§42.34.1postquam consul, quae voluerat, dixit, Sp. Ligustinus ex eo numero, qui tribunos plebis appellaverat, a consule et ab tribunis petit, ut sibi paucis ad populum agere liceret.
집정관이 하고 싶은 말을 마치자, 평민 호민관들에게 호소했던 이들 중 한 명인 스푸리우스 리구스티누스가 집정관과 호민관들에게 인민을 향해 몇 마디 말할 수 있도록 허락해 줄 것을 요청했다.
§42.34.2permissu omnium ita locutus fertur: “Sp.
모든 이의 허락을 받아 그는 다음과 같이 연설했다고 전해진다.
Ligustinus Crustumina ex Sabinis sum oriundus, Quirites.
"시민 여러분, 저는 사비니 지방 출신으로 크루스투미나 부족 구역에 속한 스푸리우스 리구스티누스입니다.
pater mihi iugerum agri reliquit et parvom tugurium, in quo natus educatusque sum, hodieque ibi habito.
아버지는 저에게 1유게룸의 땅과 작은 오두막을 남겨주셨는데, 저는 그곳에서 태어나 자랐고 오늘날까지도 그곳에 살고 있습니다.
§42.34.3cum primum in aetatem veni, pater mihi uxorem fratris sui filiam dedit, quae secum nihil adtulit praeter libertatem pudicitiamque, et cum his fecunditatem, quanta vel in diti domo satis esset.
제가 적령기에 이르자마자, 아버지는 제게 그의 형제의 딸을 아내로 주셨는데, 그녀는 자유로운 신분과 정조 외에는 아무것도 가져오지 않았으나, 이들과 함께 부유한 집안에서도 충분할 만큼의 다산(多産)을 가져다주었습니다.
§42.34.4sex filii nobis, duae filiae sunt, utraeque iam nuptae.
저희에게는 여섯 아들과 두 딸이 있으며, 두 딸은 이미 시집을 갔습니다.
filii quattuor togas viriles habent, duo praetextati sunt.
아들들 중 넷은 성인 토가를 입고 있고, 둘은 아직 가장자리 장식이 있는 토가를 입고 있습니다.
§42.34.5miles sum factus P. Sulpicio C. Aurelio consulibus.
저는 푸블리우스 술피키우스와 가이우스 아우렐리우스가 집정관이었을 때 병사가 되었습니다.
in eo exercitu, qui in Macedoniam est transportatus, biennium miles gregarius fui adversus Philippum regem;
마케도니아로 수송된 그 군대에서, 저는 필리포스 왕을 상대로 2년 동안 일반 병사로 복무했습니다.
tertio anno virtutis causa mihi T. Quinctius Flamininus decumum ordinem hastatum adsignavit.
3년째 되던 해에, 티투스 퀸크티우스 플라미니누스가 제 용맹함을 인정하여 저를 하스타투스 제10대대의 백인대장으로 임명했습니다.
§42.34.6devicto Philippo Macedonibusque cum in Italiam reportati ac dimissi essemus, continuo miles voluntarius cum M. Porcio consule in Hispaniam sum profectus.
필리포스와 마케도니아인들이 완전히 정복되고 우리가 이탈리아로 복귀하여 제대했을 때, 저는 곧바로 마르쿠스 포르키우스 집정관과 함께 자원병으로 히스파니아로 떠났습니다.
§42.34.7neminem omnium imperatorum, qui vivant, acriorem virtutis spectatorem ac iudicem fuisse sciunt, qui et illum et alios duces longa militia experti sunt.
장기 복무를 통해 그와 다른 장군들을 모두 겪어본 이들은, 지금 살아 있는 모든 사령관들 중에서 용맹함을 그보다 더 예리하게 관찰하고 심사한 사람은 없다는 것을 알고 있습니다.
hic me imperator dignum iudicavit, cui primum hastatum prioris centuriae adsignaret.
이 사령관은 저를 전위 백인대의 제1하스타투스 직책을 배정하기에 합당한 인물로 판정해 주었습니다.
§42.34.8tertio iterum voluntarius miles factus sum in eum exercitum, qui adversus Aetolos et Antiochum regem est missus.
세 번째로, 저는 다시 자원병이 되어 아이톨리아인들과 안티오코스 왕을 상대하기 위해 파견된 군대에 들어갔습니다.
a M’. Acilio mihi primus princeps prioris centuriae est adsignatus.
