Humanitext Reader

リウィウス · ローマ建国以来の歴史 §41.11.1-41.11.10

ネサッティウムの陥落とヒストリア平定

1573 / 1770 箇所 · ラテン語

要旨

執政官クラウディウスはネサッティウムを包囲し、川の流れをそらすことで攻略した。小王アエプロの自殺と他の町の陥落によりヒストリア全土が平定され、リグリア地方で新たな戦争の兆しが現れる。

§41.11.1paucis ante diebus Iunius Manliusque oppidum Nesattium, quo se principes Histrorum et regulus ipse Aepulo receperat, summa vi oppugnare coeperant.
数日前に、ユニウスとマンリウスは、ヒストリ人の有力者たちと小王アエプロ自身が逃げ込んでいたネサッティウムの町を、全力で攻撃し始めていました。
§41.11.2eo Claudius duabus legionibus novis adductis, vetere exercitu cum suis ducibus dimisso, ipse oppidum circumsedit et vineis oppugnare intendit,
そこへクラウディウスは、二つの新たな軍団を率いて到着し、古い軍隊をその将軍たちとともに退去させると、自ら町を包囲し、ヴィネアを用いて攻撃することに注力しました。
§41.11.3amnemque praeterfluentem moenia, qui et impedimento oppugnantibus erat et aquationem Histris praebebat, multorum dierum opere exceptum novo alveo avertit.
そして、城壁の傍らを流れており、攻撃する側にとって障害となり、同時にヒストリ人たちに給水を提供していた川を、彼は数日間にわたる工事によって遮り、新たな水路へとそらせました。
§41.11.4ea res barbaros miraculo terruit abscisae aquae: et ne tum quidem memores pacis, in caedem coniugum ac liberorum versi, etiam ut spectaculo hostibus tam foedum facinus esset, palam in muris trucidatos praecipitabant.
水が遮断されたというこの奇跡は、未開人たちを恐怖に陥れました。 彼らはその時でさえ平和を思い起こすことなく、妻や子供たちの虐殺へと転じ、その悍ましい凶行が敵に対する見世物とさえなるように、城壁の上で公然と、彼らを惨殺しては投げ落としました。
§41.11.5inter simul complorationem feminarum puerorumque, simul nefandam caedem, milites transgressi murum oppidum intrarunt.
女性や子供たちの哀哭と、同時に行われている恐るべき虐殺の最中に、兵士たちは城壁を越えて町に侵入しました。
§41.11.6cuius capti tumultum ubi ex pavido clamore fugientium accepit rex, traiecit ferro pectus, ne vivus caperetur;
町が占領されたことによるこの大混乱を、逃げ惑う人々の怯えた叫び声から王が知ったとき、生きたまま捕らえられないように、彼は剣で自らの胸を突き刺しました。
§41.11.7ceteri capti aut occisi.
他の者たちは捕らえられるか殺されました。
duo deinde oppida, Mutila et Faveria, vi capta et deleta.
その後、ムティラとファウェリアという二つの町が、武力によって攻略され、破壊されました。
§41.11.8praeda, ut in gente inopi, spe maior fuit, et omnis militibus concessa est.
戦利品は、貧しい民族においてとしては予想以上に多く、すべて兵士たちに与えられました。
quinque milia capitum sescenta triginta duo sub corona venierunt.
5632名が奴隷として売却されました。
auctores belli virgis caesi et securi percussi.
戦争の首謀者たちは鞭で打たれた上で、斧で斬首されました。
§41.11.9Histria tota trium oppidorum excidio et morte regis pacata est;
ヒストリア全土は、三つの町の破滅と王の死によって平定されました。
omnesque undique populi obsidibus datis in dicionem venerunt.
そして、あらゆる場所のすべての部族が、人質を差し出して支配下に入りました。
§41.11.10sub Histrici finem belli apud Ligures concilia de bello haberi coepta.
ヒストリア戦争の終結間際に、リグリア人の間では戦争に関する評議会が開かれ始めました。

語釈・文法注

  1. §41.11.1receperat — 主語は principes と regulus の複数名詞の組み合わせであるが、動詞は直近の単数主語 regulus ipse Aepulo に一致して単数形 receperat となっている。
  2. §41.11.3impedimento oppugnantibus erat — 二重与格の構文。impedimento は「目的・結果の与格」(障害となること)、oppugnantibus(oppugno の現在分詞複数与格)は「利害の与格」(攻撃する人々にとって)として機能している。
  3. §41.11.4abscisae aquae — 「名詞+受動完了分詞」の組み合わせが「〜されたこと」という抽象名詞のように解釈される構文(いわゆる ab urbe condita 構文)。miraculo... abscisae aquae で「水が遮断されたという奇跡」を意味する。
  4. §41.11.8sub corona venierunt — venierunt は「売られる」を意味する異常動詞 veneo の完了形。sub corona(冠の下で)は、戦争捕虜が頭に花冠を被せられて競売にかけられた習慣に由来する、奴隷として売却されることを表す慣用表現。
  5. §41.11.10haberi coepta — 主動詞 coepi は、受動不定詞(ここでは haberi)を伴うとき、自身も受動態(ここでは coepta sunt の sunt が省略された形)をとるというラテン語の文法慣行を反映している。

この箇所を引用する

リウィウス, ローマ建国以来の歴史 §41.11.1-41.11.10. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:41.11.1-41.11.10

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。