- 底本
- Aristophanes. Aristophanis Comoediae, Vol. 1. Hall, F. W. and Geldart, William M., editors. Oxford: Clarendon Press, 1906.
- 翻译
- AI 生成（gemini-3.5-flash） — 机器翻译，可能包含错误
- 语言
- 日本語 · English · 简体中文 · 한국어
- CTS URN
- urn:cts:greekLit:tlg0019.tlg003.humanitext-grc2:244-326c
- 输出
- Humanitext Reader · reader.humanitext.ai · 2026-10-27
斯特普西亚德斯为了学习能赖账的“不正义辩论”，在苏格拉底的指引下参与了向云彩女神祈祷的入会仪式；云彩们唱着歌降临，斯特普西亚德斯最终看到了她们的身影。
ἀλλά με δίδαξον τὸν ἕτερον τοῖν σοῖν λόγοιν,
但请教给我你那两个论辩中的另一个，
τὸν μηδὲν ἀποδιδόντα. μισθὸν δʼ ὅντινʼ ἂν
也就是赖账不还的那个。不论你
πράττῃ μʼ ὀμοῦμαί σοι καταθήσειν τοὺς θεούς.1
向我索要什么报酬，我都向诸神发誓一定会付清给你。
ποίους θεοὺς ὀμεῖ σύ; πρῶτον γὰρ θεοὶ
你要向什么样的神发誓？因为首先，神明
ἡμῖν νόμισμʼ οὐκ ἔστι.
对我们来说根本不是通用货币。
τῷ γὰρ ὄμνυτʼ; ἢ
那你们用什么发誓？难道
σιδαρέοισιν ὥσπερ ἐν Βυζαντίῳ;
是用铁币，就像在拜占庭那样？
βούλει τὰ θεῖα πράγματʼ εἰδέναι σαφῶς
你想明确了解神明的事物，
ἅττʼ ἐστὶν ὀρθῶς;
看看它们究竟是什么吗？
νὴ Δίʼ εἴπερ ἔστι γε.
凭宙斯发誓，如果真的存在的话，那当然想。
καὶ ξυγγενέσθαι ταῖς Νεφέλαισιν ἐς λόγους,ταῖς ἡμετέραισι δαίμοσιν;
还要和我们的神明——云彩女神们交谈对话吗？
μάλιστά γε.
非常想！
κάθιζε τοίνυν ἐπὶ τὸν ἱερὸν σκίμποδα.
那么，坐到这神圣的矮床上吧。
ἰδοὺ κάθημαι.
瞧，我坐下了。
τουτονὶ τοίνυν λαβὲ
那么，戴上这个
τὸν στέφανον.
花冠。
ἐπὶ τί στέφανον; οἴμοι Σώκρατες
戴花冠干什么？哎呀，苏格拉底，
ὥσπερ με τὸν Ἀθάμανθʼ ὅπως μὴ θύσετε.2
千万别把我像阿塔马斯那样给献祭了啊！
οὔκ, ἀλλὰ ταῦτα πάντα τοὺς τελουμένους
不，我们对所有接受启蒙仪式
ἡμεῖς ποιοῦμεν.
的人都要这样做。
εἶτα δὴ τί κερδανῶ;
那么我到底能得到什么好处？
λέγειν γενήσει τρῖμμα κρόταλον παιπάλη.
在口才上，你将变得圆滑刁钻、能说会道、精明透顶。
ἀλλʼ ἔχʼ ἀτρεμί.
别动，保持安静。
μὰ τὸν Δίʼ οὐ ψεύσει γέ με·
凭宙斯发誓，你可没有骗我；
καταπαττόμενος γὰρ παιπάλη γενήσομαι.
因为一旦被撒上粉，我真的要变成精细的粉末了。
εὐφημεῖν χρὴ τὸν πρεσβύτην καὶ τῆς εὐχῆς ἐπακούειν.
老人当保持神圣的静默，并倾听祈祷。
ὦ δέσποτʼ ἄναξ ἀμέτρητʼ Ἀήρ, ὃς ἔχεις τὴν γῆν μετέωρον,
噢，主宰、无量之王“空气”啊，将大地悬浮于半空的主，
λαμπρός τʼ Αἰθὴρ σεμναί τε θεαὶ Νεφέλαι βροντησικέραυνοι,
还有璀璨的“以太”，以及雷电轰鸣的崇高“云彩”女神们，
ἄρθητε φάνητʼ ὦ δέσποιναι τῷ φροντιστῇ μετέωροι.
升起并显现吧，女主人啊，在半空中向这位思考者显现！
μήπω μήπω γε πρὶν ἂν τουτὶ πτύξωμαι, μὴ καταβρεχθῶ.
