- 底本
- Ovid. P. Ovidius Naso, Volume 1: Amores, Epistulae, Medicamina faciei femineae, Ars amatoria, Remedia amoris. Ehwald, Rudolf; Merkel, Rudolph; editors. Leipzig: B. G. Teubner, 1907.
- 翻译
- AI 生成(gemini-3.5-flash) — 机器翻译,可能包含错误
- 语言
- 日本語 · English · 简体中文 · 한국어
- CTS URN
- urn:cts:latinLit:phi0959.phi005.humanitext-lat2:1-75
- 输出
- Humanitext Reader · reader.humanitext.ai · 2026-10-26
诗人消除了与爱神阿摩尔之间的误会,获准撰写《治愈情伤》以使情人们免受毁灭性爱欲的折磨,并通过引用希腊神话中的各种悲剧先例,呼吁青年男女运用他的技艺。
Legerat huius Amor titulum nomenque libelli:
爱神阿摩尔已经读了这本小书的题名与名字:
'Bella mihi, video, bella parantur' ait.
他说:“我看到,战争,战争正为我准备着。”
'Parce tuum vatem sceleris damnare,1 Cupido,
“丘比特啊,请不要判定你的诗人的罪名,
Tradita qui toties te duce signa tuli.
在你的领导下,他曾多次抬着托付给他的军旗。
Non ego Tydides, a quo tua saucia mater2
我不是提丢斯之子,你的负伤的母亲
In liquidum rediit aethera Martis equis.
曾因他而乘着战神的马匹回到了清澈的太空中。
Saepe tepent alii iuvenes: ego semper amavi,
其他青年常常冷淡:而我始终在爱,
Et si, quid faciam, nunc quoque, quaeris, amo.
如果你问我现在也在做什么,我依然在爱。
Quin etiam docui, qua posses arte parari,
不仅如此,我还传授过可以通过何种技艺来获得你,
Et quod nunc ratio est, impetus ante fuit.
现在成为理性的规则,过去曾是冲动。
Nec te, blande puer, nec nostras prodimus artes,
温柔的孩子啊,我们既不背叛你,也不背叛我们的技艺,
Nec nova praeteritum Musa retexit opus.
新的缪斯女神也没有拆开过去的作品。
Siquis amat quod amare iuvat,3 feliciter ardens
如果有人爱着那乐于去爱的事物,让他幸福地燃烧着
Gaudeat, et vento naviget ille suo.
去欢欣吧,让他乘着他自己的风航行。
At siquis male fert indignae regna puellae,
但如果有人难以忍受那不配的少女的统治,
Ne pereat, nostrae sentiat artis opem.
为了不让他毁灭,让他感受我们技艺的帮助。
Cur aliquis laqueo collum nodatus amator
为什么会有情人把脖子套在绞索里,
A trabe sublimi triste pependit onus?
从高高的梁上垂下,成为悲哀的重担?
Cur aliquis rigido fodit sua pectora ferro?
为什么有人用冰冷的铁器刺穿自己的胸膛?
Invidiam caedis, pacis amator, habes.
和平的爱好者啊,你承受着这杀戮的怨恨。
Qui, nisi desierit, misero periturus amore est,
那个如果不停止就注定要因悲惨的爱情而毁灭的人,
Desinat; et nulli funeris auctor eris.
让他停止吧;你将不会成为任何人的死亡原因。
Et puer es, nec te quicquam nisi ludere oportet:
而且你是个孩子,除了游戏之外,你不应该做任何事:
Lude; decent annos mollia regna tuos.
游戏吧;温柔的统治适合你的年纪。
Vitricus et gladiis et acuta dimicet hasta,
让你的继父用剑和锋利的矛去战斗,
Et victor multa caede cruentus eat:
让他作为胜利者,满身是大量杀戮的鲜血走去:
Tu cole maternas, tuto quibus utimur, artes,
你当培养母亲的技艺,我们安全地使用它们,
Et quarum vitio nulla fit orba parens.
因其过错,没有母亲会失去孩子。
Effice nocturna frangatur ianua rixa,
让门在夜间的争吵中被砸碎,
Et tegat ornatas multa corona fores:
让许多花环覆盖那装饰过的门扉:
Fac coeant furtim iuvenes timidaeque puellae,
让青年和胆怯的少女们秘密地结合,
Verbaque dent4 cauto qualibet arte viro:
用任何技艺去欺骗那警惕的丈夫:
Et modo blanditias rigido, modo iurgia posti
让被拒之门外的恋人时而对冰冷的门柱说甜言蜜语,时而说责骂之词,
Dicat et exclusus flebile cantet amans.
并哀怨地歌唱。
His lacrimis contentus eris sine crimine mortis;
你将满足于这些眼泪,而没有死亡的罪责;
Non tua fax avidos digna subire rogos.'
你的火炬不配走进那贪婪的火葬柴堆。”
Haec ego: movit Amor gemmatas aureus alas,
我说了这些:金色的阿摩尔扇动了他那镶嵌宝石的翅膀,
Et mihi 'propositum perfice' dixit 'opus.'
对我说:“完成你所拟议的作品。”
Ad mea, decepti iuvenes, praecepta venite,
被欺骗的青年们啊,来到我的教诲中吧,
Quos suus ex omni parte fefellit amor.
你们的爱在方方面面欺骗了你们。
Discite sanari, per quem didicistis amare:
学会去治愈吧,通过那个你们从中学会去爱的人:
Una manus vobis vulnus opemque feret.
