阿尔克斯提斯

οὔτοι πρὸς ἡμῶν γ’ ὤλετʼ· οὐκ ἐρεῖς τόδε.

φεῦ· εἴθ’ ἀνδρὸς ἔλθοις τοῦδέ γ’ ἐς χρείαν¹ ποτέ.

μνήστευε πολλάς, ὡς θάνωσι πλείονες.

σοὶ τοῦτ’ ὄνειδος· οὐ γὰρ ἤθελες θανεῖν.

φίλον τὸ φέγγος τοῦτο τοῦ θεοῦ, φίλον.

κακὸν τὸ λῆμα κοὐκ ἐν ἀνδράσιν τὸ σόν.

οὐκ ἐγγελᾷς γέροντα βαστάζων νεκρόν.

θανῇ γε μέντοι δυσκλεής, ὅταν θάνῃς.

κακῶς ἀκούειν οὐ μέλει θανόντι μοι.

φεῦ φεῦ· τὸ γῆρας ὡς ἀναιδείας πλέων.

ἥδ’ οὐκ ἀναιδής· τήνδ’ ἐφηῦρες ἄφρονα.

ἄπελθε κἀμὲ τόνδ’ ἔα θάψαι νεκρόν.

ἄπειμι· θάψεις δ’ αὐτὸς ὢν αὐτῆς φονεύς,

δίκας δὲ δώσεις σοῖσι κηδεσταῖς ἔτι.

ἦ τἄρ’ Ἄκαστος οὐκέτ’ ἔστ’ ἐν ἀνδράσιν,

εἰ μή σ’ ἀδελφῆς αἷμα τιμωρήσεται.

ἔρρων νυν, αὐτὸς χἡ ξυνοικήσασά σοι,

ἄπαιδε παιδὸς ὄντος,² ὥσπερ ἄξιοι,

γηράσκετʼ· οὐ γὰρ τῷδ’ ἔτ’ ἐς ταὐτὸν στέγος

νεῖσθʼ· εἰ δ’ ἀπειπεῖν χρῆν με κηρύκων ὕπο

τὴν σὴν πατρῴαν ἑστίαν, ἀπεῖπον ἄν.

ἡμεῖς δέ—τοὐν ποσὶν γὰρ οἰστέον κακόν—

ὡς ἂν ἐν πυρᾷ θῶμεν νεκρόν.

ἰὼ ἰώ. σχετλία τόλμης,

ὦ γενναία καὶ μέγ’ ἀρίστη,

χαῖρε· πρόφρων σὲ χθόνιός θ’ Ἑρμῆς

Ἅιδης τε δέχοιτʼ. εἰ δέ τι κἀκεῖ

πλέον ἔστ’ ἀγαθοῖς, τούτων μετέχουσ’

Ἅιδου νύμφῃ παρεδρεύοις.

πολλοὺς μὲν ἤδη κἀπὸ παντοίας χθονὸς

ξένους μολόντας οἶδ’ ἐς Ἀδμήτου δόμους,

οἷς δεῖπνα προύθηκʼ· ἀλλὰ τοῦδ’ οὔπω ξένου

κακίον’ ἐς τήνδ’ ἑστίαν ἐδεξάμην.

ὃς πρῶτα μὲν πενθοῦντα δεσπότην ὁρῶν

ἐσῆλθε κἀτόλμησ’ ἀμείψασθαι πύλας.

ἔπειτα δ’ οὔτι σωφρόνως ἐδέξατο

τὰ προστυχόντα ξένια, συμφορὰν μαθών,

ἀλλʼ, εἴ τι μὴ φέροιμεν, ὤτρυνεν φέρειν.