先别！先别！等我把这衣服裹好，免得被淋成落汤鸡。
τὸ δὲ μηδὲ κυνῆν οἴκοθεν ἐλθεῖν ἐμὲ τὸν κακοδαίμονʼ ἔχοντα.3
我这倒霉鬼，出门竟然连个帽子都没戴就来了！
ἔλθετε δῆτʼ ὦ πολυτίμητοι Νεφέλαι τῷδʼ εἰς ἐπίδειξιν·
来吧，无比尊贵的云彩啊，向这个人展现你们的身姿：
εἴτʼ ἐπʼ Ὀλύμπου κορυφαῖς ἱεραῖς χιονοβλήτοισι κάθησθε,
无论你们是坐在奥林匹斯白雪覆盖的神圣山巅，
εἴτʼ Ὠκεανοῦ πατρὸς ἐν κήποις ἱερὸν χορὸν ἵστατε Νύμφαις,
还是在父亲大洋之神的庭院中，与宁芙仙女们共舞神圣的舞蹈，
εἴτʼ ἄρα Νείλου προχοαῖς ὑδάτων χρυσέαις ἀρύτεσθε πρόχοισιν,
抑或是用黄金水瓶汲取尼罗河口的水流，
ἢ Μαιῶτιν λίμνην ἔχετʼ ἢ σκόπελον νιφόεντα Μίμαντος·
或者是占据着麦奥蒂斯湖，还是米马斯那白雪皑皑的峭壁；
ὑπακούσατε δεξάμεναι θυσίαν καὶ τοῖς ἱεροῖσι χαρεῖσαι.
请倾听我们，接受我们的祭品，并在这神圣的仪式中欢欣吧。
ἀέναοι Νεφέλαι
万古长流的云彩啊，
ἀρθῶμεν φανεραὶ δροσερὰν φύσιν εὐάγητον,
让我们的身影显现吧，带着我们露水般皎洁而轻盈的身躯，
πατρὸς ἀπʼ Ὠκεανοῦ βαρυαχέος
从轰鸣的父亲大洋之神那里
ὑψηλῶν ὀρέων κορυφὰς ἐπὶδενδροκόμους, ἵνα
升起，升到高山那树木茂密的顶端，以便
τηλεφανεῖς σκοπιὰς ἀφορώμεθα,
我们能眺望那远方显现的瞭望台，
καρπούς τʼ ἀρδομέναν ἱερὰν χθόνα,
润泽果实的神圣土地，
καὶ ποταμῶν ζαθέων κελαδήματα,
神圣河流的潺潺水声，
καὶ πόντον κελάδοντα βαρύβρομον·
以及那轰鸣低吟的大海；
ὄμμα γὰρ αἰθέρος ἀκάματον σελαγεῖταιμαρμαρέαις ἐν αὐγαῖς.
因为以太那永不疲倦的眼睛，正闪烁着耀眼的光芒。
ἀλλʼ ἀποσεισάμεναι νέφος ὄμβριον
来吧，将降雨的云雾
ἀθανάτας ἰδέας ἐπιδώμεθα
从我们不朽的形体上抖落，
τηλεσκόπῳ ὄμματι γαῖαν.
用那洞察万里的眼睛，俯瞰这片大地。
ὦ μέγα σεμναὶ Νεφέλαι φανερῶς ἠκούσατέ μου καλέσαντος.
噢，无比崇高的云彩啊，显而易见，你们听到了我的召唤。
ᾔσθου φωνῆς ἅμα καὶ βροντῆς μυκησαμένης θεοσέπτου;
你听到她们的声音，以及同时轰鸣的那神圣的雷声了吗？
καὶ σέβομαί γʼ ὦ πολυτίμητοι καὶ βούλομαι ἀνταποπαρδεῖν
尊贵的女神们啊，我实在敬畏你们，甚至想用放屁来回应
πρὸς τὰς βροντάς· οὕτως αὐτὰς τετρεμαίνω καὶ πεφόβημαι·
这雷声；我是如此地向着她们战战兢兢、充满恐惧。
κεἰ θέμις ἐστίν, νυνί γʼ ἤδη, κεἰ μὴ θέμις ἐστί, χεσείω.
不管合不合神法，我现在就要拉屎了。
οὐ μὴ σκώψει μηδὲ ποιήσεις4 ἅπερ οἱ τρυγοδαίμονες οὗτοι,
绝不要开玩笑，也别做那些滑稽戏子做的事情，
ἀλλʼ εὐφήμει· μέγα γάρ τι θεῶν κινεῖται σμῆνος ἀοιδαῖς.
保持静默；因为一大群神明正在歌声中动身了。
παρθένοι ὀμβροφόροι
降雨的少女们啊，
ἔλθωμεν λιπαρὰν χθόνα Παλλάδος, εὔανδρον γᾶν
让我们前往帕拉斯那光辉的土地，去俯瞰
Κέκροπος ὀψόμεναι πολυήρατον·
克克罗普斯那可爱、人丁兴旺的家园；
οὗ σέβας ἀρρήτων ἱερῶν, ἵνα
在那里，人们敬畏那不可言说的秘仪，举行
μυστοδόκος δόμος
神圣入会仪式
ἐν τελεταῖς ἁγίαις ἀναδείκνυται,
的大殿得以展现，
οὐρανίοις τε θεοῖς δωρήματα,
还有献给天神们的礼物，
ναοί θʼ ὑψερεφεῖς καὶ ἀγάλματα,
高耸的庙宇和神像，
καὶ πρόσοδοι μακάρων ἱερώταται,
以及至尊神圣的迎神行列，
εὐστέφανοί τε θεῶν θυσίαι θαλίαι τε,
和在一年四季里，为诸神献上的花冠、祭祀与宴享，
παντοδαπαῖς ἐν ὥραις,
在一年四季中，
ἦρί τʼ ἐπερχομένῳ Βρομία χάρις,
当春天来临之时，更有布罗米奥斯的恩典，
εὐκελάδων τε χορῶν ἐρεθίσματα,
悦耳合唱队的热烈竞逐，
καὶ μοῦσα βαρύβρομος αὐλῶν.
