- 底本
- Terence. Publii Terentii Comoediae Sex. Parry, Edward St. John, editor. London: Whittaker and Co.; George Bell, 1857.
- 翻译
- AI 生成(gemini-3.5-flash) — 机器翻译,可能包含错误
- 语言
- 日本語 · English · 简体中文 · 한국어
- CTS URN
- urn:cts:latinLit:phi0134.phi006.humanitext-lat2:945c-999c
- 输出
- Humanitext Reader · reader.humanitext.ai · 2026-10-27
德美亚逼迫米基翁做出包括释放奴隶西鲁斯在内的一系列大方让步,以此揭穿其一味纵容的虚浮本质。最后德美亚道出自己以往严厉管教背后的真挚爱意,并承诺今后将给予孩子们真正的引导,全剧在掌声中闭幕。
Age prolixe, Micio.
德美亚:大方一点吧,米基翁。
Etsi hoc mihi pravum, ineptum, absurdum, atque alienum a vita meaVidetur, si vos tantopere istuc vultis, fiat.
米基翁:尽管这在我看来是错误的、愚蠢的、荒谬的,且与我的生活方式不符,但既然你们如此渴望,那就这样吧。
Bene facis:
埃斯基努斯:您做得太好了。
Merito te amo. Verum—
我理所当然地爱您。但是——
Quid?
米基翁:什么?
Ego dicam, hoc quum fit quod volo.1
埃斯基努斯:既然我所希望的事已经成了,我就直说了。
Quid nunc quod restat? Hegio his est cognatus proximus,
德美亚:现在还剩下什么?赫吉奥是他们最近的亲戚,
Affinis nobis, pauper: bene nos aliquid facere illi decet.
也是我们的姻亲,而且很穷:我们应该为他做点好事。
Quid facere?
米基翁:做什么好事?
Agelli est hic sub urbe paulum, quod locitas foras:
德美亚:城郊有一小块土地,是你租给别人的:
Huic demus qui fruatur.
让我们把它送给他,让他享用吧。
Paulum id autem?
米基翁:那一小块?
Si multum est, tamen
德美亚:即使很大,但
Faciendum est: pro patre huic est; bonus est; noster est; recte datur.
仍然必须这么做:他就像她的父亲一样,他是个好人,是自己人,给他也是合情合理的。
Postremo nunc meum illud verbum facio quod tu, Micio,
德美亚:最后,米基翁,现在我要把你刚才
Bene et sapienter dixti dudum: "Vitium commune omnium est,
说得非常好且非常智慧的那句话当成我自己的话了:“到了老年,
Quod nimium ad rem in senecta attenti sumus." Hanc maculam nos decet
对财产过于执着,这是所有人共同的毛病。”我们理应避开
Effugere: dictum est vere, et re ipsa fieri oportet.
这个污点:这话确实说得对,实际上也应该照做。
Quid istic? dabitur quandoquidem hic vult.
米基翁:随它去吧。既然他想要,就给吧。
Mi pater.
埃斯基努斯:我的父亲!
Nunc tu mihi es germanus pariter corpore et animo.
德美亚:现在你从身体到心灵都确实是我的亲兄弟了。
Gaudeo.
米基翁:这很令人高兴。
Suo sibi gladio hunc iugulo.2
德美亚:(自言自语)我用他自己的剑抹了他的脖子。
Factum est quod iussisti, Demea.
西鲁斯:德美亚主人,您吩咐的事已经办好了。
Frugi homo es. Ego edepol hodie mea quidem sententia
德美亚:你是个诚实的人。凭波鲁克斯发誓,依我看,今天
Iudico Syrum fieri esse aequum liberum.
应该让西鲁斯获得自由。
Istunc liberum?
米基翁:让那家伙获得自由?
Quodnam ob factum?
凭什么功劳?
Multa.
德美亚:许多。
O noster Demea, edepol vir bonus es.
西鲁斯:噢,我们的德美亚,凭波鲁克斯发誓,您真是个好人。
Ego istos vobis usque a pueris curavi ambos sedulo;
我从小就悉心照料你们这两位公子;
Docui, monui, bene praecepi semper quae potui omnia.
我教导他们、劝戒他们,把我能做的所有好建议都传授给他们。
Res apparet. Et quidem porro haec; obsonare cum fide,
德美亚:成果很明显。而且还有这些:忠实地采购,
Scortum adducere, apparare de die convivium;
带妓女来,白天就准备好宴会;
Non mediocris hominis haec sunt officia.
这些可不是普通人能做的工作。
O lepidum caput!
西鲁斯:噢,真是一位极好的人!
Postremo, hodie in psaltria hac emenda hic adiutor fuit,
德美亚:最后,今天在买下这个女琴手的事上,他也是个帮手,
Hic curavit: prodesse aequum est: alii meliores erunt:
他办得很好:给他回报是应该的,其他奴隶也会变得更好;
Denique hic vult fieri.
总之,这孩子希望他获得自由。
Vin tu hoc fieri?
米基翁:(对埃斯基内斯)你希望这事成真吗?
Cupio.
埃斯基努斯:我渴望如此。
Si quidem
米基翁:既然
Tu vis, Syre, eho accede huc ad me: liber esto.
你希望。西鲁斯,过来,到我这里:你自由了。
Bene facis.
