- 底本
- Homer. Homeri Opera, Volumes 1-2. Monro, D. B. (David Binning), editor; Allen, Thomas W. (Thomas William), editor. Oxford: Clarendon Press, 1908-1920.
- 翻译
- AI 生成（gemini-3.5-flash） — 机器翻译，可能包含错误
- 语言
- 日本語 · English · 简体中文 · 한국어
- CTS URN
- urn:cts:greekLit:tlg0012.tlg001.humanitext-grc2:5.344-5.410
- 输出
- Humanitext Reader · reader.humanitext.ai · 2026-10-28
阿波罗将埃奈亚斯救离战场，而受伤的阿佛洛狄忒在伊里斯的帮助下逃回奥林波斯，并受到母亲狄俄涅的慰藉。狄俄涅历数了过去诸神遭受凡人伤害的先例，并预言与神对抗的迪奥墨德斯将面临悲惨且短暂的命运。
καὶ τὸν μὲν μετὰ χερσὶν ἐρύσατο Φοῖβος Ἀπόλλων
福玻斯·阿波罗用双手将他（埃奈亚斯）抱起，
κυανέῃ νεφέλῃ, μή τις Δαναῶν ταχυπώλων
用一片黑云遮掩，免得驱策骏马的达奈人中有人
χαλκὸν ἐνὶ στήθεσσι βαλὼν ἐκ θυμὸν ἕλοιτο·
将青铜枪刺入他的胸膛并夺走生命。
τῇ δʼ ἐπὶ μακρὸν ἄϋσε βοὴν ἀγαθὸς Διομήδης·
善于呐喊的迪奥墨德斯朝她高声大喊：
εἶκε Διὸς θύγατερ πολέμου καὶ δηϊοτῆτος·
“退下吧，宙斯之女，离开这战争与厮杀！
ἦ οὐχ ἅλις ὅττι γυναῖκας ἀνάλκιδας ἠπεροπεύεις;1
你欺骗那些柔弱的妇女难道还不够吗？
εἰ δὲ σύ γʼ ἐς πόλεμον πωλήσεαι, ἦ τέ σʼ ὀΐω
如果你非要涉足战争，我看你
ῥιγήσειν πόλεμόν γε καὶ εἴ χʼ ἑτέρωθι πύθηαι.2
哪怕在别处听到战争之名，也会浑身战栗的。”
ὣς ἔφαθʼ, ἣ δʼ ἀλύουσʼ ἀπεβήσετο, τείρετο δʼ αἰνῶς·
他如此说罢，她便痛苦而迷茫地离去，备受煎熬；
τὴν μὲν ἄρʼ Ἶρις ἑλοῦσα ποδήνεμος ἔξαγʼ ὁμίλου
随后，风健步的伊里斯扶着她离开人群，
ἀχθομένην ὀδύνῃσι, μελαίνετο δὲ χρόα καλόν.
此时她饱受痛苦折磨，那美丽的肌肤也变得黯淡无光。
εὗρεν ἔπειτα μάχης ἐπʼ ἀριστερὰ θοῦρον Ἄρηα
接着，她在战场的左侧找到了狂暴的战神阿瑞斯，
ἥμενον· ἠέρι δʼ ἔγχος ἐκέκλιτο καὶ ταχέʼ ἵππω·
他正坐着；他的长枪和两匹骏马正倚在浓雾中；
ἣ δὲ γνὺξ ἐριποῦσα κασιγνήτοιο φίλοιο
她屈膝倒在她亲爱的兄弟面前，
πολλὰ λισσομένη χρυσάμπυκας ᾔτεεν ἵππους·
极力哀求，向他借取配有金额饰的骏马：
φίλε κασίγνητε κόμισαί τέ με δός τέ μοι ἵππους,
“亲爱的兄弟，救救我，把你的马借给我，
ὄφρʼ ἐς Ὄλυμπον ἵκωμαι ἵνʼ ἀθανάτων ἕδος ἐστί.
让我去往奥林波斯，那是神明居住的圣地。
λίην ἄχθομαι ἕλκος ὅ με βροτὸς οὔτασεν ἀνὴρ
一个凡人男子给我的伤口让我痛不可支，
Τυδεΐδης, ὃς νῦν γε καὶ ἂν Διὶ πατρὶ μάχοιτο.
那是提丢斯之子，如今他甚至敢与父神宙斯交战。”
ὣς φάτο, τῇ δʼ ἄρʼ Ἄρης δῶκε χρυσάμπυκας ἵππους·
她如此说罢，阿瑞斯便将配有金额饰的骏马交给了她；
ἣ δʼ ἐς δίφρον ἔβαινεν ἀκηχεμένη φίλον ἦτορ,
她强忍内心的伤痛登上了战车，
πὰρ δέ οἱ Ἶρις ἔβαινε καὶ ἡνία λάζετο χερσί,
伊里斯陪她一同登车，用手抓起缰绳，
μάστιξεν δʼ ἐλάαν, τὼ δʼ οὐκ ἀέκοντε πετέσθην.
