- 저본
- Vergil. The Bucolics, Aeneid, and Georgics Of Virgil. Greenough, J.B., editor. Boston: Ginn and Company, 1881.
- 번역
- AI 생성(gemini-3.5-flash) — 기계 번역으로 오류가 있을 수 있습니다
- 언어
- 日本語 · English · 简体中文 · 한국어
- CTS URN
- urn:cts:latinLit:phi0690.phi003.humanitext-lat2:3.81-3.158
- 출력
- Humanitext Reader · reader.humanitext.ai · 2026-10-28
아에네아스 일행은 델로스섬에 도착하여 조상의 땅으로 돌아가라는 아폴론의 신탁을 받는다. 안키세스의 해석에 따라 크레타섬으로 향하여 정착을 시작하지만 역병이 발생하고, 밤중에 트로이의 가신들이 아에네아스에게 나타나 진짜 목적지가 이탈리아임을 알린다.
vittis et sacra redimitus tempora lauro,1
머리띠와 성스러운 월계수로 그 신성한 관자놀이를 동여맨 채,
occurrit; veterem Anchisen adgnovit amicum.
마중 나왔으니, 그는 옛 친구 안키세스를 알아보았도다.
Iungimus hospitio dextras, et tecta subimus.
우리는 환대의 정으로 오른손을 맞잡고 그의 처소로 들어가노라.
Templa dei saxo venerabar structa vetusto:
나는 오래된 돌로 지어진 신의 신전을 경배하였도다:
Da propriam, Thymbraee, domum; da moenia fessis
"팀브라의 신이시여, 우리만의 집을 주소서. 지친 이들에게 성벽을,
et genus et mansuram urbem; serva altera Troiae
그리고 자손과 영원히 머무를 도성을 주소서. 트로이의 두 번째
Pergama, reliquias Danaum atque immitis Achilli.
페르가뭄을, 다나오스인들과 잔혹한 아킬레우스의 남은 자들을 지켜주소서.
Quem sequimur? Quove ire iubes? Ubi ponere sedes?
우리는 누구를 따라야 하나이까? 어디로 가라 명하시나이까? 어디에 자리를 잡아야 하나이까?
Da, pater, augurium, atque animis inlabere nostris.
아버지여, 신조를 보여주시고 저희 마음에 깃들어 주소서."
Vix ea fatus eram: tremere omnia visa repente,
내가 이 말을 채 끝내기도 전에, 갑자기 모든 것이 떨리는 듯 보였고,
liminaque laurusque dei, totusque moveri
신의 문턱과 월계수, 그리고 주변의 온
mons circum, et mugire adytis cortina reclusis.2
산이 움직이고, 열린 지성소에서 삼각 제단이 울부짖었도다.
Submissi petimus terram, et vox fertur ad auris:
우리는 몸을 낮추어 땅에 엎드렸고, 귀에 목소리가 들려왔도다:
Dardanidae duri, quae vos a stirpe parentum
"굳센 다르다니아의 자손들이여, 너희 선조들의 혈통으로부터 처음에 너희를
prima tulit tellus, eadem vos ubere laeto
낳아준 바로 그 땅이, 풍요로운 품으로
accipiet reduces. Antiquam exquirite matrem:
귀환하는 너희를 맞이하리라. 너희의 오랜 어머니를 찾아라:
hic domus Aeneae cunctis dominabitur oris,
이곳에서 아에네아스의 가문이 모든 해안을 지배할 것이요,
et nati natorum, et qui nascentur ab illis.
그의 자손들의 자손들과 그들로부터 태어날 자들도 그러하리라."
Haec Phoebus; mixtoque ingens exorta tumultu
포이보스께서 이같이 말씀하시니, 소란이 뒤섞인 가운데 거대한
laetitia, et cuncti quae sint ea moenia quaerunt,
기쁨이 솟구쳤고, 모두가 그 성벽이 어디에 있는지,
quo Phoebus vocet errantis iubeatque reverti?
포이보스께서 방랑하는 이들을 어디로 부르시며 어디로 돌아가라 명하시는지 물었도다.
Tum genitor, veterum volvens monumenta virorum,
그때 조상들의 전승을 마음속에 굴려보시던 아버님께서
Audite, O proceres ait et spes discite vestras:
말씀하셨도다. "원로들이여, 듣고 너희의 희망을 배우라:
Creta Iovis magni medio iacet insula ponto;
위대한 유피테르의 섬 크레타가 바다 한가운데에 누워 있느니라,
mons Idaeus ubi, et gentis cunabula nostrae.
그곳에 이다 산이 있고 우리 종족의 요람이 있도다.
