← 查士丁尼一世

学说汇纂

§13.1.10.pr-13.1.10.3

针对强劫犯的返还请求诉及因所有权转移而消灭

乌尔比安阐述了针对盗窃和强劫提起返还请求诉讼的适用范围,并指出,如果由于所有权人自身行为(如遗赠)导致所有权发生转移,则该请求权即告消灭。

显示 ▾
显示
译文
字体
AI ↗
← 上一节下一节 →

[IDEM libro trigensimo octauo ad edictum.]

[同著者,《告示批注》第三十八卷]

§13.1.10.pr

​Siue manifestus fur siue nec manifestus sit, poterit ei condici.1 ita demum autem manifestus fur condicione tenebitur, si depraehensa non fuerit a domino possessio eius: ceterum nemo furum condicione tenetur, posteaquam dominus possessionem adpraehendit. et ideo Iulianus, ut procedat in fure manifesto tractare de condictione,2 ita proponit furem deprensum aut occidisse aut fregisse aut effudisse id quod interceperat.

无论他是现行犯窃贼还是非现行犯窃贼,都可以对其提起返还请求诉讼。唯有在所有权人尚未重新占有该物的情况下,现行犯窃贼才会因返还请求诉讼而承担责任:因为在所有权人恢复占有之后,任何窃贼都不再因返还请求诉讼而承担责任。因而,尤里安为了能够对现行犯窃贼提起返还请求诉讼展开讨论,便设想了这样一个案件:被当场抓住的窃贼已经将其窃得之物杀害、毁坏或倾倒。

§13.1.10.1

​Ei quoque, qui ui bonorum raptorum tenetur, condici posse Iulianus libro uicensimo secundo digestorum significat.

尤里安在《学说汇纂》第二十二卷中指出,对于因强劫财产而承担责任的人,也可以提起返还请求诉讼。

§13.1.10.2

​Tamdiu autem condictioni locus erit, donec domini facto3 dominium eius rei ab eo recedat: et ideo si eam rem alienauerit, condicere non poterit.

然而,只有在所有权人的自身行为导致该物的所有权脱离他之前,才有提起返还请求诉讼的余地;因此,如果他转让了该物,他便不能提起返还请求诉讼。

§13.1.10.3

​Unde Celsus libro duodecimo digestorum scribit, si rem furtiuam dominus pure legauerit furi, heredem ei condicere non posse:4 sed et si5 non ipsi furi, sed alii, idem dicendum est cessare condictionem, quia dominium facto testatoris, id est domini, discessit.

缘此,塞尔苏斯在《学说汇纂》第十二卷中写道,如果所有权人将盗窃物无条件遗赠给窃贼,则继承人不能对该窃贼提起返还请求诉讼;而且,即使他不是遗赠给窃贼本人、而是遗赠给他人,也应当同样认为返还请求诉讼不复存在,因为所有权已因遗嘱人(即所有权人)的行为而丧失。

语法注5 条
  1. 13.1.10.prpoterit ei condici

    无人称被动结构。由于动词 condicere(提起返还请求诉讼)支配与格,因此在被动语态中作无人称使用,诉讼的被告以与格(ei)表示。

  2. 13.1.10.prut procedat in fure manifesto tractare de condictione

    不定式短语 tractare de condictione 作为现在时虚拟语气动词 procedat 的主语。由于现行犯窃贼通常会被当场夺回赃物,从而不具备提起返还请求(以物件不在手头为前提)的余地,此句旨在创设一个特定的法律假设,使讨论得以成立。

  3. 13.1.10.2domini facto

    表示原因或手段的夺格短语。由连词 donec(直到……)引导的从句中的动词 recedat 采用了现在时虚拟语气。

  4. 13.1.10.3heredem ei condicere non posse

    依赖于主句动词 scribit(写道)的“对格与不定式”(ACI)结构。heredem 是不定式 condicere 的主语对格,ei(窃贼)是与格宾语。

  5. 13.1.10.3sed et si

    意为“但即使……也同样”,将逻辑应用从前述的“遗赠给窃贼本人”推广到“遗赠给第三方”这一类似但在法律上有所区别的情况。

翻译:Gemini 3.5 Flash(2026-07-12 发布)
  • 中于 2026-07-13 由 Gemini 3.5 Flash 重新翻译
urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:13.1.10.pr-13.1.10.3