泰奥弗拉斯托斯的遗训与逝世及著作目录｜《哲人言行录》§5.2.41-5.2.44（第欧根尼·拉尔修）希腊语原文与中文翻译

ἡμεῖς γὰρ ὁπότʼ ἀρχόμεθα ζῆν, τότʼ ἀποθνήσκομεν. οὐδὲν οὖν ἀλυσιτελέστερόν ἐστι φιλοδοξίας. ἀλλʼ εὐτυχεῖτε καὶ ἤτοι τὸν λόγον ἄφετε—πολὺς γὰρ ὁ πόνος—ἢ καλῶς αὐτοῦ πρόστητε¹· μεγάλη γὰρ ἡ δόξα. τὸ δὲ κενὸν τοῦ βίου πλέον τοῦ συμφέροντος. ἀλλʼ ἐμοὶ μὲν οὐκέτʼ ἐκποιεῖ² βουλεύεσθαι τί πρακτέον, ὑμεῖς δʼ ἐπισκέψασθε τί ποιητέον. ταῦτα, φασίν, εἰπὼν ἀπέπνευσε· καὶ αὐτόν, ὡς ὁ λόγος, Ἀθηναῖοι πανδημεὶ παρέπεμψαν ποσί, τὸν ἄνδρα τιμήσαντες. Φαβωρῖνος δέ φησι γηράσαντα αὐτὸν ἐν φορείῳ περιφέρεσθαι· καὶ τοῦτο λέγειν Ἕρμιππον, παρατιθέμενον ἱστορεῖν Ἀρκεσίλαον³ τὸν Πιταναῖον ἐν οἷς ἔφασκε πρὸς Λακύδην τὸν Κυρηναῖον.

“因为正当我们刚开始生活时，我们便在此刻死去了。因此没有任何东西比追逐名声更无益处。愿你们万事如意，你们要么放弃学问言论——因为劳苦万分——要么就卓越地领导它，因为声誉无比崇高。然而人生的虚妄终究胜过了有益之事。但我已不再能够斟酌该做何事，你们当自行审视该作何为。” 据说他说完这些话便断了气；根据传闻，雅典人全体出动步行护送送葬，以此向这位哲人致敬。但法沃里努斯说，他年老之后是乘着轿子出行的；赫尔米波斯也提及此事，并引述皮塔内的阿尔克西拉奥在对昔兰尼的拉库代斯说话时所作的历史叙述。

Καταλέλοιπε δὲ βιβλία καὶ αὐτὸς ὅτι μάλιστα πάμπλειστα, ἃ καὶ αὐτὰ ἄξιον ἡγησάμην ὑπογράψαι διὰ τὸ πάσης ἀρετῆς πεπληρῶσθαι. ἔστι δὲ τάδε· Ἀναλυτικῶν προτέρων α′ β′ γ′. Ἀναλυτικῶν ὑστέρων α′ β′ γ′ δ′ ε′ ς′ ζ′. Περὶ ἀναλύσεως συλλογισμῶν α′. Ἀναλυτικῶν ἐπιτομὴ α′. Ἀνηγμένων τόπων α′ β′. Ἀγωνιστικὸν τῆς περὶ τοὺς ἐρωτικοὺς λόγους θεωρίας Περὶ αἰσθήσεων α′. Πρὸς Ἀναξαγόραν α′. Περὶ τῶν Ἀναξαγόρου α′. Περὶ τῶν Ἀναξιμένους α′. Περὶ τῶν Ἀρχελάου α′. Περὶ ἁλῶν, νίτρου, στυπτηρίας α′. Περὶ τῶν λιθουμένων α′ β′. Περὶ τῶν ἀτόμων γραμμῶν α′. Ἀκροάσεως α′ β′. Περὶ ἀνέμων α′. Ἀρετῶν διαφοραὶ α′. Περὶ βασιλείας α′. Περὶ παιδείας βασιλέως α′. Περὶ βίων α′ β′ γ′.

他本人也留下了数量极其庞大的著作，由于这些著作充溢着各种美德，我认为将其录入于此也是值得的。篇目如下：《前分析篇》三卷。《后分析篇》七卷。《论三段论的分析》一卷。《分析篇纲要》一卷。《归纳论题》二卷。《关于情爱言论理论的论争篇》《论感觉》一卷。《驳阿那克萨戈拉》一卷。《论阿那克萨戈拉的学说》一卷。《论阿那克西美尼的学说》一卷。《论阿基劳斯的学说》一卷。《论盐、硝石与明矾》一卷。《论石化物》二卷。《论不可分线》一卷。《自然学讲义》二卷。《论风》一卷。《美德的差异》一卷。《论王权》一卷。《论君王教育》一卷。《论生活方式》三卷。

