Humanitext Reader

リウィウス · ローマ建国以来の歴史 §21.2.1-21.2.7

ハスドルバルの統治とエブロ川条約およびその暗殺

533 / 1770 箇所 · ラテン語

要旨

ハミルカルの死後、ハスドルバルがバルカ派の支持を得て実権を握り、外交によってカルタゴの支配を広げたが暗殺され、ローマは彼と結んだエブロ川を境界とする条約を更新した。

§21.2.1his anxius curis ita se Africo bello, quod fuit sub recentem Romanam pacem, per quinque annos, ita deinde novem annis in Hispania augendo Punico imperio gessit,
これらの心痛に悩まされながら、彼は、最近のローマとの平和の直後に起こったアフリカでの戦争において五年間、さらにその後のスペインでの九年間、カルタゴの帝国を拡大することにこのように心血を注いだ。
§21.2.2ut appareret, maius eum, quam quod gereret, agitare in animo bellum et, si diutius vixisset, Hamilcare duce Poenos arma Italiae inlaturos fuisse, quae Hannibalis ductu intulerunt.
それは、彼が実際に行っていた戦争よりも、さらに大きな戦争を心の中で企てていたこと、そして、もし彼がもっと長生きしていたならば、ハミルカルの指導のもとでカルタゴ人はイタリアに兵を進めていたであろうこと――彼らがのちにハンニバルの率いるところで進めることになったその兵を――を明らかにするほどであった。
mors Hamilcaris peropportuna §21.2.3et pueritia Hannibalis distulerunt bellum.
ハミルカルの非常に時宜を得た死と、ハンニバルの幼少期が、戦争を延期させた。
medius Hasdrubal inter patrem ac filium octo ferme annos imperium obtinuit, flore aetatis, uti ferunt, primo Hamilcari conciliatus,
父親と息子の間に立って、ハスドルバルがほぼ八年間、最高権力を保持した。
§21.2.4gener inde ob aliam indolem profecto animi adscitus et, quia gener erat, factionis Barcinae opibus, quae apud milites plebemque plus quam modicae erant, haud sane voluntate principum in imperio positus.
彼は、若さの全盛期に、人々が言うには、まずハミルカルに気に入られたのだが、その後、おそらくは全く別の精神的素質のゆえに婿として迎えられ、婿であったために、兵士や平民の間で並々ならぬものであったバルカ派の勢力によって、貴顕たちの意志によるのでは決してなく、支配の地位に就けられた。
§21.2.5is plura consilio quam vi gerens hospitiis magis regulorum conciliandisque per amicitiam principum novis gentibus quam bello aut armis rem Carthaginiensem auxit.
彼は武力よりも策略によってより多くのことを行い、戦争や武器によるよりも、小王たちとの交際や、首長たちとの友好を通じて新しい部族を手なずけることによって、カルタゴの国力を増大させた。
ceterum nihilo ei pax tutior fuit:
しかし、彼にとって平和は少しも安全なものではなかった。
§21.2.6barbarus eum quidam palam ob iram interfecti ab eo domini obtruncavit, conprensusque ab circumstantibus haud alio, quam si evasisset, vultu, tormentis quoque cum laceraretur, eo fuit habitu oris, ut superante laetitia dolores ridentis etiam speciem praebuerit.
ある野蛮人が、主人が彼によって殺されたことへの怒りから、白昼堂々彼を斬殺した。 周囲の者たちに捕らえられたときも、まるで逃げおおせたかのような表情であり、拷問によって引き裂かれているときでさえ、喜びが痛みに打ち勝って、笑っているような表情さえ見せたほどであった。
§21.2.7cum hoc Hasdrubale, quia mirae artis in sollicitandis gentibus imperioque suo iungendis fuerat, foedus renovaverat populus Romanus, ut finis utriusque imperii esset amnis Hiberus Saguntinisque mediis inter imperia duorum populorum libertas servaretur.
このハスドルバルは、諸部族を誘い込み、自らの支配下に結びつけることに驚くべき技術を持っていたため、ローマ人民は彼と条約を更新していた。 それは、両帝国の境界をエブロ川とし、両人民の帝国の間に位置するサグントゥムの人々には自由が保たれるようにするためのものであった。

語釈・文法注

  1. §21.2.1augendo Punico imperio — 「カルタゴの帝国を拡大することにおいて/によって」。奪格の動形容詞(gerundive)構文であり、手段あるいは状況を表す。
  2. §21.2.2inlaturos fuisse — 条件文 `si diutius vixisset`(過去の反実仮想)の帰結節が、間接話法(`ut appareret` の下)において能動未来分詞+`fuisse` の形をとったもの。独立文であれば接続法過去完了 `intulissent` に対応する。
  3. §21.2.2mors Hamilcaris peropportuna — この句は §21.2.3 の `et pueritia Hannibalis distulerunt bellum` と緊密に繋がっている。主語が `mors` と `pueritia` の複数であるため、動詞 `distulerunt` は複数形をとる。セクション(節)の境界をまたぐ文構造である。
  4. §21.2.3flore aetatis — 手段または原因の奪格。「若さの全盛期(の美しさ)によって」。ハスドルバルが若い頃の容姿の美しさによってハミルカルに近づき、気に入られたことを示す。
  5. §21.2.6ob iram interfecti ab eo domini — `interfecti domini` は名詞と完了受動分詞の組み合わせで、行為そのもの(「主人が殺されたこと」)を表す。`ab eo`(彼=ハスドルバルによって)は `interfecti` にかかる。

この箇所を引用する

リウィウス, ローマ建国以来の歴史 §21.2.1-21.2.7. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:21.2.1-21.2.7

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。