- 底本
- Homer. The Odyssey, Volume 1-2. Murray, A. T. (Augustus Taber), editor. London: William Heinmann; New York: G.P. Putnam's Sons, 1919.
- 翻译
- AI 生成(gemini-3.5-flash) — 机器翻译,可能包含错误
- 语言
- 日本語 · English · 简体中文 · 한국어
- CTS URN
- urn:cts:greekLit:tlg0012.tlg002.humanitext-grc2:13.368-13.440
- 输出
- Humanitext Reader · reader.humanitext.ai · 2026-09-20
藏好财宝后,奥德修斯与雅典娜密谋消灭求婚者。雅典娜将奥德修斯伪装成老乞丐,指示他首先拜访猪倌,并启程前往斯巴达召回忒勒玛科斯。
ἆσσον πάντʼ ἐφόρει, χρυσὸν καὶ ἀτειρέα χαλκὸν
他将一切搬得更近,黄金与不易磨损的青铜,
εἵματά τʼ εὐποίητα, τά οἱ Φαίηκες ἔδωκαν.
以及制作精美的衣物,这些是法埃亚基亚人赠予他的。
καὶ τὰ μὲν εὖ κατέθηκε, λίθον δʼ ἐπέθηκε θύρῃσι
他将它们妥善放好,而帕拉斯·雅典娜,
Παλλὰς Ἀθηναίη, κούρη Διὸς αἰγιόχοιο.
执盾宙斯之女,在洞口放了一块石头。
τὼ δὲ καθεζομένω1 ἱερῆς παρὰ πυθμένʼ ἐλαίης
两人坐在神圣的橄榄树根旁,
φραζέσθην μνηστῆρσιν ὑπερφιάλοισιν ὄλεθρον.
密谋着那些傲慢求婚者的毁灭。
τοῖσι δὲ μύθων ἦρχε θεὰ γλαυκῶπις Ἀθήνη·
闪眸女神雅典娜首先对他们开口说道:
διογενὲς Λαερτιάδη, πολυμήχανʼ Ὀδυσσεῦ,
“宙斯所生的拉埃尔特斯之子、足智多谋的奥德修斯,
φράζευ ὅπως μνηστῆρσιν ἀναιδέσι χεῖρας ἐφήσεις,
考虑一下你将如何向那些无耻的求婚者下手,
οἳ δή τοι τρίετες μέγαρον κάτα κοιρανέουσι,
他们确实已在你的府邸里作威作福了三年,
μνώμενοι ἀντιθέην ἄλοχον καὶ ἕδνα διδόντες·
向你那神女般的妻子求婚,并献上聘礼;
ἡ δὲ σὸν αἰεὶ νόστον ὀδυρομένη κατὰ θυμὸν
而她,心中始终为你的归来而哀悼,
πάντας μέν ῥʼ ἔλπει καὶ ὑπίσχεται ἀνδρὶ ἑκάστῳ,
给所有人希望,向每个人许下诺言,
ἀγγελίας προϊεῖσα, νόος δέ οἱ ἄλλα μενοινᾷ.
传递着消息,但她的心里却另有所图。”
τὴν δʼ ἀπαμειβόμενος προσέφη πολύμητις Ὀδυσσεύς·
智谋不凡的奥德修斯回答她道:
ὢ πόποι, ἦ μάλα δὴ Ἀγαμέμνονος Ἀτρεΐδαο
“啊,天哪!如果不是你,女神啊,向我按部就班地
φθίσεσθαι κακὸν οἶτον ἐνὶ μεγάροισιν ἔμελλον2,
告知了这一切,我险些在自己的府邸中,
εἰ μή μοι σὺ ἕκαστα, θεά, κατὰ μοῖραν ἔειπες.
像阿特柔斯之子阿伽门农那样落得悲惨的下场。
ἀλλʼ ἄγε μῆτιν ὕφηνον, ὅπως ἀποτίσομαι αὐτούς·
但来吧,请织就一条计谋,好让我能向他们复仇;
πὰρ δέ μοι αὐτὴ στῆθι, μένος πολυθαρσὲς ἐνεῖσα,
并且亲自站在我身旁,注入百折不挠的勇气,
οἷον ὅτε Τροίης λύομεν λιπαρὰ κρήδεμνα.
犹如我们解开特洛伊明亮冠冕的那个时刻。
αἴ κέ μοι ὣς μεμαυῖα παρασταίης, γλαυκῶπι,
如果你能像那时一样热切地站在我身旁,闪眸女神,
καί κε τριηκοσίοισιν ἐγὼν ἄνδρεσσι μαχοίμην
哪怕是与三百人交战,我也心甘情愿,
σὺν σοί, πότνα θεά, ὅτε μοι πρόφρασσʼ ἐπαρήγοις.