Περὶ γήρως α′. Περὶ τῆς Δημοκρίτου ἀστρολογίας α′. Τῆς μεταρσιολεσχίας α′. Περὶ τῶν εἰδώλων α′. Περὶ χυμῶν, χροῶν, σαρκῶν α′. Περὶ τοῦ διακόσμου α′. Περὶ τῶν ἀνθρώπων α′. Τῶν Διογένους συναγωγὴ α′. Διορισμῶν α′ β′ γ′. Ἐρωτικὸς α′. Άλλο περὶ ἔρωτος α′. Περὶ εὐδαιμονίας α′. Περὶ εἰδῶν α′ β′. Περὶ ἐπιλήψεως α′. Περὶ ἐνθουσιασμοῦ α′. Περὶ Ἐμπεδοκλέους α′. Ἐπιχειρημάτων α′ β′ γ′ δ′ ε′ ς′ ζ′ η′ θ′ ι′ ια′ ιβ′ ιγ′ ιδ′ ιε′ ις′ ιζ′ ιη′. Ἐνστάσεων α′ β′ γ′. Περὶ ἑκουσίου α′. Ἐπιτομὴ τῆς Πλάτωνος Πολιτείας α′ β′. Περὶ ἑτεροφωνίας ζῴων τῶν ὁμογενῶν α′. Περὶ τῶν ἀθρόων φαινομένων α′. Περὶ δακέτων καὶ βλητικῶν α′. Περὶ τῶν ζῴων ὅσα λέγεται φθονεῖν α′. Περὶ τῶν ἐν ξηρῷ διαμενόντων α′.

《论老年》一卷。《论德谟克利特的天文学》一卷。《论天象探讨》一卷。《论影像》一卷。《论体液、色彩与肌肉》一卷。《论宇宙构造》一卷。《论人类》一卷。《第欧根尼学说辑录》一卷。《定义篇》三卷。《情爱对话》一卷。《论情爱的另一篇》一卷。《论幸福》一卷。《论形式》二卷。《论癫痫》一卷。《论迷狂》一卷。《论恩培多克勒》一卷。《辩驳推论》十八卷。《论异议》三卷。《论自愿》一卷。《柏拉图理想国纲要》二卷。《论同属动物发声之差异》一卷。《论突发现象》一卷。《论叮咬与击刺之动物》一卷。《论据说有嫉妒之心的动物》一卷。《论栖息于陆地的动物》一卷。

Περὶ τῶν τὰς χρόας μεταβαλλόντων α′. Περὶ τῶν φωλευόντων α′. Περὶ ζῴων α′ β′ γ′ δ′ ε′ ς′ ζ′. Περὶ ἡδονῆς ὡς Ἀριστοτέλης α′. Περὶ ἡδονῆς ἄλλο α′. Θέσεις κδ′. Περὶ θερμοῦ καὶ ψυχροῦ α′. Περὶ ἰλίγγων καὶ σκοτωσεων α′. Περὶ ἱδρώτων α′. Περὶ καταφάσεως καὶ ἀποφάσεως α′. Καλλισθένης ἢ περὶ πένθους α′. Περὶ κόπων α. Περὶ κινήσεως α′ β′ γ′. Περὶ λίθων α′. Περὶ λοιμῶν α′. Περὶ λιποψυχίας α′. Μεγαρικὸς α′. Περὶ μελαγχολίας α′. Περὶ μετάλλων α′ β′. Περὶ μέλιτος α′. Περὶ τῶν Μητροδώρου συναγωγῆς α′. Μεταρσιολογικῶν α′ β′. Περὶ μέθης α′. Νόμων κατὰ στοιχεῖον κδ′. Νόμων ἐπιτομῆς α′ β′ γ′ δ′ ε′ ς′ ζ′ η′ θ′ ι′.

《论变换体色的动物》一卷。《论冬眠动物》一卷。《论动物》七卷。《依亚里士多德论快感》一卷。《论快感的另一篇》一卷。《命题篇》二十四卷。《论冷热》一卷。《论眩晕与昏厥》一卷。《论出汗》一卷。《论肯定与否定》一卷。《卡利斯提尼，或论悲伤》一卷。《论疲劳》一卷。《论运动》三卷。《论石头》一卷。《论瘟疫》一卷。《论晕厥》一卷。《麦加拉篇》一卷。《论忧郁》一卷。《论矿物》二卷。《论蜂蜜》一卷。《论美特罗多洛学说辑录》一卷。《气象学》二卷。《论酩酊》一卷。《按字母顺序排列的法律篇》二十四卷。《法律篇纲要》十卷。

语法注3 条

5.2.41αὐτοῦ πρόστητε
动词 προΐστημι 的不定过去时主动语态第二人称复数虚拟式，在相关连词 ἤτοι... ἤ（要么……要么……）结构中与前面的命令式 ἄφετε 并列，起劝告或命令作用。该动词支配属格代词 αὐτοῦ（先行词为 τὸν λόγον），意为“领导”、“主管”或“拥戴”。
5.2.41οὐκέτʼ ἐκποιεῖ
非人称动词 ἐκποιεῖ 与与格（ἐμοί）及不定式（βουλεύεσθαι）连用，表示“对某人而言是可行的／被允许的”。此处与否定词 οὐκέτι 结合，表示临终的叙述者已不再有余地或能力去斟酌筹划。
5.2.41παρατιθέμενον ἱστορεῖν Ἀρκεσίλαον
多层间接引语结构。主句动词 φησι 支配的不定式 λέγειν 之逻辑主语为 Ἕρμιππον，现在中动分词 παρατιθέμενον（引证／援引）与 Ἕρμιππον 性数格一致；而 παρατιθέμενον 本身又支配带不定式的宾格从句 ἱστορεῖν Ἀρκεσίλαον（即“阿尔克西拉奥记述道”）。

模型：gemini-3.8-flashurn:cts:greekLit:tlg0004.tlg001.humanitext-grc2:5.2.41-5.2.44