阿尔卡加托斯求援与阿加托克利斯的海战胜利｜西西里的狄奥多罗斯《历史丛书》第二十卷 20.61.1–20.61.8 希腊语原文·中文译文

§20.61.1

ὁ δʼ Ἀρχάγαθος τηλικαύτῃ συμφορᾷ περιπεσὼν ἐπανῆλθεν εἰς Τύνητα. καὶ τῶν μὲν ἐκπεμφθέντων στρατιωτῶν τοὺς περιλειπομένους μετεπέμπετο πανταχόθεν, εἰς δὲ τὴν Σικελίαν ἐξέπεμψε τοὺς δηλώσοντας¹ τῷ πατρὶ τὰ συμβεβηκότα καὶ παρακαλέσοντας βοηθεῖν τὴν ταχίστην.

然而，阿尔卡加托斯在遭遇如此惨重的灾难后，退回了突尼斯。并且，他从各处召集了那些派出的兵士中幸存下来的人，同时也派人前往西西里，向父亲报告所发生的事情，并恳求他尽早前来救援。

§20.61.2

τοῖς δὲ προγεγονόσιν ἀτυχήμασιν ἑτέρα τοῖς Ἕλλησιν ἐλάττωσις ἐπεγένετο· ἀπέστησαν μὲν γὰρ ἀπʼ αὐτῶν πλὴν ὀλίγων ἅπαντες οἱ σύμμαχοι, συνεστράφησαν δὲ αἱ τῶν πολεμίων δυνάμεις καὶ πλησίον ποιησάμενοι παρεμβολὰς ἐφήδρευον.

对于希腊人来说，在先前的厄运之上，又添了一重挫折：因为除了少数人之外，所有的同盟者都背叛了他们，敌人的军队则集结起来，在附近安营扎寨，伺机而动。

§20.61.3

Ἰμίλκων μὲν γὰρ κατελάβετο τὰ στενὰ καὶ τῶν ἀπὸ τῆς χώρας εἰσβολῶν² ἀπέκλεισε τοὺς ἐναντίους, ἀπέχοντας σταδίους ἑκατόν· ἐκ δὲ θατέρου μέρους ἐστρατοπέδευσεν Ἀτάρβας ἀπὸ τεσσαράκοντα σταδίων τοῦ Τύνητος.

因为希米尔科占领了狭窄的通道，将相距一百斯塔德的对手从内地的通道中隔绝开来；而在另一侧，阿塔尔巴斯在距离突尼斯四十斯塔德的地方安营扎寨。

§20.61.4

διόπερ τῶν πολεμίων οὐ μόνον τῆς θαλάττης, ἀλλὰ καὶ τῆς χώρας κυριευόντων σιτοδείᾳ τε συνέβαινε συνέχεσθαι τοὺς Ἕλληνας καὶ τῷ φόβῳ πάντοθεν κατείχοντο.

因此，由于敌人不仅控制了海洋，还控制了陆地，希腊人不仅陷入了粮食短缺的困境，而且四面八方都笼罩在恐惧之中。

§20.61.5

ἐν ἀθυμίᾳ δὲ δεινῇ πάντων ὄντων Ἀγαθοκλῆς ὡς ἐπύθετο τὰ κατὰ τὴν Λιβύην ἐλαττώματα, παρεσκευάσατο ναῦς μακρὰς ἑπτακαίδεκα, διανοούμενος βοηθεῖν τοῖς περὶ τὸν Ἀρχάγαθον. καὶ τῶν κατὰ Σικελίαν δὲ πραγμάτων³ ἐπὶ τὸ χεῖρον αὐτῷ μεταβεβληκότων διὰ τὸ τοὺς περὶ Δεινοκράτην φυγάδας ηὐξῆσθαι ἐπὶ πλεῖον τὸν μὲν ἐν τῇ νήσῳ πόλεμον τοῖς περὶ Λεπτίνην στρατηγοῖς ἐνεχείρισεν, αὐτὸς δὲ πληρώσας τὰς ναῦς ἐπετήρει τὸν τοῦ πλοῦ καιρόν, ἐφορμούντων τῶν Καρχηδονίων τριάκοντα ναυσί. καθʼ ὃν δὴ χρόνον ἐκ Τυρρηνίας αὐτῷ κατέπλευσαν ὀκτωκαίδεκα ναῦς ἐπὶ βοήθειαν, αἳ διὰ νυκτὸς εἰς τὸν λιμένα εἰσπεσοῦσαι τοὺς Καρχηδονίους ἔλαθον.⁴ ὁ δʼ Ἀγαθοκλῆς ταύτης τυχὼν τῆς ἀφορμῆς κατεστρατήγησε τοὺς πολεμίους, τοῖς μὲν συμμάχοις μένειν παραγγείλας μέχρι ἂν αὐτὸς ἐκπλεύσας ἐπισπάσηται τοὺς Φοίνικας πρὸς τὸν διωγμόν, αὐτὸς δέ, καθάπερ ἦν συντεθειμένος, ἐκ τοῦ λιμένος ἀνήχθη κατὰ σπουδὴν τοῖς ἑπτακαίδεκα σκάφεσιν.