与你一起,尊贵的女神,只要你愿意欣然相助。”
τὸν δʼ ἠμείβετʼ ἔπειτα θεὰ γλαυκῶπις Ἀθήνη·
闪眸女神雅典娜随即回答他道:
καὶ λίην τοι ἐγώ γε παρέσσομαι, οὐδέ με λήσεις,
“我必定会与你同在,绝不会忽视你,
ὁππότε κεν δὴ ταῦτα πενώμεθα· καί τινʼ ὀΐω
当我们着手处理这些事务时;我想,
αἵματί τʼ ἐγκεφάλῳ τε παλαξέμεν ἄσπετον οὖδας
那些吞食你家产的求婚者中,
ἀνδρῶν μνηστήρων, οἵ τοι βίοτον κατέδουσιν.
定会有人用鲜血和脑浆溅湿这无垠的大地。
ἀλλʼ ἄγε σʼ ἄγνωστον τεύξω πάντεσσι βροτοῖσι·
不过,来吧,我让你在所有凡人面前都无法被认出;
κάρψω μὲν χρόα καλὸν ἐνὶ γναμπτοῖσι μέλεσσι,
我会让你矫健四肢上的美丽肌肤干瘪,
ξανθὰς δʼ ἐκ κεφαλῆς ὀλέσω τρίχας, ἀμφὶ δὲ λαῖφος
让你头上的金发脱落,并让你穿上肮脏的衣衫,
ἕσσω ὅ κε στυγέῃσιν ἰδὼν ἄνθρωπον ἔχοντα,
任何人一瞧见穿这衣服的人就会感到厌恶,
κνυζώσω δέ τοι ὄσσε πάρος περικαλλέʼ ἐόντε,
我还会让你原本明亮动人的双眼变得黯淡无光,
ὡς ἂν ἀεικέλιος πᾶσι μνηστῆρσι φανήῃς
好让你在所有的求婚者、你的妻子,
σῇ τʼ ἀλόχῳ καὶ παιδί, τὸν ἐν μεγάροισιν ἔλειπες.
以及留在府邸里的孩子面前,显得猥琐不堪。
αὐτὸς δὲ πρώτιστα συβώτην εἰσαφικέσθαι3,
你自己则要最先去往猪倌那里,
ὅς τοι ὑῶν ἐπίουρος, ὁμῶς δέ τοι ἤπια οἶδε,
他是你的猪群看守者,对你忠心耿耿,
παῖδά τε σὸν φιλέει καὶ ἐχέφρονα Πηνελόπειαν.
且疼爱你的儿子和贤惠的佩涅洛佩。
δήεις τόν γε σύεσσι παρήμενον· αἱ δὲ νέμονται
你会发现他正守在猪群旁;那些猪正在
πὰρ Κόρακος πέτρῃ ἐπί τε κρήνῃ Ἀρεθούσῃ,
乌鸦石旁以及阿瑞图萨泉边吃着东西,
ἔσθουσαι βάλανον μενοεικέα καὶ μέλαν ὕδωρ
吞食着合意的橡子,饮用着黑色的泉水,
πίνουσαι, τά θʼ ὕεσσι τρέφει τεθαλυῖαν ἀλοιφήν.
这些正是滋养猪只肥壮起来的食物。
ἔνθα μένειν καὶ πάντα παρήμενος ἐξερέεσθαι,
你要在那里等候,坐在他身旁,询问一切,
ὄφρʼ ἂν ἐγὼν ἔλθω Σπάρτην ἐς καλλιγύναικα
直至我前往美女如云的斯巴达,
Τηλέμαχον καλέουσα, τεὸν φίλον υἱόν, Ὀδυσσεῦ·
去召回你的爱子忒勒玛科斯,奥德修斯;
ὅς τοι ἐς εὐρύχορον Λακεδαίμονα πὰρ Μενέλαον
他前往辽阔的拉刻代蒙找梅涅劳斯,
ᾤχετο πευσόμενος μετὰ σὸν κλέος, εἴ που ἔτʼ εἴης.
去探听你的消息,看你是否还活在人世。”
τὴν δʼ ἀπαμειβόμενος προσέφη πολύμητις Ὀδυσσεύς·
智谋不凡的奥德修斯回答她道:
τίπτε τʼ ἄρʼ οὔ οἱ ἔειπες, ἐνὶ φρεσὶ πάντα ἰδυῖα;
“那你既然心里什么都明白,为什么不直接告诉他呢?
ἦ ἵνα που καὶ κεῖνος ἀλώμενος ἄλγεα πάσχῃ
难道也是为了让他在这无边荒凉的大海上流浪、承受痛苦,
πόντον ἐπʼ ἀτρύγετον· βίοτον δέ οἱ ἄλλοι ἔδουσι;
而由着别人吞食他的财产吗?”
