- 底本
- Homer. Homeri Opera, Volumes 1-2. Monro, D. B. (David Binning), editor; Allen, Thomas W. (Thomas William), editor. Oxford: Clarendon Press, 1908-1920.
- 翻译
- AI 生成（gemini-3.5-flash） — 机器翻译，可能包含错误
- 语言
- 日本語 · English · 简体中文 · 한국어
- CTS URN
- urn:cts:greekLit:tlg0012.tlg001.humanitext-grc2:4.340-4.409
- 输出
- Humanitext Reader · reader.humanitext.ai · 2026-10-29
阿伽门农斥责奥德修斯和梅涅斯修斯在战斗中退缩，但在奥德修斯的强烈抗议下收回了前言。随后，他前往迪奥梅德斯处，通过赞颂其父戴德乌斯的昔日荣光来激励他，这引来了迪奥梅德斯同伴斯塞内洛斯的辩驳。
τίπτε καταπτώσσοντες ἀφέστατε, μίμνετε δʼ ἄλλους;
“你们为何退缩在一旁，等待着其他人？
σφῶϊν1 μέν τʼ ἐπέοικε μετὰ πρώτοισιν ἐόντας
你们二位理当身处最前列，
ἑστάμεν ἠδὲ μάχης καυστείρης ἀντιβολῆσαι·
伫立着迎接炽烈的战斗；
πρώτω γὰρ καὶ δαιτὸς ἀκουάζεσθον ἐμεῖο,
因为你们总是最先听到我举办宴会的消息，
ὁππότε δαῖτα γέρουσιν ἐφοπλίζωμεν Ἀχαιοί.
每当我们阿开亚人为长老们准备宴席。
ἔνθα φίλʼ ὀπταλέα κρέα ἔδμεναι ἠδὲ κύπελλα
在那里，你们乐于享用烤肉，痛饮
οἴνου πινέμεναι μελιηδέος ὄφρʼ ἐθέλητον·
甘甜如蜜的美酒，直到你们满足为止；
νῦν δὲ φίλως χʼ ὁρόῳτε2 καὶ εἰ δέκα πύργοι Ἀχαιῶν
但如今，即使有十个阿开亚人的方阵在你们前面
ὑμείων προπάροιθε μαχοίατο νηλέϊ χαλκῷ.
用无情的青铜进行战斗，你们也只会乐意在一旁观望。”
τὸν δʼ ἄρʼ ὑπόδρα ἰδὼν προσέφη πολύμητις Ὀδυσσεύς·
足智多谋的奥德修斯怒目而视，对他说：
Ἀτρεΐδη ποῖόν σε ἔπος φύγεν ἕρκος ὀδόντων;
“阿特柔斯之子，什么样的话竟漏出了你的齿缝？
πῶς δὴ φῂς πολέμοιο μεθιέμεν ὁππότʼ Ἀχαιοὶ
你怎能说我们在战斗中松懈，每当阿开亚人
Τρωσὶν ἐφʼ ἱπποδάμοισιν ἐγείρομεν ὀξὺν Ἄρηα;
对着驯马的特洛伊人发起猛烈的战斗之时？
ὄψεαι αἴ κʼ ἐθέλῃσθα καὶ αἴ κέν τοι τὰ μεμήλῃ
如果你想看，且如果你关心这些事，你必将看见
Τηλεμάχοιο φίλον πατέρα προμάχοισι μιγέντα
忒勒玛科斯心爱的父亲正置身于驯马的特洛伊人的
Τρώων ἱπποδάμων· σὺ δὲ ταῦτʼ ἀνεμώλια βάζεις.
最前线战士之中交战；而你却是在这里白费口舌。”
τὸν δʼ ἐπιμειδήσας προσέφη κρείων Ἀγαμέμνων
见此情景，主帅阿伽门农朝他微笑，
ὡς γνῶ χωομένοιο·3 πάλιν δʼ ὅ γε λάζετο μῦθον·
既然知道他动了怒；他便收回了刚才的话，说道：
διογενὲς Λαερτιάδη πολυμήχανʼ Ὀδυσσεῦ
“神圣的拉埃尔特斯之子、足智多谋的奥德修斯，
οὔτέ σε νεικείω περιώσιον οὔτε κελεύω·
我既不愿过度责备你，也不愿对你施加命令；
οἶδα γὰρ ὥς τοι θυμὸς ἐνὶ στήθεσσι φίλοισιν
因为我深知，在你那亲切胸膛中的心灵
ἤπια δήνεα οἶδε· τὰ γὰρ φρονέεις ἅ τʼ ἐγώ περ.
懂得温和的劝诫；因为你所想的正和我一样。
ἀλλʼ ἴθι ταῦτα δʼ ὄπισθεν ἀρεσσόμεθʼ εἴ τι κακὸν νῦν
去吧，倘若刚才说了什么不好的话，我们日后会妥善和解，
εἴρηται, τὰ δὲ πάντα θεοὶ μεταμώνια θεῖεν.