Centum urbes habitant magnas, uberrima regna;
그들은 백 개의 큰 도시, 지극히 비옥한 왕국들에 살고 있으니,
maximus unde pater, si rite audita recordor,
그곳으로부터 우리의 가장 큰 조상인 테우크로스가, 만일 내가 들은 바를 올바르게 기억한다면,
Teucrus Rhoeteas primum est advectus in oras,
처음으로 로이테움의 해안에 당도하여
optavitque locum regno. Nondum Ilium et arces
왕국을 위한 자리를 택하였도다. 아직 일리움도 페르가뭄의
Pergameae steterant; habitabant vallibus imis.
성채도 서 있지 않았고, 그들은 깊은 골짜기들에 살았느니라.
hinc mater cultrix Cybeli Corybantiaque aera
이곳으로부터 키벨레 산의 숭배자이신 어머니와 코리반테스의 청동 악기들이,
Idaeumque nemus; hinc fida silentia sacris,
그리고 이다의 성스러운 숲이 유래하였고, 이곳으로부터 의식을 위한 충실한 침묵이,
et iuncti currum dominae subiere leones.
그리고 여주인의 마차 밑으로 들어간 결합된 사자들이 유래하였도다.
Ergo agite, et, divom ducunt qua iussa, sequamur;
그러니 어서 나아가자, 신들의 명령이 이끄는 곳으로 따르자,
placemus ventos et Gnosia regna petamus.
바람을 달래고 크노소스의 왕국을 찾도록 하자.
Nec longo distant cursu; modo Iuppiter adsit,
먼 길도 아니니, 유피테르께서 함께하신다면,
tertia lux classem Cretaeis sistet in oris.
세 번째 빛이 선단을 크레타 해안에 이르게 하리라."
Sic fatus, meritos aris mactavit honores,
이렇게 말씀하시고는 제단 위에 합당한 제물을 바치셨으니,
taurum Neptuno, taurum tibi, pulcher Apollo
넵투누스에게 황소를, 아름다운 아폴론이여, 당신에게 황소를,
nigram Hiemi pecudem, Zephyris felicibus albam.
"겨울(폭풍)"에게는 검은 가축을, 상서로운 서풍에게는 흰 가축을 바치셨도다.
Fama volat pulsum regnis cessisse3 paternis
조상의 왕국에서 추방된 지도자 이도메네우스가 떠났고,
Idomenea ducem, desertaque litora Cretae
크레타의 해안은 버려져 적이 없이
hoste vacare domos, sedesque adstare relictas.
집들이 비어 있으며, 남겨진 처소들이 기다리고 있다는 소문이 날아다니도다.
Linquimus Ortygiae portus, pelagoque volamus,
우리는 오르티기아의 항구를 떠나 바다 위를 날아가며,
bacchatamque iugis Naxon viridemque Donysam,
산마루에서 바코스 축제가 벌어지는 낙소스와 푸른 도니사,
Olearon, niveamque Paron, sparsasque per aequor
올레아로스, 눈부시게 하얀 파로스, 그리고 바다에 흩어진
Cycladas, et crebris legimus freta consita terris.
키클라데스 제도를 지나며, 숱한 섬들로 뒤덮인 해협을 스쳐 지나가노라.
Nauticus exoritur vario certamine clamor;
선원들의 외침이 다양한 겨룸 속에서 터져 나오고,
hortantur socii: Cretam proavosque petamus!
동료들은 서로 독려하도다: "크레타와 조상들의 땅으로 가자!"
Prosequitur surgens a puppi ventus euntis
고물에서 불어오는 바람이 전진하는 우리를 뒤따르고,
et tandem antiquis Curetum adlabimur oris.
마침내 우리는 쿠레테스인들의 오랜 해안에 가닿노라.
Ergo avidus muros optatae molior urbis,
그리하여 나는 갈망하던 바라던 도성의 성벽을 열성적으로 쌓고,
Pergameamque voco, et laetam cognomine gentem
그곳을 페르가메아라 부르며, 그 이름에 기뻐하는 백성에게
hortor amare focos arcemque attollere tectis.
가정을 사랑하고 처소 위에 성채를 드높이라고 권하노라.
Iamque fere sicco subductae litore puppes;
어느덧 배들은 마른 해안가로 거의 다 끌어올려졌고,
conubiis arvisque novis operata iuventus;
젊은이들은 새로운 혼인과 농사에 전념하고 있었으며,
iura domosque dabam: subito cum tabida membris,
내가 법을 세우고 처소를 나누어 주던 그때, 갑자기 하늘의 기운이 상하여, 사지에
corrupto caeli tractu, miserandaque venit
소모를 가져다주는 가련한 역병이
arboribusque satisque lues4 et letifer annus.
