← 查士丁尼一世

学说汇纂

§15.1.1.pr-15.1.1.6

关于特有财产诉权告示的结构与适用范围

乌尔比安阐述了关于处于他人权力之下者所缔约的告示结构(从全额诉权诉讼到特有财产诉权诉讼),并探讨了关于特有财产告示的具体适用范围,涉及被支配者的年龄、性别以及支配关系的实质性特征。

显示 ▾
显示
译文
字体
AI ↗
← 上一节下一节 →

[ULPIANUS libro uicensimo nono ad edictum.]

[乌尔比安,《告示注解》第二十九卷]

§15.1.1.pr

​Ordinarium1 praetor arbitratus est prius eos contractus exponere eorum qui alienae potestati subiecti sunt, qui in solidum tribuunt actionem,2 sic deinde ad hunc peruenire, ubi de peculio datur actio.

裁判官认为,首先阐明那些处于他人权力之下的人所缔结的、并给予全额诉权的契约,然后由此过渡到这一项,即给予关于特有财产诉权的情形,此乃合乎顺序的。

§15.1.1.1

​Est autem triplex hoc edictum: aut enim de peculio aut de in rem uerso aut quod iussu hinc oritur actio.

此外,本告示是三重性的:因为由此产生的是关于特有财产的诉权、关于利益转入的诉权,或是基于命令的诉权。

§15.1.1.2

​Uerba autem edicti talia sunt: 'Quod cum eo, qui in alterius potestate esset, negotium gestum erit'.

告示的措辞如下:“对于与处于他人权力之下的人所进行的交易,”

§15.1.1.3

​De eo loquitur, non de ea: sed tamen et ob eam quae est feminini sexus dabitur ex hoc edicto actio.

告示使用的是“他”而非“她”;然而,对于女性的“她”,也将根据本告示给予诉权。

§15.1.1.4

​Si cum impubere filio familias uel seruo contractum sit, ita dabitur in dominum uel patrem de peculio, si3 locupletius eorum peculium factum est.

若与未适龄的家子或奴隶缔结了契约,则仅在他们的特有财产因之更为充裕的情况下,方可针对家父或主人给予关于特有财产的诉权。

§15.1.1.5

​Potestatis uerbum communiter accipiendum est tam in filio quam in seruo.

“权力”这一词语应当通用于儿子和奴隶。

§15.1.1.6

​Nec magis dominium seruorum esse spectandum quam facultatem habendi eos: non enim solum seruorum propriorum nomine conueniemur,4 item communium, uerum eorum quoque qui bona fide nobis seruiunt, siue liberi sint siue serui alieni.

此外,不应更多地考虑对奴隶的所有权,而应考虑占有他们的实际能力;因为我们不仅会因自己专属的奴隶以及共有的奴隶而被诉,而且还会因那些善意为我们服务的人(无论他们是自由人还是他人的奴隶)而被诉。

语法注4 条
  1. 15.1.1.prordinarium

    形容词 ordinarium 作带不定式结构(省略了 esse)的表语,意为“合乎顺序的”或“妥当的”。这指的是裁判官在安排告示顺序时的逻辑判断标准。

  2. 15.1.1.prqui in solidum tribuunt actionem

    该关系从句的先行词在语义上是 eos contractus(那些契约),而非 eorum(那些人)。因此,这应理解为契约本身给予了“全额诉权”(追究家父或主人的全部责任)。

  3. 15.1.1.4ita... si

    表示限制性条件关系的关联词结构,意为“仅在……情况下,方……”。这表明,在与未适龄的家子或奴隶缔结的契约中,追究父或主人责任(特有财产诉权)的前提仅限于他们的特有财产因之更为充裕的情况。

  4. 15.1.1.6nomine conueniemur

    nomine 是表示“以……的名义”或“由于……原因”的夺格。conueniemur 是 conuenio(传唤、起诉)的将来时被动语态第一人称复数形式,整句意为“我们将因……而被诉(成为被告)”。

翻译:Gemini 3.5 Flash(2026-07-12 发布)・中文译文与原文的修订记录(1 处,最近 2026-09-22)
  • 中于 2026-07-13 由 Gemini 3.5 Flash 重新翻译
  • 2026-09-22 AI校阅 — 原文 1 处
urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:15.1.1.pr-15.1.1.6