρύχῃ καὶ ἑταίρους.
免得他连累你和你的同伴受累。
κεῖσε δʼ ἂν οὔ μιν ἐγώ γε μετὰ μνηστῆρας ἐῷμι
但我不赞成让他去求婚者们那儿，
ἔρχεσθαι· λίην γὰρ ἀτάσθαλον ὕβριν ἔχουσι·
因为他们有着极为无法无天的狂妄，
μή μιν κερτομέωσιν, ἐμοὶ δʼ ἄχος ἔσσεται αἰνόν.
免得他们侮辱他，那将给我带来极大的痛苦。
πρῆξαι δʼ ἀργαλέον τι μετὰ πλεόνεσσιν ἐόντα
一个人即便强壮，在面对众多人时
ἄνδρα καὶ ἴφθιμον, ἐπεὶ ἦ πολὺ φέρτεροί εἰσι.
也难以成事，因为他们确实要强大得多。”
τὸν δʼ αὖτε προσέειπε πολύτλας δῖος Ὀδυσσεύς·
这时，那长久忍耐、神圣的奥德修斯对他说：
ὦ φίλʼ, ἐπεί θήν μοι καὶ ἀμείψασθαι θέμις ἐστίν,
“朋友啊，既然对我来说回话也是理所当然的，
ἦ μάλα μευ καταδάπτετʼ ἀκούοντος φίλον ἦτορ,
当听到你们说，在有你这样的人在场的情况下，
οἷά φατε μνηστῆρας ἀτάσθαλα μηχανάασθαι
求婚者们竟敢无视你，在府邸里
ἐν μεγάροις, ἀέκητι σέθεν τοιούτου ἐόντος.
策划出这般无道的勾当，我的心真在剧烈撕扯。
εἰπέ μοι ἠὲ ἑκὼν ὑποδάμνασαι, ἦ σέ γε λαοὶ
请告诉我，你是甘心屈服，还是城邦里的民众
ἐχθαίρουσʼ ἀνὰ δῆμον, ἐπισπόμενοι θεοῦ ὀμφῇ,
听从神明启示，在国中憎恨你？
ἦ τι κασιγνήτοις ἐπιμέμφεαι, οἷσί περ ἀνὴρ
还是你怪罪兄弟？人在战斗时总会信赖他们，
μαρναμένοισι πέποιθε, καὶ εἰ μέγα νεῖκος ὄρηται.
即便发生了巨大的冲突。
αἲ γάρ ἐγὼν οὕτω νέος εἴην τῷδʼ ἐπὶ θυμῷ2,
但愿我有如此心气，且能像你这般年轻，
ἢ παῖς ἐξ Ὀδυσῆος ἀμύμονος ἠὲ καὶ αὐτός·
或者是无可挑剔的奥德修斯的儿子，又或是他本人；
αὐτίκʼ ἔπειτʼ ἀπʼ ἐμεῖο κάρη τάμοι ἀλλότριος φώς3,
那么，立刻让外邦人砍掉我的头吧，
εἰ μὴ ἐγὼ κείνοισι κακὸν πάντεσσι γενοίμην,
如果不成为所有那些人的灾星，
ἐλθὼν ἐς μέγαρον Λαερτιάδεω Ὀδυσῆος.
当我来到拉埃尔特斯之子奥德修斯的府邸。
εἰ δʼ αὖ με πληθυῖ δαμασαίατο μοῦνον ἐόντα,
但如果由于我孤身一人，他们以多欺少将我制服，
βουλοίμην κʼ ἐν ἐμοῖσι κατακτάμενος μεγάροισι
我宁愿在自己的府邸里被杀而死，
τεθνάμεν ἢ τάδε γʼ αἰὲν ἀεικέα ἔργʼ ὁράασθαι,
也不愿永远看着这些不体面的行径：
ξείνους τε στυφελιζομένους δμῳάς τε γυναῖκας
客人被作践，女仆们
ῥυστάζοντας ἀεικελίως κατὰ δώματα καλά,
在美丽的房子里被可耻地拉扯蹂躏，
καὶ οἶνον διαφυσσόμενον, καὶ σῖτον ἔδοντας
铺张浪费酒水，人们毫无意义、
μὰψ αὔτως, ἀτέλεστον, ἀνηνύστῳ ἐπὶ ἔργῳ.
永无止境地吞噬食物，为着那毫无结果的勾当。”
τὸν δʼ αὖ Τηλέμαχος πεπνυμένος ἀντίον ηὔδα·
聪明睿智的忒勒玛科斯回答他说：
τοιγὰρ ἐγώ τοι, ξεῖνε, μάλʼ ἀτρεκέως ἀγορεύσω.
“所以，客人啊，我将十分准确地告诉你。
οὔτε τί μοι πᾶς δῆμος ἀπεχθόμενος χαλεπαίνει,
既不是整个城邦的民众因憎恨而对我发怒，
οὔτε κασιγνήτοις ἐπιμέμφομαι, οἷσί περ ἀνὴρ
我也不是在怪罪兄弟，人在战斗时总会信赖他们，
μαρναμένοισι πέποιθε, καὶ εἰ μέγα νεῖκος ὄρηται.
