← 베르길리우스

아이네이스

§5.398-5.474

엔텔루스와 다레스의 권투 경기

엔텔루스가 결투를 앞두고 자신의 거대하고 오래된 가죽 끈(카에스투스)을 내던지며 자신의 빛나던 과거를 회상한다. 시합 조건이 동등하게 조율된 후 두 전사는 치열한 격투를 펼치는데, 엔텔루스는 무겁게 한 번 넘어졌으나 이내 분노를 불태우며 다레스를 압도하고, 결국 아에네아스가 시합을 중단시킨 후 엔텔루스를 승리자로 선언한다.

보기 ▾
보기
번역
글꼴
AI ↗
← 이전다음 →
398

​exsultat fidens, si nunc foret illa iuventas,1

의기양양해하고 있도다. 만일 내게 옛날에 가졌던 그 청춘이 지금 있다면,

​haud equidem pretio inductus pulchroque iuvenco

나는 결코 상이나 아름다운 젊은 황소에 이끌려

400

​venissem, nec dona moror. Sic deinde locutus

여기에 오지 않았을 것이며, 선물 따위는 염두에 두지도 않노라." 말을 마친 뒤에,

​in medium geminos immani pondere caestus

그는 엄청난 무게의 무기용 가죽 끈 두 개를 한가운데로

​proiecit, quibus acer Eryx in proelia suetus2

내던졌으니, 사나운 에릐크스가 전투에서 그것들을 들고

​ferre manum, duroque intendere brachia tergo.

싸우며, 단단한 가죽으로 양팔을 단단히 묶는 데 익숙했던 것이로다.

​Obstipuere animi: tantorum ingentia septem

사람들의 마음은 경악하였으니, 이처럼 거대한 일곱 장의

405

​terga boum plumbo insuto ferroque rigebant.

황소 가죽이, 꿰매어 넣은 납과 철로 단단하게 굳어 있었기 때문이로다.

​Ante omnes stupet ipse Dares, longeque recusat;

무엇보다도 다레스 자신이 경악하여, 저만치 물러서서 거부하도다.

​magnanimusque Anchisiades et pondus et ipsa

자애로운 안키세스의 아들은 그 무게와, 가죽 끈 자체의

​huc illuc vinclorum immensa volumina versat.

엄청난 겹들을 이리저리 뒤집어보며 살피는도다.

​Tum senior talis referebat pectore voces:

그때 늙은이가 가슴속에서 이러한 말을 꺼내었도다.

410

​Quid, si quis3 caestus ipsius et Herculis arma

"만일 누군가가 에릐크스 자신의 가죽 끈과 헤라클레스의 무기,

​vidisset, tristemque hoc ipso in litore pugnam?

그리고 바로 이 해변에서의 슬픈 시합을 보았더라면 어떠했겠느냐?

​Haec germanus Eryx quondam tuus arma gerebat;—

네 형제인 에릐크스가 옛날에 이 무기들을 차고 다녔도다.

​sanguine cernis adhuc sparsoque infecta cerebro;—

너는 지금도 거기에 피와 흩뿌려진 뇌수가 물들어 있는 것을 보노라.

​his magnum Alciden contra stetit; his ego suetus,

이것들을 가지고 그는 위대한 알케이데스에 맞서 섰도다. 이것들을 사용하는 데 나 또한 익숙했으니,

415

​dum melior vires sanguis dabat, aemula necdum

더 활기찬 피가 내게 힘을 주던 시절, 시샘하는

​temporibus geminis canebat sparsa senectus.4

늙음이 아직 내 양 관자놀이에 하얗게 내리지 않았던 때였도다.

​Sed si nostra Dares haec Troius arma recusat,

그러나 만일 트로이아의 다레스가 우리의 이 무기들을 거부하고,

​idque pio sedet Aeneae, probat auctor Acestes,

그것이 경건한 아에네아스의 뜻에 맞고 보증인인 아케스테스가 승인한다면,

​aequemus pugnas. Erycis tibi terga remitto;

시합을 대등하게 만들자꾸나. 내가 너를 위해 에릐크스의 가죽을 포기하리니,

420

​solve metus; et tu Troianos exue caestus.

두려움을 지워라. 그리고 너도 트로이아의 가죽 끈을 벗어라."

​Haec fatus, duplicem ex umeris reiecit amictum

이같이 말하고, 그는 어깨에서 두터운 외투를 벗어 던지고,

​et magnos membrorum artus, magna ossa lacertosque

사지의 거대한 관절과 굵은 뼈와 팔을

​exuit, atque ingens media consistit harena.

드러내었으며, 거대한 몸으로 모래밭 한가운데에 섰도다.