愿神明使这一切都归于徒然。”
ὣς εἰπὼν τοὺς μὲν λίπεν αὐτοῦ, βῆ δὲ μετʼ ἄλλους.
他说完这些，就把他们留在原地，朝其他人走去。
εὗρε δὲ Τυδέος υἱὸν ὑπέρθυμον Διομήδεα
他找到了戴德乌斯那气宇轩昂的儿子迪奥梅德斯，
ἑσταότʼ ἔν θʼ ἵπποισι καὶ ἅρμασι κολλητοῖσι·
正伫立在驭马和坚固的战车旁；
πὰρ δέ οἱ ἑστήκει Σθένελος Καπανήϊος υἱός.
在他的身旁，站着卡帕纽斯之子斯塞内洛斯。
καὶ τὸν μὲν νείκεσσεν ἰδὼν κρείων Ἀγαμέμνων,
见此情景，主帅阿伽门农厉声斥责，
καί μιν φωνήσας ἔπεα πτερόεντα προσηύδα·
冲着他高声喊道，吐出了有翼的言语：
ὤ μοι Τυδέος υἱὲ δαΐφρονος ἱπποδάμοιο
“唉，那精明睿智、善于驭马的戴德乌斯之子，
τί πτώσσεις, τί δʼ ὀπιπεύεις πολέμοιο γεφύρας;4
你为何退缩，为何在战争的通道前畏首畏尾？
οὐ μὲν Τυδέϊ γʼ ὧδε φίλον πτωσκαζέμεν ἦεν,
对戴德乌斯而言，这决非他所喜好的退缩方式，
ἀλλὰ πολὺ πρὸ φίλων ἑτάρων δηΐοισι μάχεσθαι,
他反倒要在爱侣同伴的前方，与敌人殊死搏斗，
ὡς φάσαν οἵ μιν ἴδοντο πονεύμενον· οὐ γὰρ ἔγωγε
那些见过他征战疆场的人们如是说；而我自己
ἤντησʼ οὐδὲ ἴδον· περὶ δʼ ἄλλων φασὶ γενέσθαι.
从未与他相遇，也未曾得见；但人们说他超越了所有人。
ἤτοι μὲν γὰρ ἄτερ πολέμου εἰσῆλθε Μυκήνας
确实，他曾不带一兵一卒来到迈锡尼，
ξεῖνος ἅμʼ ἀντιθέῳ Πολυνείκεϊ λαὸν ἀγείρων·
作为宾客与神一般的波吕涅克斯一同招募军队；
οἳ δὲ τότʼ ἐστρατόωνθʼ ἱερὰ πρὸς τείχεα Θήβης,
他们那时正准备远征忒拜那神圣的城池，
καί ῥα μάλα λίσσοντο δόμεν κλειτοὺς ἐπικούρους·
极力恳求迈锡尼人赐予他们显赫的盟军；
οἳ δʼ ἔθελον δόμεναι καὶ ἐπῄνεον ὡς ἐκέλευον·
迈锡尼人本愿给予，也赞同了他们的请求；
ἀλλὰ Ζεὺς ἔτρεψε παραίσια σήματα φαίνων.
但宙斯显示出不祥的征兆，使他们改变了主意。
οἳ δʼ ἐπεὶ οὖν ᾤχοντο ἰδὲ πρὸ ὁδοῦ ἐγένοντο,
于是，当他们离去并在路途上前行，
Ἀσωπὸν δʼ ἵκοντο βαθύσχοινον λεχεποίην,
来到那芦苇繁茂、芳草萋萋的阿索波斯河畔，
ἔνθʼ αὖτʼ ἀγγελίην ἐπὶ Τυδῆ στεῖλαν Ἀχαιοί.
阿开亚人便派戴德乌斯再次前去传达口信。
αὐτὰρ ὃ βῆ, πολέας δὲ κιχήσατο Καδμεΐωνας
他出发去，发现许多卡德摩斯子民
δαινυμένους κατὰ δῶμα βίης Ἐτεοκληείης.
正聚集在强大的埃特奥克勒斯的殿堂里饮宴。
ἔνθʼ οὐδὲ ξεῖνός περ ἐὼν ἱππηλάτα Τυδεὺς
在那里，驭马手戴德乌斯虽是个异乡人，
τάρβει, μοῦνος ἐὼν πολέσιν μετὰ Καδμείοισιν,
在众多的卡德摩斯人中孤身一人，却毫无惧色，
ἀλλʼ ὅ γʼ ἀεθλεύειν προκαλίζετο, πάντα δʼ ἐνίκα
反而向他们挑战竞技，并轻易赢得了
ῥηϊδίως· τοίη οἱ ἐπίρροθος ἦεν Ἀθήνη.