挥鞭驱策，双马毫不迟疑地飞奔而去。
αἶψα δʼ ἔπειθʼ ἵκοντο θεῶν ἕδος αἰπὺν Ὄλυμπον·
很快，她们便抵达了诸神居住的险峻奥林波斯；
ἔνθʼ ἵππους ἔστησε ποδήνεμος ὠκέα Ἶρις
到了那里，风健步的疾飞伊里斯让马停下，
λύσασʼ ἐξ ὀχέων, παρὰ δʼ ἀμβρόσιον βάλεν εἶδαρ·
解下战车，并给它们投喂了神圣的饲料；
ἣ δʼ ἐν γούνασι πῖπτε Διώνης δῖʼ Ἀφροδίτη
而美丽的阿佛洛狄忒投进了狄俄涅的怀抱，
μητρὸς ἑῆς· ἣ δʼ ἀγκὰς ἐλάζετο θυγατέρα ἥν,
坐在她母亲的膝上；母亲将女儿紧紧搂在怀里，
χειρί τέ μιν κατέρεξεν ἔπος τʼ ἔφατʼ ἐκ τʼ ὀνόμαζε·
用手抚摸着她，轻声唤着她的名字说道：
τίς νύ σε τοιάδʼ ἔρεξε φίλον τέκος Οὐρανιώνων
“天上的神明中，亲爱的孩子，现在是谁如此无理地伤害了你，
μαψιδίως, ὡς εἴ τι κακὸν ῥέζουσαν ἐνωπῇ;3
仿佛你是在光天化日之下干了什么坏事一样？”
τὴν δʼ ἠμείβετʼ ἔπειτα φιλομμειδὴς Ἀφροδίτη·
喜爱微笑的阿佛洛狄忒随后回答她：
οὖτά με Τυδέος υἱὸς ὑπέρθυμος Διομήδης,
“提丢斯之子，狂傲的迪奥墨德斯刺伤了我，
οὕνεκʼ ἐγὼ φίλον υἱὸν ὑπεξέφερον πολέμοιο
因为我正把我亲爱的儿子埃奈亚斯运送出战场，
Αἰνείαν, ὃς ἐμοὶ πάντων πολὺ φίλτατός ἐστιν.
他是我所有亲人中最为珍爱的。
οὐ γὰρ ἔτι Τρώων καὶ Ἀχαιῶν φύλοπις αἰνή,
如今这已不再是特洛伊人和阿开亚人之间的可怕争斗，
ἀλλʼ ἤδη Δαναοί γε καὶ ἀθανάτοισι μάχονται.
而是达奈人已经在与不死的神明交战了。”
τὴν δʼ ἠμείβετʼ ἔπειτα Διώνη, δῖα θεάων·
狄俄涅，这位众女神中尊贵的一位，随后回答她：
τέτλαθι τέκνον ἐμόν, καὶ ἀνάσχεο κηδομένη περ·
“忍耐吧，我的孩子，即使痛苦也要坚持下去；
πολλοὶ γὰρ δὴ τλῆμεν Ὀλύμπια δώματʼ ἔχοντες
因为我们许多居住在奥林波斯殿堂中的神，都曾
ἐξ ἀνδρῶν χαλέπʼ ἄλγεʼ ἐπʼ ἀλλήλοισι τιθέντες.4
因凡人的缘故，在彼此给对方带去悲痛的过程中，承受了惨痛的苦难。
τλῆ μὲν Ἄρης ὅτε μιν Ὦτος κρατερός τʼ Ἐφιάλτης
阿瑞斯曾忍受痛苦，当阿尔欧伊斯之子，
παῖδες Ἀλωῆος, δῆσαν κρατερῷ ἐνὶ δεσμῷ·
强健的奥托斯和埃菲阿尔特斯用坚固的锁链将他捆绑时；
χαλκέῳ δʼ ἐν κεράμῳ δέδετο τρισκαίδεκα μῆνας·
他被锁在一个青铜壶里整整十三个月；
καί νύ κεν ἔνθʼ ἀπόλοιτο Ἄρης ἆτος πολέμοιο,
若不是他的继母、美丽的埃里波亚
εἰ μὴ μητρυιὴ περικαλλὴς Ἠερίβοια
向赫尔墨斯报信，那对战争永不满足的阿瑞斯本就会死在那里。
Ἑρμέᾳ ἐξήγγειλεν· ὃ δʼ ἐξέκλεψεν Ἄρηα
赫尔墨斯将阿瑞斯偷偷救出，
ἤδη τειρόμενον, χαλεπὸς δέ ἑ δεσμὸς ἐδάμνα.
此时阿瑞斯已被折磨得奄奄一息，那沉重的枷锁快要将他压垮。
τλῆ δʼ Ἥρη, ὅτε μιν κρατερὸς πάϊς Ἀμφιτρύωνος
赫拉也曾忍受，当安菲特律翁强壮的儿子（赫拉克勒斯）
δεξιτερὸν κατὰ μαζὸν ὀϊστῷ τριγλώχινι
用三叉利箭射中了她的右侧乳房；
βεβλήκει· τότε καί μιν ἀνήκεστον λάβεν ἄλγος.