​Tum satus Anchisa caestus pater extulit aequos,

그때 안키세스의 아들인 아버지는 동등한 가죽 끈을 꺼내어,

425

​et paribus palmas amborum innexuit armis.

동등한 무기로 양쪽의 손을 묶어주었도다.

​Constitit in digitos extemplo arrectus uterque,

두 사람은 즉시 발가락을 꼿꼿이 세우고 서서,

​brachiaque ad superas interritus extulit auras.

두려움 없이 양팔을 저 위 허공으로 치켜들었도다.

​Abduxere retro longe capita ardua ab ictu,

그들은 타격을 피해 높은 머리를 뒤로 멀리 물렸고,

​immiscentque manus manibus, pugnamque lacessunt.

서로의 손을 교차하며 싸움을 부추기기 시작하도다.

430

​Ille pedum melior motu, fretusque iuventa;

한 사람은 발놀림이 더 낫고 젊음에 의지하고 있으며,

​hic membris et mole valens, sed tarda trementi

다른 사람은 사지와 덩치에 있어 강건하나, 비틀거리며 굳어버린

​genua labant, vastos quatit aeger anhelitus artus.

무릎이 흔들리고, 가쁜 숨결이 그의 거대한 사지를 요동치게 하도다.

​Multa viri nequiquam inter se volnera iactant,

두 사내는 서로에게 헛되이 많은 타격을 날리며,

​multa cavo lateri ingeminant, et pectore vastos

움푹한 옆구리에 여러 번 거듭 치고, 가슴팍에서 거대한

435

​dant sonitus, erratque auris et tempora circum

소리를 내는도다. 귀와 관자놀이 주변으로 끊임없는

​crebra manus, duro crepitant sub volnere malae.

주먹이 맴돌며, 거센 타격 아래 턱뼈가 딱딱 소리를 내는도다.

​Stat gravis Entellus nisuque immotus eodem,

묵직한 엔텔루스는 같은 자세로 요지부동한 채 서서,

​corpore tela modo atque oculis vigilantibus exit.5

오직 몸의 움직임과 빈틈없는 눈만으로 공격을 피하도다.

​Ille, velut celsam oppugnat qui molibus urbem,

그 상대는, 마치 성채를 세우고 높은 성을 공격하는 자 같거나,

440

​aut montana sedet circum castella sub armis,

혹은 무장을 한 채 산성을 둘러싸고 진을 치고 있는 자 같으니,

​nunc hos, nunc illos aditus, omnemque pererrat

이제 이쪽으로, 이제 저쪽으로 접근하며, 기술로서 온

​arte locum, et variis adsultibus inritus urguet.

자리를 헤집고 다니며 갖가지 공세로 헛되이 옥죄어오도다.

​Ostendit dextram insurgens Entellus, et alte

몸을 일으키며 엔텔루스가 오른손을 내보이며 높이

​extulit: ille ictum venientem a vertice velox

치켜들었도다. 상대는 정수리에서 내려오는 타격을 재빨리

445

​praevidit, celerique elapsus corpore cessit.

내다보고, 민첩한 몸짓으로 비껴서서 피하였도다.

​Entellus vires in ventum effudit, et ultro

엔텔루스는 허공에 힘을 헛되이 흩뿌렸고, 설상가상으로

​ipse gravis graviterque ad terram pondere vasto

자신의 무거운 몸무게로 인해 엄청난 무게와 함께 무겁게 땅으로

​concidit, ut quondam cava concidit aut Erymantho,

고꾸라지고 말았으니, 마치 옛날에 에릐만토스나 혹은

​aut Ida in magna, radicibus eruta pinus.

거대한 이다 산에서 속이 빈 소나무가 뿌리째 뽑혀 쓰러진 것과 같았도다.

450

​Consurgunt studiis Teucri et Trinacria pubes;

트로이아인들과 시칠리아의 청년들이 일제히 열광하여 일어서도다.

​it clamor caelo, primusque accurrit Acestes,

함성은 하늘로 치솟았고, 아케스테스가 가장 먼저 달려가

​aequaevumque ab humo miserans attollit amicum.

동년배 친구를 가엾게 여기며 땅에서 일으켜 세우도다.

​At non tardatus casu neque territus heros

그러나 넘어짐으로 지체되거나 두려워하지 않고, 영웅은

​acrior ad pugnam redit ac vim suscitat ira.

더 사납게 싸움으로 돌아가 분노로써 힘을 부추기누나.

455

​Tum pudor incendit vires et conscia virtus,

그때 부끄러움과 자신의 용맹에 대한 자각이 힘을 불태우니,

​praecipitemque Daren ardens agit aequore toto,

뜨겁게 타오르는 그는 쫓겨 달아나는 다레스를 모래밭 전체로 몰아붙이며,

​nunc dextra ingeminans ictus, nunc ille sinistra;

어느 때는 오른손으로 타격을 쏟아붓고, 또 어느 때는 왼손으로 하누나.

