← 查士丁尼一世

学说汇纂

§2.13.8.pr-2.13.8.1

账目不开示的责任标准与赔偿额计算

本节规定了钱庄业主未开示账目时的责任标准(仅限于恶意和重大过失),以及违反告示时赔偿额的计算基准(以大法官命令下达时原告的利益额为准)。

显示 ▾
显示
译文
字体
AI ↗
← 上一节下一节 →

[ULPIANUS libro quarto ad edictum.]

[乌尔比安著《告示注解》第四卷]

§2.13.8.pr

​Ubi exigitur argentarius rationes edere, tunc punitur, cum dolo malo non exhibet: sed cuipam1 non praestabit nisi dolo proximam. dolo malo autem non edidit et qui malitiose edidit et qui in totum non edidit.

当钱庄业主被要求开示账目时,只有当他出于恶意而不予提示时,才受到处罚;但除非是极接近恶意的过失,否则他不承担过失责任。此外,无论是恶意开示者,还是完全不开示者,都属于出于恶意而不予开示。

§2.13.8.1

​Is autem, qui in hoc edictum incidit, id praestat, quod interfuit mea rationes edi,2 cum decerneretur a praetore, non quod hodie interest: et ideo licet interesse desiit uel minoris uel pluris interesse coepit, locum actio non habebit neque augmentum neque deminutionem.3

然而,触犯本告示者,所赔偿的是在裁判官作出裁决时,开示账目对我而言所具有的利益,而非今日所具有的利益。因此,即使该利益已不复存在,或者开始变得更少或更多,诉讼的赔偿额既不会增加,也不会减少。

语法注3 条
  1. 2.13.8.prcuipam

    手稿中的 cuipam 显然是宾格 culpam(过失)的笔误,作为 praestabit 的直接宾语。短语 dolo proximam(最接近恶意的过失)在罗马法学中指代“重大过失”(culpa lata)。

  2. 2.13.8.1id praestat, quod interfuit mea rationes edi

    代词 id 是先行词,由之后的 quod 关系从句解释。无人称动词 interfuit(interest 的完成时)与物主形容词夺格单数阴性 mea 连用,表示“对我而言是重要的/有利益的”。该动词的实质主语是随后的对格代名不定式结构(ACI)rationes edi(账目被开示)。

  3. 2.13.8.1locum actio non habebit neque augmentum neque deminutionem

    locum 与 actio 并置的结构在语法上稍显不自然,可能是抄本混乱或混淆了 actio locum non habebit(诉讼不予成立)与 actio non habebit augmentum(诉讼额不予增加)。其逻辑意思是,诉讼(具体指赔偿额)不因随后利益的变化而发生增加或减少。

翻译:Gemini 3.5 Flash(2026-07-12 发布)・修订记录(1 处,最近 2026-10-12)
  • 中于 2026-07-13 由 Gemini 3.5 Flash 重新翻译
  • 2026-10-12 统一书写 — 译文 1 处
urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:2.13.8.pr-2.13.8.1