ποτῆρα δ’ ἐν χείρεσσι κίσσινον λαβὼν

πίνει μελαίνης μητρὸς³ εὔζωρον μέθυ,

ἕως ἐθέρμην’ αὐτὸν ἀμφιβᾶσα φλὸξ

οἴνου· στέφει δὲ κρᾶτα μυρσίνης κλάδοις

ἄμουσ’ ὑλακτῶν· δισσὰ δ’ ἦν μέλη κλύειν·

ὃ μὲν γὰρ ᾖδε, τῶν ἐν Ἀδμήτου κακῶν

οὐδὲν προτιμῶν, οἰκέται δ’ ἐκλαίομεν

δέσποιναν· ὄμμα δ’ οὐκ ἐδείκνυμεν ξένῳ

τέγγοντες· Ἄδμητος γὰρ ὧδ’ ἐφίετο.

καὶ νῦν ἐγὼ μὲν ἐν δόμοισιν ἑστιῶ

ξένον, πανοῦργον κλῶπα καὶ λῃστήν τινα,

ἣ δ’ ἐκ δόμων βέβηκεν, οὐδ’ ἐφεσπόμην

οὐδ’ ἐξέτεινα χεῖρʼ, ἀποιμώζων ἐμὴν

δέσποιναν, ἣ’μοὶ πᾶσί τ’ οἰκέταισιν ἦν

μήτηρ· κακῶν γὰρ μυρίων ἐρρύετο,

ὀργὰς μαλάσσουσ’ ἀνδρός. ἆρα τὸν ξένον

στυγῶ δικαίως, ἐν κακοῖς ἀφιγμένον;

οὗτος, τί σεμνὸν καὶ πεφροντικὸς βλέπεις;

οὐ χρὴ σκυθρωπὸν τοῖς ξένοις τὸν πρόσπολον

εἶναι, δέχεσθαι δ’ εὐπροσηγόρῳ φρενί.

σὺ δ’ ἄνδρ’ ἑταῖρον δεσπότου παρόνθ’ ὁρῶν,

στυγνῷ προσώπῳ καὶ συνωφρυωμένῳ

δέχῃ, θυραίου πήματος σπουδὴν ἔχων.

δεῦρ’ ἔλθʼ, ὅπως ἂν καὶ σοφώτερος γένῃ.

τὰ θνητὰ πράγματ’ οἶδας ἣν ἔχει φύσιν;

οἶμαι μὲν οὔ· πόθεν γάρ; ἀλλ’ ἄκουέ μου.

βροτοῖς ἅπασι κατθανεῖν ὀφείλεται,

κοὐκ ἔστι θνητῶν ὅστις ἐξεπίσταται

τὴν αὔριον μέλλουσαν εἰ βιώσεται·

τὸ τῆς τύχης γὰρ ἀφανὲς οἷ προβήσεται,

κἄστ’ οὐ διδακτὸν οὐδ’ ἁλίσκεται τέχνῃ.

ταῦτ’ οὖν ἀκούσας καὶ μαθὼν ἐμοῦ πάρα,

εὔφραινε σαυτόν, πῖνε, τὸν καθ’ ἡμέραν

βίον λογίζου σόν, τὰ δ’ ἄλλα τῆς τύχης.

τίμα δὲ καὶ τὴν πλεῖστον ἡδίστην θεῶν

Κύπριν βροτοῖσιν· εὐμενὴς γὰρ ἡ θεός.

τὰ δ’ ἄλλ’ ἔασον ταῦτα καὶ πιθοῦ λόγοις

ἐμοῖσιν—εἴπερ ὀρθά σοι δοκῶ λέγειν;

οἶμαι μέν. οὔκουν τὴν ἄγαν λύπην ἀφεὶς

πίῃ μεθ’ ἡμῶν τάσδ’ ὑπερβαλὼν τύχας,

στεφάνοις πυκασθείς; καὶ σάφ’ οἶδ’ ὁθούνεκα

τοῦ νῦν σκυθρωποῦ καὶ ξυνεστῶτος φρενῶν

μεθορμιεῖ σε πίτυλος ἐμπεσὼν σκύφου.⁴

ὄντας δὲ θνητοὺς θνητὰ καὶ φρονεῖν χρεών·

ὡς τοῖς γε σεμνοῖς καὶ συνωφρυωμένοις