- 底本
- Homer. Homeri Opera, Volumes 1-2. Monro, D. B. (David Binning), editor; Allen, Thomas W. (Thomas William), editor. Oxford: Clarendon Press, 1908-1920.
- 翻译
- AI 生成（gemini-3.5-flash） — 机器翻译，可能包含错误
- 语言
- 日本語 · English · 简体中文 · 한국어
- CTS URN
- urn:cts:greekLit:tlg0012.tlg001.humanitext-grc2:18.70-18.136
- 输出
- Humanitext Reader · reader.humanitext.ai · 2026-11-01
泰提斯来到阿基琉斯身边，指出他先前让希腊军队陷入绝境的祈求已然实现，但阿基琉斯因挚友帕特罗克洛斯之死而极度悲痛，誓要杀死赫克托尔报仇并甘愿接受自己随后的死亡命运。泰提斯接受了他的决定，但叮嘱他在自己带回新铠甲之前切勿参战。
τῷ δὲ βαρὺ στενάχοντι παρίστατο πότνια μήτηρ,
当他沉重地叹息时，那尊贵的母亲来到了他身侧，
ὀξὺ δὲ κωκύσασα κάρη λάβε παιδὸς ἑοῖο,
她发出尖锐的恸哭，抱住了自己孩子的头，
καί ῥʼ ὀλοφυρομένη ἔπεα πτερόεντα προσηύδα·
哀悼着向他道出了羽翼般的话语：
τέκνον τί κλαίεις; τί δέ σε φρένας ἵκετο πένθος;
“孩子，你为何哭泣？怎样的悲伤触动了你的心灵？
ἐξαύδα, μὴ κεῦθε· τὰ μὲν δή τοι τετέλεσται
说出来，不要隐瞒。那些事情确实已经为你实现了，
ἐκ Διός, ὡς ἄρα δὴ πρίν γʼ εὔχεο χεῖρας ἀνασχὼν
假手于泽乌斯，正如你先前举起双手所祈求的那样，
πάντας ἐπὶ πρύμνῃσιν ἀλήμεναι1 υἷας Ἀχαιῶν
要让阿开亚人的所有子孙都被驱赶到船尾，
σεῦ ἐπιδευομένους, παθέειν τʼ ἀεκήλια ἔργα.
切切需要你，并遭受耻辱的惨重损失。”
τὴν δὲ βαρὺ στενάχων προσέφη πόδας ὠκὺς Ἀχιλλεύς·
沉重叹息着，足捷的阿基琉斯对她说道：
μῆτερ ἐμή, τὰ μὲν ἄρ μοι Ὀλύμπιος ἐξετέλεσσεν·
“我的母亲，奥林匹斯之神确实为我实现了这一切；
ἀλλὰ τί μοι τῶν ἦδος ἐπεὶ φίλος ὤλεθʼ ἑταῖρος
但这对我又有什么乐趣可言，既然我亲爱的战友已经死去，
Πάτροκλος, τὸν ἐγὼ περὶ πάντων τῖον ἑταίρων
帕特罗克洛斯，我在所有战友中最为器重他，
ἶσον ἐμῇ κεφαλῇ; τὸν ἀπώλεσα, τεύχεα δʼ Ἕκτωρ
视同我自己的生命。我失去了他，而赫克托尔
δῃώσας ἀπέδυσε πελώρια θαῦμα ἰδέσθαι
杀了他并剥去了那铠甲，巨大而令人惊叹，
καλά· τὰ μὲν Πηλῆϊ θεοὶ δόσαν ἀγλαὰ δῶρα
精美无比；这是众神赠给佩琉斯的辉煌礼物，
ἤματι τῷ ὅτε σε βροτοῦ ἀνέρος ἔμβαλον εὐνῇ.
在他们将你配给一个凡人做妻子的那一天。
αἴθʼ ὄφελες σὺ μὲν αὖθι μετʼ ἀθανάτῃς ἁλίῃσι
但愿你当时留在了大海的不朽仙女之中，
ναίειν, Πηλεὺς δὲ θνητὴν ἀγαγέσθαι ἄκοιτιν.
依然居住在那儿，而让佩琉斯娶一个凡间的女子为妻。
νῦν δʼ ἵνα καὶ σοὶ πένθος ἐνὶ φρεσὶ μυρίον εἴη2
而如今，这一切发生，也是为了让你也承受心中无尽的悲痛，
παιδὸς ἀποφθιμένοιο, τὸν οὐχ ὑποδέξεαι αὖτις
为了那将要死去、你再也无法迎接其归家的儿子。
οἴκαδε νοστήσαντʼ, ἐπεὶ οὐδʼ ἐμὲ θυμὸς ἄνωγε
他不会再返归家园，因为我的心灵也不再督促我
ζώειν οὐδʼ ἄνδρεσσι μετέμμεναι, αἴ κε μὴ Ἕκτωρ
去活命，也不愿在人间苟存，除非赫克托尔
πρῶτος ἐμῷ ὑπὸ δουρὶ τυπεὶς ἀπὸ θυμὸν ὀλέσσῃ,
首先在我的矛下受击、丧失生命，
Πατρόκλοιο δʼ ἕλωρα Μενοιτιάδεω ἀποτίσῃ.