同一只手将为你们带来伤口与帮助。
Terra salutares herbas, eademque nocentes
大地滋养着有益的草药,同样也滋养着有害的,
Nutrit, et urticae proxima saepe rosa est;
而玫瑰常常与荨麻最邻近;
Vulnus in Herculeo quae quondam fecerat hoste,
曾经在赫拉克勒斯的敌人身上制造伤口的
Vulneris auxilium Pelias hasta tulit.
培利翁之矛,带来了对伤口的拯救。
Sed quaecumque viris, vobis quoque dicta, puellae,
但是,无论对男人们说了什么,少女们啊,请相信这也是对你们说的:
Credite: diversis partibus arma damus,
我们向对立的双方提供武器,
E quibus ad vestros siquid non pertinet usus,
在这些武器中,如果有任何不适用于你们的,
Attamen exemplo multa docere potest.
然而通过例子,它依然能教导很多。
Utile propositum est saevas extinguere flammas,
熄灭凶猛的火焰,不让心灵成为其自身邪恶的奴隶,
Nec servum vitii pectus habere sui.
这是一个有益的企划。
Vixisset Phyllis, si me foret usa5 magistro,
如果菲莉丝曾以我为师,她本可以活下来,
Et per quod novies, saepius isset iter;
而且她曾走过九次的那条路,她本可以走得更频繁;
Nec moriens Dido summa vidisset ab arce
临死的狄多也不会从她最高的城堡上看到
Dardanias vento vela dedisse rates;
达达尼亚的船只向着风扬帆而去;
Nec dolor armasset contra sua viscera matrem,
痛苦也不会武装起母亲去对抗她自己的亲骨肉,
Quae socii damno sanguinis ulta virum est.
她通过损害共同的血肉向丈夫复仇。
Arte mea Tereus, quamvis Philomela placeret,
通过我的技艺,忒柔斯尽管喜欢菲洛墨拉,
Per facinus fieri non meruisset avis.
也不会因罪行而落得变成鸟的下场。
Da mihi Pasiphaën, iam tauri ponet amorem:
把帕西法埃交给我,她立刻就会放下对公牛的爱:
Da Phaedram, Phaedrae turpis abibit amor.
把淮德拉交给我,淮德拉那可耻的爱将会离去。
Crede Parim nobis, Helenen Menelaus habebit,
把帕里斯托付给我们,墨涅拉俄斯将拥有海伦,
Nec manibus Danais Pergama victa cadent.
被达那俄斯人打败的珀耳伽墨斯也不会陷落。
Impia si nostros legisset Scylla libellos,
如果大逆不道的斯库拉曾读过我们的小书,
Haesisset capiti purpura, Nise, tuo.
紫色的头发本仍会粘在你的头上,尼苏斯。
Me duce damnosas, homines, conpescite curas,
人们啊,在我的引导下,克制那些有害的忧虑,
Rectaque cum sociis me duce navis eat.
在我的引导下,平稳的船只与同伴们一起航行。
Naso legendus erat tum, cum didicistis amare:
在你们学会去爱的时候,本该阅读纳索;
Idem nunc vobis Naso legendus erit.
现在,同样的纳索将必须被你们阅读。
Publicus assertor6 dominis suppressa levabo
作为公众的解放者,我将减轻那些被主人
Pectora: vindictae quisque favete suae.
压抑的胸膛:每个人都支持他自己的解放吧。
Te precor incipiens, adsit tua laurea nobis,
开始之际我向你祈求,愿你的月桂树与我们同在,
- 3Parce tuum vatem sceleris damnare
动词 'parcere' 后接不定式 'damnare' 的构文。'parcere' + 不定式是一种表示禁止或恳求的诗歌体表达(意为“停止做某事”、“避免做某事”)。'sceleris' 是依附于 'damnare' 的罪名属格(表示“判定……罪名”)。
- 5a quo tua saucia mater
夺格介词短语 'a quo'(被其、因其)的前行词是紧接在前的 'Tydides'(提丢斯之子,即狄奥墨得斯)。动词 'rediit' 的主语是 'tua saucia mater'(你负伤的母亲,即维纳斯),指向狄奥墨得斯在特洛伊战争中击伤她的神话。
- 13siquis amat quod amare iuvat
动词 'iuvat' 在此为非人称用法,意为“(对某人而言)乐于去爱”。'quod' 为宾格关系代词,省略了前行词(即 'amat' 的宾语),整体结构为:“若有人爱着那令人乐于去爱的事物”。
- 34Verbaque dent
成语 'verba dare'(字面意思是“只给言语”而非行动),引申为“欺骗、蒙蔽”。此处使用现在时虚拟式 'dent'(表示命令或愿望),指青年和少女们用计欺骗那“cauto viro”(警惕的丈夫/男人)。
- 55foret usa
动词形式 'foret' 是 'esset'('esse' 的未完成过去时虚拟式)的变体,与过去分词 'usa'(源自异态动词 'utor')结合,构成虚拟式过去完成时。这构成了与过去事实相反的虚拟条件句,意为“如果她曾以我为师”。
- 73Publicus assertor
罗马法中的法律术语;'assertor'(特别是 'assertor libertatis')指在法庭上为他人声索自由或奴隶身份的辩护人。此处诗人用作隐喻,将自己比作把人们从爱情奴役中解救出来的“公众解放者”。