那时她也陷入了无法治愈的剧痛之中。
τλῆ δʼ Ἀΐδης ἐν τοῖσι πελώριος ὠκὺν ὀϊστόν,
巨大的哈得斯也在他们之中承受过疾飞的利箭，
εὖτέ μιν ωὐτὸς ἀνὴρ υἱὸς Διὸς αἰγιόχοιο
当同一个男子，即手持埃癸斯的宙斯之子，
ἐν Πύλῳ ἐν νεκύεσσι βαλὼν ὀδύνῃσιν ἔδωκεν·
在皮洛斯的死者群中将他射中，使他陷入痛苦时；
αὐτὰρ ὃ βῆ πρὸς δῶμα Διὸς καὶ μακρὸν Ὄλυμπον
他走向宙斯的殿堂和高耸的奥林波斯，
κῆρ ἀχέων ὀδύνῃσι πεπαρμένος· αὐτὰρ ὀϊστὸς
心中充满了痛苦，被剧烈的痛楚穿透；那支箭
ὤμῳ ἔνι στιβαρῷ ἠλήλατο, κῆδε δὲ θυμόν.
已经深深插入他宽厚的肩膀，折磨着他的灵魂。
τῷ δʼ ἐπὶ Παιήων ὀδυνήφατα φάρμακα πάσσων
帕伊埃翁在他伤口上撒上止痛的药膏，
ἠκέσατʼ· οὐ μὲν γάρ τι καταθνητός γε τέτυκτο.
将他治愈；因为他并非肉眼凡胎。
σχέτλιος ὀβριμοεργὸς ὃς οὐκ ὄθετʼ αἴσυλα ῥέζων,5
那个残暴无度、作恶多端而不自知的恶徒（赫拉克勒斯），
ὃς τόξοισιν ἔκηδε θεοὺς οἳ Ὄλυμπον ἔχουσι.
竟用弓箭伤害了居住在奥林波斯的神明。
σοὶ δʼ ἐπὶ τοῦτον ἀνῆκε θεὰ γλαυκῶπις Ἀθήνη·
但对你而言，是蓝眼睛的女神雅典娜唆使了那个男人（迪奥墨德斯）；
νήπιος, οὐδὲ τὸ οἶδε κατὰ φρένα Τυδέος υἱὸς
这个愚蠢的家伙，提丢斯之子在心中根本不知道：
ὅττι μάλʼ οὐ δηναιὸς ὃς ἀθανάτοισι μάχηται,
凡是与不死之神战斗的人，绝不会长命，
οὐδέ τί μιν παῖδες ποτὶ γούνασι παππάζουσιν
当他从战争和可怕的杀戮中归来时，
ἐλθόντʼ ἐκ πολέμοιο καὶ αἰνῆς δηϊοτῆτος.
孩子们也不会在他膝下咿呀学语叫他“爸爸”。
τὼ νῦν Τυδεΐδης, εἰ καὶ μάλα καρτερός ἐστι,
既然如此，现在让提丢斯之子，哪怕他极为强悍，
- 5.349ἦ οὐχ ἅλις ὅττι γυναῖκας ἀνάλκιδας ἠπεροπεύεις;
由 ὅττι（ὅτι 的诗歌双辅音形式）引导的从句作为名词性从句，解释说明形容词 ἅλις（足够）的内容，字面意思是“你欺骗软弱的妇女这事实难道还不算足够吗？”。
- 5.351ῥιγήσειν πόλεμόν γε καὶ εἴ χʼ ἑτέρωθι πύθηαι
将来时不定式 ῥιγήσειν 担任前一行主句动词 ὀΐω（我认为）的宾语。条件从句 εἴ χʼ ἑτέρωθι πύθηαι 使用了语气助词 κε（省音为 χʼ）配合虚拟语气 πύθηαι（第二人称单数），构成将来一般条件句（“即使你在别处听到关于战争的事”）。
- 5.374ὡς εἴ τι κακὸν ῥέζουσαν ἐνωπῇ
词组 ὡς εἴ 引导假设比较（“仿佛、就像一样”）。宾格现在分词 ῥέζουσαν 修饰前一行的代词 σε（你）。ἐνωπῇ 是与格作状语（“公然地”、“当众”），形容她就像是在众目睽睽之下做坏事被当场抓住一样。
- 5.384ἐξ ἀνδρῶν χαλέπʼ ἄλγεʼ ἐπʼ ἀλλήλοισι τιθέντες
介词短语 ἐξ ἀνδρῶν 意为“由于凡人”或“在凡人手下”。主格复数分词 τιθέντες 修饰主句的主语（奥林波斯诸神），意为在卷入凡人冲突的过程中“互相给彼此带去沉重的痛苦”。
- 5.403σχέτλιος ὀβριμοεργὸς ὃς οὐκ ὄθετʼ αἴσυλα ῥέζων
动词 ὄθετʼ（源自 ὄθομαι，意为“顾忌、介意”）与否定词 οὐκ 连用，并接补充性分词 ῥέζων（做），意为“他毫不顾忌地做着不义之事”或“对行不义之事毫无敬畏”。整句是针对前文赫拉克勒斯的暴行进行谴责的关系从句。