​nec mora, nec requies: quam multa grandine nimbi

지체도 없고 쉼도 없으니, 마치 엄청난 우박을 동반한 폭풍우가

​culminibus crepitant, sic densis ictibus heros

지붕 위에서 소란스레 두들기듯, 이처럼 빽빽한 타격으로 영웅은

460

​creber utraque manu pulsat versatque Dareta.

끊임없이 양손으로 다레스를 후려치며 뒤흔들어놓는도다.

​Tum pater Aeneas procedere longius iras

그때 아버지 아에네아스는 분노가 더 나아가는 것과

​et saevire animis Entellum haud passus acerbis;

엔텔루스가 독한 마음으로 미쳐 날뛰는 것을 허락지 않았으니,

​sed finem imposuit pugnae, fessumque Dareta

싸움의 끝을 고하고, 지쳐버린 다레스를

​eripuit mulcens dictis, ac talia fatur:

말로써 달래며 구해내고서 이같이 말하도다.

465

​Infelix, quae tanta animum dementia cepit?

"불쌍한 자여, 도대체 어떤 이토록 큰 광기가 네 마음을 사로잡았더냐?

​Non vires alias conversaque numina sentis?

힘이 달라졌고 신들의 마음이 돌아선 것을 느끼지 못하느냐?

​Cede deo. Dixitque et proelia voce diremit.

신에게 순복하라." 그가 말하였고, 목소리로써 싸움을 끝내었도다.

​Ast illum fidi aequales, genua aegra trahentem,

한편, 충실한 동료들은 아픈 무릎을 이끌고 가며,

​iactantemque utroque caput, crassumque cruorem

양쪽으로 머리를 흔들고, 입으로 걸쭉한

470

​ore eiectantem mixtosque in sanguine dentes,

피와 그 피에 섞인 치아들을 뱉어내는 그를

​ducunt ad naves; galeamque ensemque vocati

배로 데려가누나. 그리고 불려간 그들은 투구와 칼을

​accipiunt; palmam Entello taurumque relinquunt.

받아 챙기며, 승리의 몫인 종려나무 가지와 황소를 엔텔루스에게 남겨두도다.

​Hic victor, superans animis tauroque superbus:

여기서 승자는 기세가 드높아져, 황소를 거머쥐고 뽐내며 말하도다.

​Nate dea, vosque haec inquit cognoscite, Teucri,

"여신의 아들이시여, 그리고 트로이아인들이여, 이것을 아실지어다."

구문 주해5건
  1. 5.398si nunc foret illa iuventas

    선행 행(§5.397)에서 이어지는 반사실적 조건절. 접속법 미완료 foret (= esset)를 사용하여 현재 사실과 반대되는 가정을 나타낸다. 귀결절은 §5.399의 venissem(접속법 과거완료)으로, 과거 사실과 반대되는 귀결을 나타낸다.

  2. 5.402quibus acer Eryx in proelia suetus

    quibus는 관계대명사로 선행사 caestus를 가리키는 수단의 탈격이다. 분사 suetus 뒤에 미완료 과거형 동사 erat가 생략되어 있다. 부정사 ferre와 intendere를 지배하여 "~하는 데 익숙했다"라는 의미를 나타낸다.

  3. 5.410Quid, si quis

    반사실적 가정을 도입하는 관용적 표현으로, Quid 뒤에 esset이나 diceret 같은 동사가 생략되어 있다 ("~했다면 어땠을까"). si절 내부에서는 접속법 과거완료 vidisset을 사용하여 과거의 가정을 나타낸다.

  4. 5.415aemula necdum temporibus geminis canebat sparsa senectus

    aemula senectus(시샘하는/경쟁하는 노년)가 주어이고, canebat(하얗게 세다)가 동사이다. temporibus geminis(양 관자놀이)는 장소의 탈격 혹은 여격이다. sparsa는 senectus를 수식하여 "(백발이) 드문드문 흩뿌려진"이라는 뜻을 나타낸다.

  5. 5.438corpore tela modo atque oculis vigilantibus exit

    동사 exit은 본래 자동사("나가다")이지만, 여기서는 권투 기술로서 "(상대의 공격을) 피하다, 흘리다"라는 타동사적 의미로 사용되어 대격 tela(무기/타격)를 직접목적어로 취한다. corpore ... modo(오직 몸으로만)와 oculis vigilantibus(빈틈없는 눈으로)는 수단의 탈격이다.

번역: Gemini 3.5 Flash (2026-05-22 공개)urn:cts:latinLit:phi0690.phi003.humanitext-lat2:5.398-5.474