准备战马与整列密耳弥冬军团｜荷马《伊利亚特》第十六卷第146–222行希腊语原文·中文译文

146

τὸν μετʼ Ἀχιλλῆα ῥηξήνορα τῖε μάλιστα,

帕特罗克洛斯最器重此人，仅次于那冲锋陷阵的阿基琉斯，

πιστότατος δέ οἱ ἔσκε μάχῃ ἔνι μεῖναι ὁμοκλήν.¹

因为他在战斗中是最忠实于他、时刻准备听候其命令的人。

τῷ δὲ καὶ Αὐτομέδων ὕπαγε ζυγὸν ὠκέας ἵππους

为此，奥托墨冬将那两匹疾驰的骏马驾在轭下，

Ξάνθον καὶ Βαλίον, τὼ ἅμα πνοιῇσι πετέσθην,

即克桑托斯和巴利奥斯，它们奔跑起来如同风之吐息一样飞快，

150

τοὺς ἔτεκε Ζεφύρῳ ἀνέμῳ Ἅρπυια Ποδάργη

它们是哈耳庇厄波达尔格为西风神泽费罗斯所生，

βοσκομένη λειμῶνι παρὰ ῥόον Ὠκεανοῖο.

当时她正在大洋神流旁的草地上吃草。

ἐν δὲ παρηορίῃσιν ἀμύμονα Πήδασον ἵει,

而在副轭的边缰上，他套上了完美无瑕的佩达索斯，

τόν ῥά ποτʼ Ἠετίωνος ἑλὼν πόλιν ἤγαγʼ Ἀχιλλεύς,

那是阿基琉斯攻占埃埃提翁的城市时带回来的，

ὃς καὶ θνητὸς ἐὼν² ἕπεθʼ ἵπποις ἀθανάτοισι.

这匹马虽然只是凡俗之躯，却跟上了不死神马的步伐。

155

Μυρμιδόνας δʼ ἄρʼ ἐποιχόμενος θώρηξεν Ἀχιλλεὺς

随后阿基琉斯巡视各处，让所有密耳弥冬人

πάντας ἀνὰ κλισίας σὺν τεύχεσιν· οἳ δὲ λύκοι ὣς

在天幕中披挂好铠甲。他们就像是一群狼，

ὠμοφάγοι, τοῖσίν τε περὶ φρεσὶν ἄσπετος ἀλκή,

生吞活剥的狼，胸中怀着无尽的勇猛，

οἵ τʼ ἔλαφον κεραὸν μέγαν οὔρεσι δῃώσαντες

它们在山中杀死了一只长着大角的雄鹿

δάπτουσιν· πᾶσιν δὲ παρήϊον αἵματι φοινόν·

并将其贪婪地撕咬；所有狼的下腭都被鲜血染红；

160

καί τʼ ἀγεληδὸν ἴασιν ἀπὸ κρήνης μελανύδρου

它们成群结队地前往黑水横流的泉源，

λάψοντες γλώσσῃσιν ἀραιῇσιν μέλαν ὕδωρ

用它们细长的舌头舔舐那黑色的泉水，

ἄκρον ἐρευγόμενοι φόνον αἵματος· ἐν δέ τε θυμὸς

口中吐出杀戮的血迹；但它们胸中

στήθεσιν ἄτρομός ἐστι, περιστένεται δέ τε γαστήρ·

的灵魂是无所畏惧的，它们的腹部饱胀而发出鸣响；

τοῖοι Μυρμιδόνων ἡγήτορες ἠδὲ μέδοντες

密耳弥冬人的领袖和首领们便是如此，

165

ἀμφʼ ἀγαθὸν θεράποντα ποδώκεος Αἰακίδαο

围绕着捷足的埃阿科斯子孙那勇敢的扈从忙碌着；

ῥώοντʼ· ἐν δʼ ἄρα τοῖσιν ἀρήϊος ἵστατʼ Ἀχιλλεύς,

在他们中间站着好战的阿基琉斯，

ὀτρύνων ἵππους τε καὶ ἀνέρας ἀσπιδιώτας.