从而为他劫掠墨诺提奥斯之子帕特罗克洛斯一事付出代价。”
τὸν δʼ αὖτε προσέειπε Θέτις κατὰ δάκρυ χέουσα·
泰提斯流着泪，再次对他说：
ὠκύμορος δή μοι τέκος ἔσσεαι, οἷʼ ἀγορεύεις·
“孩子，照你所说，你定会早逝；
αὐτίκα γάρ τοι ἔπειτα μεθʼ Ἕκτορα πότμος ἑτοῖμος.
因为在赫克托尔之后，你的死期便立刻临头。”
τὴν δὲ μέγʼ ὀχθήσας προσέφη πόδας ὠκὺς Ἀχιλλεύς·
意气难平之余，足捷的阿基琉斯对她说道：
αὐτίκα τεθναίην, ἐπεὶ οὐκ ἄρʼ ἔμελλον ἑταίρῳ
“愿我当下便死去，既然我没能在战友
κτεινομένῳ ἐπαμῦναι· ὃ μὲν μάλα τηλόθι πάτρης
被杀时给予援助；他在离祖国极远的地方
ἔφθιτʼ, ἐμεῖο δὲ δῆσεν3 ἀρῆς ἀλκτῆρα γενέσθαι.
已经死去了，而他曾需要我成为免遭灾厄的保护者。
νῦν δʼ ἐπεὶ οὐ νέομαί γε φίλην ἐς πατρίδα γαῖαν,
而如今，既然我不能再回到亲爱的祖国，
οὐδέ τι Πατρόκλῳ γενόμην φάος οὐδʼ ἑτάροισι
也没能成为帕特罗克洛斯或其他战友们的救星，
τοῖς ἄλλοις, οἳ δὴ πολέες δάμεν Ἕκτορι δίῳ,
那些被高贵的赫克托尔成群杀害的人，
ἀλλʼ ἧμαι παρὰ νηυσὶν ἐτώσιον ἄχθος ἀρούρης,
反而坐在这里，守在船旁，成了大地上无用的累赘，
τοῖος ἐὼν οἷος οὔ τις Ἀχαιῶν χαλκοχιτώνων
尽管在披甲的阿开亚人中，我在战争里
ἐν πολέμῳ· ἀγορῇ δέ τʼ ἀμείνονές εἰσι καὶ ἄλλοι.
无人能及，虽说在集议中另有胜者。
ὡς ἔρις ἔκ τε θεῶν ἔκ τʼ ἀνθρώπων ἀπόλοιτο
但愿争斗能从众神与凡人间消亡，
καὶ χόλος, ὅς τʼ ἐφέηκε πολύφρονά περ χαλεπῆναι,
还有那愤怒，它驱使贤明之人也变得狂躁，
ὅς τε πολὺ γλυκίων μέλιτος καταλειβομένοιο
那比淌落的蜜汁还要甘甜得多的愤怒，
ἀνδρῶν ἐν στήθεσσιν ἀέξεται ἠΰτε καπνός·
在人们的心胸中如烟雾般升腾膨胀；
ὡς ἐμὲ νῦν ἐχόλωσεν ἄναξ ἀνδρῶν Ἀγαμέμνων.
就像刚才人间之王阿伽门农惹怒我那样。
ἀλλὰ τὰ μὲν προτετύχθαι ἐάσομεν ἀχνύμενοί περ,
然而，尽管悲痛万分，我们还是让过去的事情过去吧，
θυμὸν ἐνὶ στήθεσσι φίλον δαμάσαντες ἀνάγκῃ·
凭借着无可奈何，克制住我们胸中的心志。
νῦν δʼ εἶμʼ ὄφρα φίλης κεφαλῆς ὀλετῆρα κιχείω
而今，我要前去追寻那杀害了我心爱战友的赫克托尔；
Ἕκτορα· κῆρα δʼ ἐγὼ τότε δέξομαι ὁππότε κεν δὴ
至于我的死期，我将在任何时候去接受它，
Ζεὺς ἐθέλῃ τελέσαι ἠδʼ ἀθάνατοι θεοὶ ἄλλοι.
