← 查士丁尼一世

学说汇纂

§12.1.20.pr

附带返借约定的赠与与借贷的效力

尤里安讨论了以贷回为条件的赠与是否构成贷款,指出虽然从严格的文义来看,这两者均不能成立,但从更为宽容的解释来看,应当认定两者皆为有效。

显示 ▾
显示
译文
字体
AI ↗
← 上一节下一节 →

[IDEM libro octauo decimo digestorum.]

[同上,载《学说汇纂》第十八卷]

§12.1.20.pr

​Si tibi pecuniam donassem, ut tu mihi eandem crederes, an credita fieret? dixi in huiusmodi propositionibus non propriis uerbis nos uti, nam talem contractum neque donationem esse neque pecuniam creditam: donationem non esse, quia non ea mente pecunia daretur, ut omnimodo penes accipientem maneret: creditam non esse, quia exsoluendi causa magis daretur, quam alterius obligandi.1 igitur si is, qui pecuniam hac condicione accepit, ut mihi in creditum daret, acceptam dederit, non fore creditam: magis enim meum accepisse intellegi debeo.2 sed haec intellegenda sunt propter suptilitatem uerborum: benignius tamen est utrumque ualere.3

如果我向你赠与一笔金钱,条件是你再将同一笔金钱贷与我,这是否会构成贷款?我曾说过,在此类设问中我们并未使用确切的词语,因为此类契约既非赠与亦非贷款:它不是赠与,因为给付金钱之意图并非为了让它无论如何都留在接受者手中;它不是贷款,因为给付金钱更多是为了使人免除债务,而非为了使他人承担债务。因此,如果那个在“将金钱贷与我”这一条件下接受金钱的人,将所接受的金钱给付于我,这并不会构成贷款:因为我更应该被理解为是接受了我自己的财产。然而,这些是基于文字的严密性而应当理解的;但更为宽容的解释则是,两者皆为有效。

语法注3 条
  1. 12.1.20.prexsoluendi causa magis daretur, quam alterius obligandi

    动名词 exsoluendi 与带有动形容词结构的 alterius obligandi 并列,均由表示目的的 causa 所支配。exsoluere(免除、解脱债务)与 obligare(使负债、拘束)形成概念上的对照。此处分析指出,最初的给付与其说是为了让对方承担债务,不如说是为了解脱某种拘束。

  2. 12.1.20.prmagis enim meum accepisse intellegi debeo

    人称被动结构 intellegi debeo(我应当被理解)后接完成时不定式 accepisse(已经接受)。meum 作中性名词性使用,意为“我自己的财产”。此句构成严格解释(suptilitas)的核心论据:由于原所有人仅仅是收回了属于自己的金钱,因而不应被认定为成立了新的贷款。

  3. 12.1.20.prbenignius tamen est utrumque ualere

    中性比较级形容词 benignius 作主语从句 utrumque ualere(两者皆为有效)的表语。这体现了罗马法学中文字上的严密性(suptilitas)与更为宽容或平允的解释(benignitas)之间的经典对照,主张在实际效果上应当承认这两项交易的效力。

翻译:Gemini 3.5 Flash(2026-07-12 发布)
  • 中于 2026-07-13 由 Gemini 3.5 Flash 重新翻译
urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:12.1.20.pr