他鼓舞着战马和手持盾牌的战士们。

πεντήκοντʼ ἦσαν νῆες θοαί, ᾗσιν Ἀχιλλεὺς

有五十艘快速战船，阿基琉斯

ἐς Τροίην ἡγεῖτο Διῒ φίλος· ἐν δὲ ἑκάστῃ

作为宙斯所爱之人率领它们前往特洛伊；在每一艘船上

170

πεντήκοντʼ ἔσαν ἄνδρες ἐπὶ κληῗσιν ἑταῖροι·

都有五十名同伴坐在桨座上；

πέντε δʼ ἄρʼ ἡγεμόνας ποιήσατο τοῖς ἐπεποίθει

他任命了五位领袖，并信任他们

σημαίνειν· αὐτὸς δὲ μέγα κρατέων ἤνασσε.

去指挥；而他自己则以至高无上的权力统治着一切。

τῆς μὲν ἰῆς στιχὸς ἦρχε Μενέσθιος αἰολοθώρηξ

第一队由身披闪亮护胸甲的梅内斯提俄斯统率，

υἱὸς Σπερχειοῖο διιπετέος ποταμοῖο·

他是源自宙斯的斯佩耳刻俄斯河神之子；

175

ὃν τέκε Πηλῆος θυγάτηρ καλὴ Πολυδώρη

他是佩琉斯的美丽女儿波吕多拉所生，

Σπερχειῷ ἀκάμαντι γυνὴ θεῷ εὐνηθεῖσα,

她与不知疲倦的河神斯佩耳刻俄斯同床，身为凡女而与神明结合，

αὐτὰρ ἐπίκλησιν³ Βώρῳ Περιήρεος υἷι,

但名义上他被算作佩里埃瑞斯之子波洛斯之子，

ὅς ῥʼ ἀναφανδὸν ὄπυιε πορὼν ἀπερείσια ἕδνα.

波洛斯曾公开迎娶她，并送去了无数的聘礼。

τῆς δʼ ἑτέρης Εὔδωρος ἀρήϊος ἡγεμόνευε

第二队由好战的埃乌多罗斯统率，

180

παρθένιος, τὸν ἔτικτε χορῷ καλὴ Πολυμήλη

他是一个未婚女郎所生，由那善于在舞群中起舞的美丽的波吕梅勒、

Φύλαντος θυγάτηρ· τῆς δὲ κρατὺς ἀργεϊφόντης

菲拉斯的女儿所生。强大的阿耳戈斯斩杀者

ἠράσατʼ, ὀφθαλμοῖσιν ἰδὼν μετὰ μελπομένῃσιν

爱上了她，因他亲眼看见她在一群歌舞女郎中起舞，

ἐν χορῷ Ἀρτέμιδος χρυσηλακάτου κελαδεινῆς.

就在那手持金纺锤、猎声震天的阿耳忒弥斯的舞群中。

αὐτίκα δʼ εἰς ὑπερῷʼ ἀναβὰς παρελέξατο λάθρῃ

随即，那毫无恶意、带来庇佑的赫耳墨斯

185

Ἑρμείας ἀκάκητα, πόρεν δέ οἱ ἀγλαὸν υἱὸν

登上阁楼，暗中与她同寝，并赐予了她一个辉煌的儿子，

Εὔδωρον πέρι μὲν θείειν ταχὺν ἠδὲ μαχητήν.