以及长笛那低沉轰鸣的乐章。
πρὸς τοῦ Διὸς ἀντιβολῶ σε φράσον, τίνες εἴσʼ ὦ Σώκρατες αὗται
凭宙斯发誓，我恳求你告诉我，苏格拉底，这些
αἱ φθεγξάμεναι τοῦτο τὸ σεμνόν; μῶν ἡρῷναί τινές εἰσιν;
发出如此庄严歌声的是谁？难道是某些女英雄吗？
ἥκιστʼ ἀλλʼ οὐράνιαι Νεφέλαι μεγάλαι θεαὶ ἀνδράσιν ἀργοῖς·
绝非如此，她们是天上的云彩，是闲人伟大的女神；
αἵπερ γνώμην καὶ διάλεξιν καὶ νοῦν ἡμῖν παρέχουσιν
正是她们赋予我们判断力、辩证术和理智，
καὶ τερατείαν καὶ περίλεξιν καὶ κροῦσιν καὶ κατάληψιν.
还有吹牛欺瞒、委婉说辞、言辞交锋和理解力。
ταῦτʼ ἄρʼ ἀκούσασʼ αὐτῶν τὸ φθέγμʼ ἡ ψυχή μου πεπότηται,
正因如此，一听到她们的歌声，我的灵魂便飘飘欲仙，
καὶ λεπτολογεῖν ἤδη ζητεῖ καὶ περὶ καπνοῦ στενολεσχεῖν,
已经想要去咬文嚼字，对像烟雾般虚无的事物进行琐碎的争辩，
καὶ γνωμιδίῳ γνώμην νύξασʼ ἑτέρῳ λόγῳ ἀντιλογῆσαι·
用一个小论点去戳刺另一个论点，用另一套说辞来进行反驳。
ὥστʼ εἴ πως ἔστιν ἰδεῖν αὐτὰς ἤδη φανερῶς ἐπιθυμῶ.
所以，如果有什么办法的话，我现在就渴望能亲眼看清她们。
βλέπε νυν δευρὶ πρὸς τὴν Πάρνηθʼ· ἤδη γὰρ ὁρῶ κατιούσας
那么请看帕尔内斯山那边；因为我已经看到她们正静静地
ἡσυχῇ αὐτάς.
降临。
φέρε ποῦ; δεῖξον.
哎呀，在哪儿？快指给我看。
χωροῦσʼ αὗται πάνυ πολλαὶ
她们正成群结队地走来，
διὰ τῶν κοίλων καὶ τῶν δασέων, αὗται πλάγιαι.
穿过山谷和茂密的树林，在这里斜向走着。
τί τὸ χρῆμα;
怎么回事？
ὡς οὐ καθορῶ.
我还是看不清。
παρὰ τὴν εἴσοδον.
就在入口旁边。
ἤδη νυνὶ μόλις οὕτως.
啊，现在终于，勉强看见了。
- 245μισθὸν δʼ ὅντινʼ ἂν πράττῃ μʼ ὀμοῦμαί σοι καταθήσειν τοὺς θεούς.
双宾格与发誓的句法。在关系从句中，动词 πράττω 带有双宾格，意为“向某人（μ'）索取某物（μισθὸν ... ὅντιν'）”。在主句中，ὀμούμαι（发誓）以所指誓的神明作对格（τοὺς θεούς），表示“我向诸神发誓支付……”。
- 257ὅπως μὴ θύσετε.
省略结构的警告表达，由 ὅπως μή 接将来时直陈语气（θύσετε）构成。省去了主句的命令动词（如 ὅρα 或 φυλάττου “看好/注意”），形成一种口语化且紧急的警告或请求：“千万别把我给献祭了”。
- 268τὸ δὲ μηδὲ κυνῆν οἴκοθεν ἐλθεῖν ἐμὲ τὸν κακοδαίμονʼ ἔχοντα.
叹喟不定式（Infinitivus admirantis）。带有中性单数冠词 τὸ 的“对格+不定式”结构（主格主语为 ἐμὲ，不定式为 ἐλθεῖν）独立用作感叹句，表达后悔、无奈或叹息：“我这个倒霉鬼，出门竟然连个帽子都没戴就来了！”
- 296οὐ μὴ σκώψει μηδὲ ποιήσεις
强烈的禁止表达，由双重否定 οὐ μή 后接将来时直陈语气第二人称（σκώψει 和 ποιήσεις）构成。这一句法结构相当于非常强烈的否定命令句（“绝不要嘲笑，也绝不要做……”）。