마니우스 아킬리우스에 의해 저는 전위 백인대의 제1프린케프스 직책을 받았습니다.
§42.34.9expulso rege Antiocho, subactis Aetolis reportati sumus in Italiam;
안티오코스 왕이 격퇴되고 아이톨리아인들이 굴복했을 때 우리는 이탈리아로 복귀했습니다.
et deinceps bis, quae annua merebant legiones, stipendia feci.
그리고 그 후로 두 번, 군단들이 매년 복무하는 정규 병역을 마쳤습니다.
bis deinde in Hispania militavi, semel Q. Fulvio Flacco, iterum Ti. Sempronio Graccho praetore.
그 뒤로 히스파니아에서 두 번 복무했는데, 한 번은 퀸투스 풀비우스 플라쿠스가, 또 한 번은 티베리우스 셈프로니우스 그라쿠스가 법무관이었을 때였습니다.
§42.34.10a Flacco inter ceteros, quos virtutis causa secum ex provincia ad triumphum deducebat, deductus sum;
저는 플라쿠스가 용맹함 덕분에 속주에서 개선식에 데려가려던 다른 이들과 함께 그에 의해 개선식으로 인도되었습니다.
a Ti. Graccho rogatus in provinciam ii.
또한 티베리우스 그라쿠스의 청을 받아 저는 그 속주로 갔습니다.
§42.34.11quater intra paucos annos primum pilum duxi;
저는 수년 동안 네 번이나 수석 백인대장직을 역임했습니다.
quater et tricies virtutis causa donatus ab imperatoribus sum;
서른네 번이나 제 용맹함 덕분에 사령관들로부터 포상을 받았습니다.
sex civicas coronas accepi.
여섯 개의 시민관을 받았습니다.
viginti duo stipendia annua in exercitu emerita habeo, et maior annis sum quinquaginta.
저는 군대에서 22년 동안 복무를 완수했으며, 50세가 넘었습니다.
§42.34.12quodsi mihi nec stipendia omnia emerita essent necdum aetas vacationem daret, tamen, cum quattuor milites pro me vobis dare, P. Licini, possem, aecum erat me dimitti.
하지만 가령 제게 모든 병역이 완료되지 않았고 나이 또한 아직 면제를 허용하지 않는다 하더라도, 푸블리우스 리키니우스 집정관이여, 제가 저를 대신할 네 명의 병사를 여러분에게 제공할 수 있는 이상, 제가 제대하는 것은 공평한 일이었습니다.
§42.34.13sed haec pro causa mea dicta accipiatis velim;
그러나 이러한 말들은 저의 변호를 위해 하시는 말씀으로 받아들여 주시길 바랍니다.
ipse me, quoad quisquam, qui exercitus scribit, idoneum militem iudicabit, numquam sum excusaturus.
군대를 모집하는 누군가가 저를 적격한 병사로 판단하는 한, 저 자신은 결코 징집을 피하려 하지 않을 것입니다.
§42.34.14quo ordine me dignum iudicent tribuni militum, ipsorum est potestatis;
군사 트리부누스들이 저를 어느 계급에 합당하다고 판단할지는 그들 자신의 권한에 속합니다.
ne quis me virtute in exercitu praestet, dabo operam;
다만 군대에서 그 누구도 용맹함에 있어 저를 능가하지 못하도록 제가 힘쓸 것입니다.
et semper ita fecisse me et imperatores mei et, qui una stipendia fecerunt, testes sunt.
그리고 제가 항상 그렇게 행동해 왔다는 것은 제 사령관들과 함께 복무한 이들이 다 증인입니다.
§42.34.15vos quoque aecum est, commilitones, etsi appellatione vostrum usurpatis ius, cum adulescentes nihil adversus magistratuum senatusque auctoritatem usquam feceritis, nunc quoque in potestate consulum ac senatus esse et omnia honesta loca ducere, quibus rem publicam defensuri sitis. ”
전우 여러분, 여러분 또한 비록 호소(상소)를 통해 자신의 권리를 행사하고 있을지라도, 젊은 시절에는 정무관들과 원로원의 권위에 대항하여 아무런 행동도 하지 않았던 이상, 지금 역시 집정관과 원로원의 권능 아래 머무르고, 국가를 방위하게 될 모든 영예로운 보직을 당연하게 여기는 것이 공평한 일입니다."