即埃乌多罗斯，他奔跑起来无比神速，也是个杰出的战士。

αὐτὰρ ἐπεὶ δὴ τόν γε μογοστόκος Εἰλείθυια

但是，当司管分娩之痛的埃勒提伊阿将他

ἐξάγαγε πρὸ φόως δὲ καὶ ἠελίου ἴδεν αὐγάς,

带入人世、让他看见阳光的照耀时，

τὴν μὲν Ἐχεκλῆος κρατερὸν μένος Ἀκτορίδαο

阿克托耳之子、强大的埃克勒斯

190

ἠγάγετο πρὸς δώματʼ, ἐπεὶ πόρε μυρία ἕδνα,

将她娶回了家，因为他送去了无数的聘礼，

τὸν δʼ ὃ γέρων Φύλας εὖ ἔτρεφεν ἠδʼ ἀτίταλλεν

而这个孩子则由老菲拉斯悉心抚养和爱护，

ἀμφαγαπαζόμενος ὡς εἴ θʼ ἑὸν υἱὸν ἐόντα.

宠爱他就像爱他自己的亲生儿子一样。

τῆς δὲ τρίτης Πείσανδρος ἀρήϊος ἡγεμόνευε

第三队由好战的佩桑德罗斯统率，

Μαιμαλίδης, ὃς πᾶσι μετέπρεπε Μυρμιδόνεσσιν

他是麦马罗斯之子，在所有密耳弥冬人中，

195

ἔγχεϊ μάρνασθαι μετὰ Πηλεΐωνος ἑταῖρον.⁴

他是仅次于佩琉斯之子同伴的最擅长用长枪战斗之人。

τῆς δὲ τετάρτης ἦρχε γέρων ἱππηλάτα Φοῖνιξ,

第四队由年迈的驭车手弗尼克斯统率，

πέμπτης δʼ Ἀλκιμέδων Λαέρκεος υἱὸς ἀμύμων.

第五队则由拉埃尔凯斯那完美无瑕之子阿尔基墨冬统率。

αὐτὰρ ἐπεὶ δὴ πάντας ἅμʼ ἡγεμόνεσσιν Ἀχιλλεὺς

但是，当阿基琉斯将所有人连同他们的领袖

στῆσεν ἐῢ κρίνας, κρατερὸν δʼ ἐπὶ μῦθον ἔτελλε·

妥善挑选并排好队列后，他下达了严厉的指令：

200

Μυρμιδόνες μή τίς μοι ἀπειλάων λελαθέσθω,

“密耳弥冬人啊，谁也不要忘记你们的那些威胁之词，

ἃς ἐπὶ νηυσὶ θοῇσιν ἀπειλεῖτε Τρώεσσι

那是你们在快速战船旁对特洛伊人所发出的威胁，

πάνθʼ ὑπὸ μηνιθμόν, καί μʼ ᾐτιάασθε ἕκαστος·

就在我满怀愤怒的整个时期，你们每个人都在抱怨我：

σχέτλιε Πηλέος υἱὲ χόλῳ ἄρα σʼ ἔτρεφε μήτηρ,

‘残酷的佩琉斯之子啊，你的母亲一定是用愤怒将你养大，

νηλεές, ὃς παρὰ νηυσὶν ἔχεις ἀέκοντας ἑταίρους·

冷酷无情的人啊，你违背同伴的意愿强留他们在战船旁；

205

οἴκαδέ περ σὺν νηυσὶ νεώμεθα ποντοπόροισιν

让我们驾着航海的战船回家去吧，

αὖτις, ἐπεί ῥά τοι ὧδε κακὸς χόλος ἔμπεσε θυμῷ.

既然这恶毒的愤怒已落入你的心胸。’

ταῦτά μʼ ἀγειρόμενοι θάμʼ ἐβάζετε· νῦν δὲ πέφανται

你们聚在一起时，常常这样抱怨我；但如今呈现在眼前的

φυλόπιδος μέγα ἔργον, ἕης⁵ τὸ πρίν γʼ ἐράασθε.

是浩大的战场，这正是你们先前所切望的。

ἔνθά τις ἄλκιμον ἦτορ ἔχων Τρώεσσι μαχέσθω.