τὸν δʼ ἠμείβετʼ ἔπειτα θεὰ γλαυκῶπις Ἀθήνη·
闪眸女神雅典娜随即回答他道:
μὴ δή τοι κεῖνός γε λίην ἐνθύμιος ἔστω.
“你大可不必为他过于担心。
αὐτή μιν πόμπευον, ἵνα κλέος ἐσθλὸν ἄροιτο
是我亲自护送他去,好让他到那里赢得美好的名声;
κεῖσʼ ἐλθών· ἀτὰρ οὔ τινʼ ἔχει πόνον, ἀλλὰ ἕκηλος
他没有受任何罪,而是安安稳稳地
ἧσται ἐν Ἀτρεΐδαο δόμοις, παρὰ δʼ ἄσπετα κεῖται.
坐在阿特柔斯之子的宫殿里,身边摆着无尽的财宝。
ἦ μέν μιν λοχόωσι νέοι σὺν νηῒ μελαίνῃ,
固然,有些年轻人正乘着一艘黑船设伏等待,
ἱέμενοι κτεῖναι, πρὶν4 πατρίδα γαῖαν ἱκέσθαι·
急于在他回到祖国之前杀掉他;
ἀλλὰ τά γʼ οὐκ ὀΐω, πρὶν καί τινα γαῖα καθέξει
但我想这事成不了,在大地吞没某些
ἀνδρῶν μνηστήρων, οἵ τοι βίοτον κατέδουσιν.
吞食你财产的求婚者之前。”
ὣς ἄρα μιν φαμένη ῥάβδῳ ἐπεμάσσατʼ Ἀθήνη.
雅典娜这么说着,用手杖点了他一下。
κάρψεν μὲν χρόα καλὸν ἐνὶ γναμπτοῖσι μέλεσσι,
她让她矫健四肢上的美丽肌肤干瘪,
ξανθὰς δʼ ἐκ κεφαλῆς ὄλεσε τρίχας, ἀμφὶ δὲ δέρμα
让她头上的金发脱落,并在她的所有四肢上
πάντεσσιν μελέεσσι παλαιοῦ θῆκε γέροντος,
覆上了风烛残年之老人的皮肤,
κνύζωσεν δέ οἱ ὄσσε πάρος περικαλλέʼ ἐόντε·
她还让她原本明亮动人的双眼变得黯淡无光;
ἀμφὶ δέ μιν ῥάκος ἄλλο κακὸν βάλεν ἠδὲ χιτῶνα,
她还在他身上罩上了一件肮脏的烂衣和破外套,
ῥωγαλέα ῥυπόωντα, κακῷ μεμορυγμένα καπνῷ·
破破烂烂且满是污垢,被难闻的烟气所熏黑;
ἀμφὶ δέ μιν μέγα δέρμα ταχείης ἕσσʼ ἐλάφοιο,
还在他身上披了一张毛发脱落的、
ψιλόν· δῶκε δέ οἱ σκῆπτρον καὶ ἀεικέα πήρην,
快捷雌鹿的大皮;又给了他一根手杖和一个寒碜的口袋,
πυκνὰ ῥωγαλέην· ἐν δὲ στρόφος ἦεν ἀορτήρ.
破洞密布;里面有一条拧成的绳子作为背带。
τώ γʼ ὣς βουλεύσαντε διέτμαγεν. ἡ μὲν ἔπειτα
两人商议妥当后便分了手。她随后
ἐς Λακεδαίμονα δῖαν ἔβη μετὰ παῖδʼ Ὀδυσῆος.
启程前往神圣的拉刻代蒙去寻找奥德修斯的儿子。
- 13.372καθεζομένω
主格双数阳性现在分词。与主动词 φραζέσθην(第三人称双数未完成过去时)一起指代雅典娜与奥德修斯两人。这是荷马史诗中双数形式的典型用法。
- 13.383ἔμελλον
直说式未完成过去时。与将来时不定式 φθίσεσθαι 连用,表示过去的命运、打算或虚拟语气(“本将毁灭”)。它构成了与条件从句 εἰ μή ... ἔειπες 对应的归结句(apodosis)。
- 13.404εἰσαφικέσθαι
不定过去时不定式。用作第二人称命令的“命令式不定式”。其主语是 13.404 中的主格 αὐτός;之所以用主格而非宾格,是因为它与作为命令对象的听者一致。相同的用法也见于 13.411 中的 μένειν 和 ἐξερέεσθαι。
- 13.427πρίν
连接词 πρίν 引导将来时直说式(καθέξει),表示“在……之前”。当主句含有否定意味(οὐκ ὀΐω)时,它起到了强烈预示某事必定会先发生的效果。