只要泽乌斯和其他不朽众神乐意降下。
οὐδὲ γὰρ οὐδὲ βίη Ἡρακλῆος φύγε κῆρα,
因为哪怕是赫拉克勒斯的力量也没能逃过死劫，
ὅς περ φίλτατος ἔσκε Διὶ Κρονίωνι ἄνακτι·
尽管他曾是克罗诺斯之子泽乌斯国王最心爱的人；
ἀλλά ἑ μοῖρα δάμασσε καὶ ἀργαλέος χόλος Ἥρης.
但命运击败了他，还有赫拉那令人痛苦的愤怒。
ὣς καὶ ἐγών, εἰ δή μοι ὁμοίη μοῖρα τέτυκται,
我亦是如此，如果相似的命运已经为我注定，
κείσομʼ ἐπεί κε θάνω· νῦν δὲ κλέος ἐσθλὸν ἀροίμην,
待我死后便会躺下；但如今，愿我赢得辉煌的名声，
καί τινα Τρωϊάδων καὶ Δαρδανίδων βαθυκόλπων
并让那许多丰乳肥臀的特洛伊和达耳达尼亚妇女，
ἀμφοτέρῃσιν χερσὶ παρειάων ἁπαλάων
用她的双手拂去娇嫩面颊上的泪水，
δάκρυʼ ὀμορξαμένην ἁδινὸν στοναχῆσαι ἐφείην,4
并发出频频的哀声，
γνοῖεν δʼ ὡς δὴ δηρὸν ἐγὼ πολέμοιο πέπαυμαι·
从而让他们知晓，我确实已经离开战场太久了。
μὴ δέ μʼ ἔρυκε μάχης φιλέουσά περ· οὐδέ με πείσεις.
莫要阻拦我重返战场，尽管你爱我；你无法说服我。”
τὸν δʼ ἠμείβετʼ ἔπειτα θεὰ Θέτις ἀργυρόπεζα·
于是，银足女神泰提斯回答他说：
ναὶ δὴ ταῦτά γε τέκνον ἐτήτυμον οὐ κακόν ἐστι
“是的，的确如此，我的孩子，这并不是坏事，
τειρομένοις ἑτάροισιν ἀμυνέμεν αἰπὺν ὄλεθρον.
去为备受煎熬的战友阻挡无情的毁灭。
ἀλλά τοι ἔντεα καλὰ μετὰ Τρώεσσιν ἔχονται
然而你那精美的铠甲，那闪亮闪亮的青铜兵器，
χάλκεα μαρμαίροντα· τὰ μὲν κορυθαίολος Ἕκτωρ
正落在特洛伊人手中；兜盔闪亮的赫克托尔
αὐτὸς ἔχων ὤμοισιν ἀγάλλεται· οὐδέ ἕ φημι
亲自披在肩上，引以为豪；但我对你言，
δηρὸν ἐπαγλαϊεῖσθαι, ἐπεὶ φόνος ἐγγύθεν αὐτῷ.
他决不能长久以此得意，因为他的死期就在眼前。
ἀλλὰ σὺ μὲν μή πω καταδύσεο μῶλον Ἄρηος
然而你绝不可投入这阿瑞斯的混战，
πρίν γʼ ἐμὲ δεῦρʼ ἐλθοῦσαν ἐν ὀφθαλμοῖσιν ἴδηαι·
除非你亲眼看见我回到这里；
ἠῶθεν γὰρ νεῦμαι ἅμʼ ἠελίῳ ἀνιόντι
因为明日拂晓，伴着旭日升起，我定会回来，
- 18.76ἀλήμεναι
第76行的ἀλήμεναι和第77行的παθέειν作为第75行εὔχεο（“你曾祈求”）的补足语，属于“对格加不定式”结构，其主语为第76行的υἷας Ἀχαιῶν。
- 18.88ἵνα... εἴη
在νῦν δʼ ἵνα... εἴη中，连词ἵνα后接希求式εἴη（εἰμί的三人称单数现在希求式），伴随着主句动词（如“神使此事发生”）的省略，表示一种结果性的目的：“但如今[这一切发生]是为了让你也承受无尽的悲痛”。
- 18.100δῆσεν
动词δῆσεν（δέω的不定过去时，非人称用法，意为“缺少、需要”）带有所属格（表示缺乏）的ἐμεῖο（“我”）和补足不定式γενέσθαι，意为“他需要我成为阻挡灾难的人（但我却未在场）”。
- 18.124ἐφείην
动词ἐφείην（ἐφίημι的一人称单数不定过去时主动祈愿式，表示愿望）支配对格代词τινα（第122行）作为分词ὀμορξαμένην和不定式στοναχῆσαι的逻辑主语，意为“我想让某位[特洛伊妇女]拭去泪水并发出痛切的呻吟”。
翻译：Gemini 3.5 Flash（2026-05-23 发布）・修订记录（1 处，最近 2026-09-21）
- 2026-09-21 AI校阅 — 译文 1 处