← 查士丁尼一世

学说汇纂

§15.1.32.pr-15.1.32.2

对共同继承人的起诉与衡平诉权

文中讨论了在特有资产诉讼中,起诉一个共同继承人虽在市民法上免除所有人的责任,但根据衡平法在实际受偿前仍应允许提起诉讼,并涉及了在恢复的诉讼中如何根据现状评估特有资产,以及买卖双方之间特有资产诉讼的范围。

显示 ▾
显示
译文
字体
AI ↗
← 上一节下一节 →

[ULPIANUS libro secundo disputationum.]

[乌尔比安,《论争集》第二编]

§15.1.32.pr

​Si ex duobus uel pluribus heredibus eius, qui1 manumisso seruo uel libero esse iusso uel alienato uel mortuo intra annum conueniri poterat, unus fuerit conuentus, omnes heredes liberabuntur, quamuis non in maiorem quantitatem eius peculii, quod penes se habet qui conuenitur, condemnetur, idque ita Iulianus scripsit. idemque est et si in alterius rem fuerit uersum. sed et si plures sint fructuarii uel bonae fidei possessores, unus conuentus ceteros liberat, quamuis non maioris peculii, quam penes se est, condemnari debeat. sed licet hoc iure contingat, tamen aequitas dictat iudicium in eos dari, qui occasione iuris liberantur, ut magis eos perceptio quam intentio liberet:2 nam qui cum seruo contrahit, uniuersum peculium eius quod ubicumque est ueluti patrimonium intuetur.

如果因奴隶被释放、被命令获得自由、被转让或死亡而本可在一年内被提起诉讼之人的两个或多个继承人中,有一人被起诉,则所有继承人都将获得免责,即使被起诉者所判处的金额并未超过其手头所持有的特有资产的数额;尤里安也是这样写的。如果已转入他人的财产,情况也是如此。但即使存在多个果实收取权人或善意占有人,一人被起诉也会使其他人免责,尽管他不应被判处超过其手头所持有之特有资产的数额。然而,尽管这是根据法律发生的,衡平仍然规定应当对那些因法律机会而获得免责的人提起诉讼,以便实际受偿而非诉讼提起使他们免责。因为与奴隶订立契约的人,将奴隶无论身在何处的全部特有资产,都视为其继承财产。

§15.1.32.1

​In hoc autem iudicio licet restauretur praecedens,3 tamen et augmenti et decessionis rationem haberi oportet, et ideo siue hodie nihil sit in peculio siue accesserit aliquid, praesens status peculii spectandus est. quare circa uenditorem quoque et emptorem hoc nobis uidetur uerius, quod accessit peculio posse nos ab emptore consequi, nec retrorsus uelut in uno iudicio ad id tempus conuentionem reducere emptoris, quo uenditor conuentus sit.

但是,在这项诉讼中,虽然前一诉讼可能得以恢复,但仍必须考虑到增加和减少的情况,因此,无论今天特有资产中空无一物,还是有所增加,都必须看特有资产的现状。因此,关于出卖人和买受人,在我们看来更正确的是:我们可以从买受人处获得增加到特有资产中的财产,而不应像在同一个诉讼中那样,将针对买受人的起诉追溯到出卖人被起诉的时间。

§15.1.32.2

​Uenditor serui si cum peculio seruum uendidit et tradiderit peculium, ne intra annum quidem de peculio conuenietur: neque enim hoc pretium serui peculium est, ut Neratius scripsit.

如果奴隶的出卖人将奴隶连同特有资产一同出售并交付了该特有资产,则即使在一年之内,他也不会因特有资产而被起诉;因为正如内拉蒂乌斯所写,这一奴隶的价金并不是特有资产。

语法注3 条
  1. 15.1.32.preius, qui

    属格代名词 eius(“他的”)是后面关系代词 qui 的先行词,指代因奴隶被释放、转让或死亡而在一年内可能被起诉的被继承人(主人)。本句以此为背景,讨论了该被继承人的数个共同继承人(heredes)中有一人被起诉时的免责效果。

  2. 15.1.32.prut magis eos perceptio quam intentio liberet

    此处的 intentio 指诉讼中的“请求”或“起诉本身”,而 perceptio 指债权的“实际受偿”。在严格的市民法上,仅对一个共同继承人提起诉讼就会使所有继承人免责,但这会使原告面临无法收回全额的风险。因此,从衡平(aequitas)的角度来看,在实际收回债权(perceptio)之前,不应使其他继承人免除责任,而应向原告提供针对其他继承人的新诉讼。

  3. 15.1.32.1In hoc autem iudicio licet restauretur praecedens

    这是一个由 licet 引导的让步从句,动词为现在时虚拟语气被动语态 restauretur。这意味着,即使通过衡平法,在前一诉讼(针对第一个继承人的起诉)的效果在后一诉讼中得以恢复,法院仍须考虑到此后特有资产的增减(augmenti et decessionis),并根据特有资产的当前状况进行评估。

翻译:Gemini 3.5 Flash(2026-07-12 发布)
  • 中于 2026-07-13 由 Gemini 3.5 Flash 重新翻译
urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:15.1.32.pr-15.1.32.2