나무들과 곡식들에 들이닥쳤으니, 죽음을 부르는 해가 되었도다.
Linquebant dulcis animas, aut aegra trahebant
이들은 달콤한 생명을 버리거나, 혹은 병든
corpora; tum sterilis exurere Sirius agros;
몸을 이끌었도다. 그때 시리우스가 황폐한 밭을 태워버렸고,
arebant herbae, et victum seges aegra negabat.
풀들은 말라붙었으며, 병든 작물은 양식을 거부하였도다.
Rursus ad oraclum Ortygiae Phoebumque remenso
되돌아간 바닷길을 통해 다시 오르티기아의 신탁소와 포이보스께
hortatur pater ire mari, veniamque precari:
나아가 자비를 빌라고 아버님은 권하셨도다:
quam fessis finem rebus ferat; unde laborum
지친 우리의 처지에 어떤 끝을 주실지, 고난의
temptare auxilium iubeat; quo vertere cursus.
구원을 어디서 구하라 명하시는지, 진로를 어디로 돌려야 할지를 묻기 위해.
Nox erat, et terris animalia somnus habebat:
밤이었고, 땅 위에서는 생명체들을 잠이 지배하고 있었도다:
effigies sacrae divom Phrygiique Penates,
신들의 성스러운 조각상들과 프리기아의 가신들이,
quos mecum a Troia mediisque ex ignibus urbis
내가 트로이로부터, 도성의 불타는 불길 한가운데서
extuleram, visi ante oculos adstare iacentis5
구해내어 함께 가져왔던 것들이, 누워 있는 내 눈앞에
in somnis, multo manifesti lumine, qua se
잠결에 서 있는 듯 보였도다. 환한 빛 속에 또렷이 드러났으니, 그 빛은
plena per insertas fundebat luna fenestras;
보름달이 끼워진 창문들을 통해 쏟아져 내리는 것이었도다,
tum sic adfari et curas his demere dictis:
그리고 그들은 이같이 말을 건네며 나의 시름을 이 말들로 덜어주었도다:
Quod tibi delato Ortygiam dicturus Apollo est,
"네가 오르티기아로 돌아갔을 때 아폴론이 일러주었을 것을,
hic canit, et tua nos en ultro ad limina mittit.
여기서 그가 선포하며, 보라, 스스로 우리를 네 문턱으로 보내셨도다.
Nos te, Dardania incensa, tuaque arma secuti,
다르다니아가 불타버렸을 때 우리는 너와 네 무력을 따랐고,
nos tumidum sub te permensi classibus aequor,
우리는 네 지휘 아래 배를 타고 물결치는 바다를 건넜노라.
idem venturos tollemus in astra nepotes,
마찬가지로 우리가 앞으로 태어날 네 자손들을 별들에게로 드높이리라,
- 3.81sacra redimitus tempora lauro
수동완료분사 redimitus는 그리스어식 관계대격(tempora)을 동반하여, 중동태적 의미로 '자신의 신성한 관자놀이를 동여맨 채'라는 뜻을 지닌다.
- 3.92mugire adytis cortina reclusis
mugire는 visa (sunt)('~처럼 보였다')에 걸리며, tremere 및 moveri와 병렬되는 부정사이다. 주어는 cortina(삼각 제단)이며, adytis reclusis는 '지성소가 열린 채'라는 의미의 탈격 절대구문이다.
- 3.121Fama volat pulsum regnis cessisse
주절 Fama volat에 의해 인도되는 대격+부정사 간접화법 구문이다. Idomenea가 부정사 cessisse의 의미상 주어(대격)이며, 이어지는 vacare와 adstare 역시 Fama에 걸리는 부정사절이다.
- 3.137subito cum tabida membris ... venit ... lues
주절의 미완료과거(dabam)가 지속적인 상황을 묘사하는 도중에, 갑작스러운 사건을 cum+직설법 완료(venit)로 나타내는 이른바 '역시상의 cum(cum inversum)' 구문이다.
- 3.150visi ante oculos adstare iacentis
visi(sunt)는 '~처럼 보였다'라는 개인칭 구문으로, 그 보어로 부정사 adstare가 사용되었다. iacentis는 분사 iacens의 속격 단수형으로 문맥상 생략된 me를 수식하여, '누워 있는 (나의) 눈앞에'라는 뜻이 된다.
번역: Gemini 3.5 Flash (2026-05-22 공개) · 수정 이력 (1건, 최근 2026-09-21)
- 2026-09-21 AI 교열 — 주석 1건