在众人都极度沮丧之时，阿加托克利斯一听说在利比亚的败绩，便准备了十七艘战船，意图去救援阿尔卡加托斯及其部下。并且，由于狄诺克拉底手下的流亡者势力进一步扩大，西西里的局势对他而言也已经恶化，于是他将岛上的战争托付给莱普蒂内斯手下的将军们，自己则在装满船只后，窥伺着出航的时机，此时迦太基人正用三十艘船进行封锁。正是在这个时候，来自伊特鲁里亚的十八艘援船驶来协助他，它们乘夜色驶入港口，未被迦太基人发觉。阿加托克利斯抓住这一契机，用计打败了敌人。他命令同盟者驻守港内，直到他自己驾船驶出、引诱腓尼基人展开追击为止；而他自己则如预先约定好的那样，率领十七艘战船匆忙驶出港口。

§20.61.7

εἶθʼ οἱ μὲν ἐφορμοῦντες ἐδίωκον, οἱ δὲ περὶ τὸν Ἀγαθοκλέα κατανοήσαντες τοὺς Τυρρηνοὺς παραφαινομένους ἐκ τοῦ λιμένος ἄφνω τὰς ναῦς ἐπέστρεψαν καὶ καταστάντες εἰς ἐμβολὴν διεναυμάχουν τοῖς βαρβάροις. οἱ δὲ Καρχηδόνιοι διά τε τὸ παράδοξον καὶ διὰ τὸ τῶν πολεμίων εἰς μέσον ἀπολαμβάνεσθαι τὰς ἰδίας τριήρεις καταπλαγέντες ἔφυγον.

于是，负责封锁的敌舰展开追击，而阿加托克利斯及其部下一看到伊特鲁里亚人从港口显露身影，便突然调转船头，摆开冲撞的阵势，与蛮族展开海战。迦太基人因这突如其来的变故，以及自身的三段铎船陷入敌军包围而惊慌失措，仓皇逃跑。

§20.61.8

εἶθʼ οἱ μὲν Ἕλληνες πέντε νεῶν αὐτάνδρων ἐκυρίευσαν, ὁ δὲ τῶν Καρχηδονίων στρατηγὸς ἁλισκομένης ἤδη τῆς ναυαρχίδος ἀπέσφαξεν ἑαυτόν, προκρίνας τὸν θάνατον τῆς προσδοκηθείσης αἰχμαλωσίας. οὐ μὴν ἐφάνη γε εὖ βεβουλευμένος· ἡ γὰρ ναῦς φοροῦ πνεύματος ἐπιλαβομένη τοῦ δόλωνος ἀρθέντος⁵ ἐξέφυγε τὸν κίνδυνον.

随后，希腊人连人带船俘获了五艘敌舰，至于迦太基人的将军，在旗舰即将被俘之际，因宁死也不愿承受预料之中的俘虏命运而拔剑自刎。然而，他的决定显然并不明智：因为那艘船在升起前帆后借着顺风，最终脱离了危险。

语法注5 条

20.61.1τοὺς δηλώσοντας
将来时分词 δηλώσοντας 和 παρακαλέσοντας 带有冠词 τοὺς 作定语，表示目的（“去报告……并请求……的人”）。
20.61.3τῶν ἀπὸ τῆς χώρας εἰσβολῶν
属格 τῶν ... εἰσβολῶν 是由动词 ἀπέκλεισε（阻断、隔绝）支配的表示分离的属格，意为阻断了“来自内地的通道或物资运入”，这直接导致了下一节中的 σιτοδείᾳ（粮食短缺）。
20.61.5τῶν κατὰ Σικελίαν δὲ πραγμάτων
虽然主语是 Ἀγαθοκλῆς，其主动词包括 παρεσκευάσατο、ἐνεχείρισεν 和 ἐπετήρει。中间的 τῶν κατὰ Σικελίαν... μεταβεβληκότων 是表示原因的属格独立结构，其原因由带有冠词性不定词（及对格主语）的介词短语 διὰ τὸ ... ηὐξῆσθαι 作进一步解释。
20.61.6ἔλαθον
动词 ἔλαθον（λανθάνω 的不定过去时）在此处带有分词 εἰσπεσοῦσαι，支配宾格 τοὺς Καρχηδονίους，表示“瞒过了迦太基人”（即在未被察觉的情况下进入港口）。
20.61.8τοῦ δόλωνος ἀρθέντος
表示时间关系的属格独立结构。意为在 δόλων（前帆、辅助帆）被 ἀρθέντος（升起，αἴρω 的被动不定过去时分词）之后，船只最终脱离了危险。

翻译：Gemini 3.5 Flash（2026-05-25 发布）・修订记录（1 处，最近 2026-09-21）

2026-09-21 AI校阅 — 注 1 处

urn:cts:greekLit:tlg0060.tlg001.humanitext-grc6:20.61.1-20.61.8