所有的胜利；雅典娜就是他如此强大的助能者。
οἳ δὲ χολωσάμενοι Καδμεῖοι κέντορες ἵππων
卡德摩斯那些驱赶骏马的人们恼羞成怒，
ἂψ ἄρʼ ἀνερχομένῳ πυκινὸν λόχον εἷσαν ἄγοντες
在他归途之上设下重重埋伏，
κούρους πεντήκοντα· δύω δʼ ἡγήτορες ἦσαν,
伏击着五十个青年；领头的是两位，
Μαίων Αἱμονίδης ἐπιείκελος ἀθανάτοισιν,
一位是海蒙之子梅昂，貌若天神，
υἱός τʼ Αὐτοφόνοιο μενεπτόλεμος Πολυφόντης.
另一位是奥托佛诺斯之子、坚韧于战阵的波吕丰特斯。
Τυδεὺς μὲν καὶ τοῖσιν ἀεικέα πότμον ἐφῆκε·
戴德乌斯对这伙人也降下了悲惨的命运；
πάντας ἔπεφνʼ, ἕνα δʼ οἶον ἵει οἶκον δὲ νέεσθαι·
他杀光了所有人，只放走了一个人重返家园；
Μαίονʼ ἄρα προέηκε θεῶν τεράεσσι πιθήσας.
他听从神明的预兆，放走了梅昂。
τοῖος ἔην Τυδεὺς Αἰτώλιος· ἀλλὰ τὸν υἱὸν
埃托利亚的戴德乌斯就是这样的人；但他生下的
γείνατο εἷο χέρεια μάχῃ, ἀγορῇ δέ τʼ ἀμείνω.
儿子在战斗中大不如他，但在议事会上却更胜一筹。”
ὣς φάτο, τὸν δʼ οὔ τι προσέφη κρατερὸς Διομήδης
他这样说，强壮的迪奥梅德斯一言不发，
αἰδεσθεὶς βασιλῆος ἐνιπὴν αἰδοίοιο·
敬畏于那令人崇敬的国王的斥责；
τὸν δʼ υἱὸς Καπανῆος ἀμείψατο κυδαλίμοιο·
而显赫的卡帕纽斯之子则反驳道：
Ἀτρεΐδη μὴ ψεύδεʼ ἐπιστάμενος σάφα εἰπεῖν·
“阿特柔斯之子，你明明懂得如何说出大实话，就别撒谎；
ἡμεῖς τοι πατέρων μέγʼ ἀμείνονες εὐχόμεθʼ εἶναι·
我们自豪地宣称自己比父辈要强得多；
ἡμεῖς καὶ Θήβης ἕδος εἵλομεν ἑπταπύλοιο
我们甚至攻克了那有着七座城门的忒拜城，
παυρότερον λαὸν ἀγαγόνθʼ ὑπὸ τεῖχος ἄρειον,
带领着更少的兵马，逼近那更为坚固的城墙，
πειθόμενοι τεράεσσι θεῶν καὶ Ζηνὸς ἀρωγῇ·
深信神明的征兆和宙斯的援助；
κεῖνοι δὲ σφετέρῃσιν ἀτασθαλίῃσιν ὄλοντο·
而那些人，却因为他们自己的愚妄而毁灭。”
- 4.341σφῶϊν
虽然人称代词采用与格 σφῶϊν（对你们二人）以修饰无人称动词 ἐπέοικε（是合宜的），但随后不定式 ἑστάμεν（站立）的逻辑主语却采用了宾格复数分词 ἐόντας（作为处于……之中的人）。这种在与格之后将不定式的逻辑主语转为宾格的现象，是荷马史诗中常见的构文变化。
- 4.347φίλως χʼ ὁρόῳτε
φίλως χʼ ὁρόῳτε（即 φίλως κε ὁρόῳτε，希求法加 κε）表示潜在或推测语气（“你们也会乐意观望”）。配合由 εἰ ... μαχοίατο（希求法 μαχοίατο 是 μάχοιντο 的爱奥尼亚方言形式）引导的条件从句，构成了表示可能性的条件句（“即便……进行战斗”），而非虚拟反事实条件句。
- 4.357γνῶ χωομένοιο
属格 χωομένοιο（动怒者的）用作动词 γνῶ（γιγνώσκω 的不定过去时，意为“知道/察觉”）的补足语。在荷马语言中，表示“察觉”或“认知”的动词在直接感知某人的情绪或状态时，常常接属格而非宾格。
- 4.371πολέμοιο γεφύρας
字面意思是“战争之桥”，这是荷马史诗中特有的比喻表达，并非指河流上的桥梁，而是指两军对峙战斗线之间的空间，或战斗的最前线。属格 πολέμοιο 是限定/定义属格。
翻译：Gemini 3.5 Flash（2026-05-23 发布）・修订记录（2 处，最近 2026-09-21）
- 2026-09-21 AI校阅 — 注 1 处
- 2026-09-21 AI校阅 — 译文 1 处