西鲁斯:您做了一件大好事。
Omnibus gratiam habeo, et seorsum tibi praeterea, Demea.
我感谢所有人,此外也特别感谢您,德美亚。
Gaudeo.
德美亚:我很高兴。
Et ego.
埃斯基努斯:我也是。
Credo: utinam hoc perpetuum fiat gaudium,
西鲁斯:我相信。但愿这喜悦能永远持续下去,
Phrygiam ut uxorem meam una mecum videam liberam.
让我能看到我的妻子弗里吉亚也和我一起获得自由。
Optimam quidem mulierem.
德美亚:那确实是个极好的女人。
Et quidem tuo nepoti, huius filio,
西鲁斯:而且,对于您的孙子,也就是这位公子的儿子,
Hodie primam mammam dedit haec.
她今天喂了第一口奶。
Hercle vero serio,
德美亚:凭赫拉克勒斯发誓,说真的,
Si quidem primam dedit, haud dubium quin emitti aequum siet.
如果她真的喂了第一口奶,毫无疑问让她获得解放是理所当然的。
Ob eam rem?
米基翁:就因为这事?
Ob eam. Postremo a me argentum quanti est sumito.
德美亚:就因为这。最后,她值多少钱,你就从我这里拿。
Di tibi, Demea, omnes semper omnia optata offerant.
西鲁斯:德美亚,愿所有的神明永远赐予你所期盼的一切。
Syre, processisti hodie pulchre.
米基翁:西鲁斯,你今天进展得很顺利。
Si quidem porro, Micio,
西鲁斯:米基翁,如果接下来
Tu tuum officium facies, atque huic aliquid paulum prae manu
您能尽到您的本分,给这家伙手头一些
Dederis unde utatur; reddet tibi cito.
小钱去周转,他很快就会还给您的。
Istoc vilius.3
米基翁:一文不值,他什么都不会还。
Frugi homo est.
德美亚:他是个老实人。
Reddam hercle; da modo.
西鲁斯:凭赫拉克勒斯发誓,我一定会还的,只要您给。
Age pater.
埃斯基努斯:行行好吧,父亲。
Post consulam.
米基翁:我以后再考虑。
Faciet.
德美亚:他会给的。
O vir optime.
西鲁斯:噢,最好的人啊!
O mi pater festivissime.
埃斯基努斯:噢,我最和气的老爸!
Quid istuc? quae res tam repente mores mutavit tuos?
米基翁:这是怎么回事?是什么让你突然改变了脾气?
Quod prolubium? quae istaec subita est largitas?
什么样的冲动?这突然的慷慨是从哪里来的?
Dicam tibi;
德美亚:我来告诉你。
Ut id ostenderem quod te isti facilem et festivum putant,
是为了向你证明,这些孩子之所以认为你温和风趣,
Id non fieri ex vera vita, neque adeo ex aequo et bono:
并不是源于真正的生活方式,也不是源于公平与善良,
Sed ex assentando, indulgendo, et largiendo, Micio.
而是源于迎合、姑息和施舍,米基翁。
Nunc adeo si ob eam rem vobis vita mea invisa est, Aeschine,
如今,埃斯基内斯,如果你们因为我
Quia non iusta iniusta prorsus omnia omnino obsequor,
不对你们对错不分地百依百顺,从而讨厌我的生活方式,
Missa facio: effundite, emite, facite, quod vobis libet:
那我就不管了:挥霍、购买、做你们喜欢的事去吧。
Sed si id vultis potius, quae vos propter adolescentiam
但如果你们反而希望,对那些由于年轻
Minus videtis, magis impense cupitis, consulitis parum,
你们看得不够清、更急切地渴望、却没有足够考虑到的事情,
Haec reprehendere et corrigere me, et obsecundare in loco;
由我来加以指责和纠正,并在适当的时候顺从你们,
Ecce me qui id faciam vobis.
那么瞧,我随时可以为你们做这些。
Tibi, pater, permittimus:
埃斯基努斯:父亲,我们听您的。
Plus scis quid facto opus est. Sed de fratre quid fiet?
您更懂得该做些什么。但是关于我弟弟,该怎么办?
Sino;
德美亚:由他去吧。
Habeat; in istac finem faciat.
让他留着她,但就在她身上到此为止。
Istuc recte.
埃斯基努斯:这样太好了。
Plaudite.
德美亚:鼓掌吧!
- 948choc quum fit quod volo
连词 quum (cum) 搭配直陈式现在时 fit,引导一个时间兼原因从句:“既然(我所期望的)这件事情正在发生”。其中 hoc 是关系代词 quod 的先行词。
- 960Suo sibi gladio hunc iugulo
短语 'suo sibi' 结合了反身物主形容词 'suo' 与起强调作用的反身代词与格 'sibi'(“用他自己那把剑”),比喻德美亚利用米基翁自己的宽容逻辑来反制米基翁。
- 983bIstoc vilius
极具口语化和省略的表达方式。字面意思是“比那还便宜”,这里是米基翁冷嘲热讽地暗示他能收回的钱“比马上还还要少”,即西鲁斯根本不会还钱(一文不值)。
翻译:Gemini 3.5 Flash(2026-05-22 发布)・修订记录(1 处,最近 2026-09-21)
- 2026-09-21 AI校阅 — 原文 1 处