即便发生了巨大的冲突。
ὧδε γὰρ ἡμετέρην γενεὴν μούνωσε Κρονίων·
因为克罗诺斯之子就是这样使我们这一支代代单传的：
μοῦνον Λαέρτην Ἀρκείσιος υἱὸν ἔτικτε,
阿耳凯西奥斯生了独子拉埃尔特斯，
μοῦνον δʼ αὖτʼ Ὀδυσῆα πατὴρ τέκεν· αὐτὰρ Ὀδυσσεὺς
父亲生了独子奥德修斯；而奥德修斯
μοῦνον ἔμʼ ἐν μεγάροισι τεκὼν λίπεν οὐδʼ ἀπόνητο4.
在府邸里只生下了我便离去，未能享受到我的陪伴。
τῷ νῦν δυσμενέες μάλα μυρίοι εἴσʼ ἐνὶ οἴκῳ.
因此，如今家里有无数的仇敌。
ὅσσοι γὰρ νήσοισιν ἐπικρατέουσιν ἄριστοι,
因为所有在岛屿上称雄的首领，
Δουλιχίῳ τε Σάμῃ τε καὶ ὑλήεντι Ζακύνθῳ,
在杜利基翁、萨梅和森林茂密的扎金索斯，
ἠδʼ ὅσσοι κραναὴν Ἰθάκην κάτα κοιρανέουσι,
以及在险峻的伊塔卡当权的首领，
τόσσοι μητέρʼ ἐμὴν μνῶνται, τρύχουσι δὲ οἶκον.
有这么多人向我的母亲求婚，并在蚕食我的家园。
ἡ δʼ οὔτʼ ἀρνεῖται στυγερὸν γάμον οὔτε τελευτὴν
而她既不拒绝这可憎的婚事，也无法
ποιῆσαι δύναται· τοὶ δὲ φθινύθουσιν ἔδοντες
做个了断；他们通过大肆吃喝来耗尽我的家产；
οἶκον ἐμόν· τάχα δή με διαρραίσουσι καὶ αὐτόν.
不久他们也会把我本人彻底毁灭。
ἀλλʼ ἦ τοι μὲν ταῦτα θεῶν ἐν γούνασι κεῖται·
不过，这些事终究取决于神明的膝上。
ἄττα, σὺ δʼ ἔρχεο θᾶσσον, ἐχέφρονι Πηνελοπείῃ
阿达，你快去，告诉通情达理的佩内洛佩，
εἴφʼ ὅτι οἱ σῶς εἰμὶ καὶ ἐκ Πύλου εἰλήλουθα.
我平安无事，已经从皮洛斯回来了。
αὐτὰρ ἐγὼν αὐτοῦ μενέω, σὺ δὲ δεῦρο νέεσθαι,
我会留在这里，你报信后就回到这里来，
οἴῃ ἀπαγγείλας· τῶν δʼ ἄλλων μή τις Ἀχαιῶν
只要告诉她一个人；不要让其他阿开亚人中的任何一个
πευθέσθω· πολλοὶ γὰρ ἐμοὶ κακὰ μηχανόωνται.
知晓此事；因为有许多人在针对我谋划恶事。”
τὸν δʼ ἀπαμειβόμενος προσέφης, Εὔμαιε συβῶτα·
牧猪人尤迈奥斯啊，你回答他说道：
γιγνώσκω, φρονέω· τά γε δὴ νοέοντι κελεύεις.
“我知道，我明白；你是对一个懂事的人下达这些指示。
ἀλλʼ ἄγε μοι τόδε εἰπὲ καὶ ἀτρεκέως κατάλεξον,
但是来吧，请告诉我这件事，并且准确地对我说，”, grading=
- §§16.73δίχα θυμὸς ἐνὶ φρεσὶ μερμηρίζει
动词 `μερμηρίζει` 表示在两者之间犹豫不决，并引导了后面由 `ἢ... ἦ...`（第74–76行）引出的选择从句。这表现了母亲佩内洛佩内心的挣扎：是留在宫殿守护贞洁，还是与求婚者之一结婚。
- §§16.99αἲ γάρ ἐγὼν οὕτω νέος εἴην τῷδʼ ἐπὶ θυμῷ
语气词 `αἲ γάρ` 与祈愿式 `εἴην` 连用，表示目前无法实现的愿望（虚拟愿望）。奥德修斯在感叹自己的身体状况（或他伪装成老人的身份）的同时，展现了坚定的意志：“但愿我如我的心气一般年轻。”
- §§16.102αὐτίκʼ ἔπειτʼ ἀπʼ ἐμεῖο κάρη τάμοι ἀλλότριος φώς
这是对第103行条件从句 `εἰ μὴ... γενοίμην` 的主句（归结句）。使用了祈愿式 `τάμοι`，构成了一个强烈的自我诅咒式条件句：“如果我不给他们所有人带来灾难，就让外人立刻砍下我的头。”
- §§16.120οὐδʼ ἀπόνητο
动词 `ἀπονίναμαι`（享有、获得益处）的直陈式不定过去时中动态第三人称单数。深切地表达了奥德修斯虽然生下了独子忒勒玛科斯，但因随即前往特洛伊，而未能享受到为人父的乐趣。