现在，凡是胸怀壮志的人，就去与特洛伊人战斗吧。”

210

ὣς εἰπὼν ὄτρυνε μένος καὶ θυμὸν ἑκάστου.

他这样说着，激发起每个人的力量和斗志。

μᾶλλον δὲ στίχες ἄρθεν, ἐπεὶ βασιλῆος ἄκουσαν.

在听到国王的话后，他们的队列愈发紧密。

ὡς δʼ ὅτε τοῖχον ἀνὴρ ἀράρῃ πυκινοῖσι λίθοισι

正如一个人为了防避狂风的侵袭，用紧密的长石

δώματος ὑψηλοῖο βίας ἀνέμων ἀλεείνων,

砌筑高大房屋的墙壁那样，

ὣς ἄραρον κόρυθές τε καὶ ἀσπίδες ὀμφαλόεσσαι.

他们的头盔和凸起的盾牌也同样紧紧相贴。

215

ἀσπὶς ἄρʼ ἀσπίδʼ ἔρειδε, κόρυς κόρυν, ἀνέρα δʼ ἀνήρ·

盾牌挨着盾牌，头盔挨着头盔，人挨着人；

ψαῦον δʼ ἱππόκομοι κόρυθες λαμπροῖσι φάλοισι

当他们点头示意时，饰有马鬃的头盔上那明亮的盔饰便会互相碰撞，

νευόντων, ὡς πυκνοὶ ἐφέστασαν ἀλλήλοισι.

他们并排站立得如此紧密。

πάντων δὲ προπάροιθε δύʼ ἀνέρε θωρήσσοντο

在所有人最前方，有两位男子正在披挂甲胄，

Πάτροκλός τε καὶ Αὐτομέδων ἕνα θυμὸν ἔχοντες

那就是帕特罗克洛斯和奥托墨冬，他们心怀同一个志向，

220

πρόσθεν Μυρμιδόνων πολεμιζέμεν. αὐτὰρ Ἀχιλλεὺς

要站在密耳弥冬人的最前方战斗。而阿基琉斯

βῆ ῥʼ ἴμεν ἐς κλισίην, χηλοῦ δʼ ἀπὸ πῶμʼ ἀνέῳγε

则步入他的天幕，打开了一个箱子的盖子，

καλῆς δαιδαλέης, τήν οἱ Θέτις ἀργυρόπεζα

那是一只美丽而雕刻精美的箱子，是银足的忒提斯为了他

语法注5 条

16.147μεῖναι ὁμοκλήν
不定式 μεῖναι 带有宾格宾语 ὁμοκλήν，意为“等待（帕特罗克洛斯的）呼喊或命令”或“在战斗中留下来等待其命令”。
16.154ὃς καὶ θνητὸς ἐὼν
关系代名词 ὃς 的先行词是第152行的名马佩达索斯（Πήδασον）。虽然它是一匹马，但被描述为“会死的（θνητός）”，以此与阿基琉斯的两匹不死神马（ἀθανάτοισι）形成鲜明对比。
16.177ἐπίκλησιν
关系/限定大格（副词性对格），用作副词，意为“名义上”、“名号上”或“表面上”。
16.195μετὰ Πηλεΐωνος ἑταῖρον
介词 μετὰ 在此表示顺序或等级（“仅次于”），意为“在佩琉斯之子的同伴（即帕特罗克洛斯）之后”。
16.208ἕης
关系代名词 ὅς 的阴性单数属格的史诗形式（相当于 ἧς），与其先行词阴性名词 φυλόπιδος（合战）一致，并受动词 ἐράομαι（渴望，支配属格）的支配。

翻译：Gemini 3.5 Flash（2026-05-23 发布）・修订记录（1 处，最近 2026-09-21）

2026-09-21 AI校阅 — 译文 1 处

urn:cts:greekLit:tlg0012.tlg001.humanitext-grc2:16.146-16.222