← 查士丁尼一世

学说汇纂

§15.3.16.pr

奴隶以旧换新购牛与主人的财产归入责任

在奴隶根据主人命令卖旧牛换新牛,但未付清价款即破产的案件中,本文就特有财产的存否及基于新旧牛差价的财产归入诉讼的责任范围做出了判定。

显示 ▾
显示
译文
字体
AI ↗
← 上一节下一节 →

[ALFENUS libro secundo digestorum.]

[阿尔芬努斯,《学说汇纂》第二卷]

§15.3.16.pr

​Quidam fundum colendum seruo suo locauit et boues ei dederat: cum hi boues non essent idonei, iusserat eos uenire1 et his nummis qui recepti essent alios reparari: seruus boues uendiderat, alios redemerat, nummos uenditori non soluerat, postea conturbauerat: qui boues uendiderat nummos a domino petebat actione de peculio aut quod in rem domini uersum esset, cum boues pro quibus pecunia peteretur penes dominum essent. respondit non uideri peculii quicquam esse, nisi si quid deducto eo, quod seruus domino debuisset, reliquum fieret: illud sibi uideri boues quidem in rem domini uersos esse, sed pro ea re soluisse tantum,2 quanti priores boues uenissent: si quo amplioris pecuniae posteriores boues essent, eius oportere dominum condemnari.3

某人将一块土地出租给其奴隶耕作,并给了他一些牛。由于这些牛不合适,他便命令将它们卖掉,并用收到的钱重新购置其他的牛。奴隶卖了牛,买进了其他的牛,但没有向卖主支付款项,随后便破产了。卖牛的人因为作为请求代金对象的牛在主人手中,便通过关于特有财产的诉讼或关于归入主人财产的诉讼,向主人请求支付该款项。他回答说,除非扣除奴隶对主人所负的债务后还有剩余,否则似乎不存在任何特有财产;但他认为,牛确实已经归入了主人的财产,但在该事项上,主人仅支付了与先前的牛售出时相同的数额;如果后来的牛价值更高,则主人应当就其差额被判承担责任。

语法注3 条
  1. 15.3.16.pruenire

    动词 uēneō(被卖,用作 uendere 的被动语态)的现在不定式 uēnīre,应与 ueniō(来)的不定式 uenīre 相区别。

  2. 15.3.16.prsoluisse tantum

    带对格不定式结构,需补出省略的对格主语 dominum。它表明,主人在获得新牛这一利益时,已被视为实际上已经支付了相当于前一只牛售价的数额(即主人自己的财产),因此在此限度内不构成不当的财产归入。

  3. 15.3.16.preius oportere dominum condemnari

    属格 eius 指前牛与新牛之间的“差额(quo amplioris pecuniae)”,用作表示判决金额的属格(condemnare 的补语)。这表明,由于主人在差额范围内新获得了财产,因此在此限度内他应当在财产归入诉讼中承担责任。

翻译:Gemini 3.5 Flash(2026-07-12 发布)
  • 中于 2026-07-13 由 Gemini 3.5 Flash 重新翻译
urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:15.3.16.pr