- 底本
- Homer. Homeri Opera, Volumes 1-2. Monro, D. B. (David Binning), editor; Allen, Thomas W. (Thomas William), editor. Oxford: Clarendon Press, 1908-1920.
- 翻译
- AI 生成（gemini-3.5-flash） — 机器翻译，可能包含错误
- 语言
- 日本語 · English · 简体中文 · 한국어
- CTS URN
- urn:cts:greekLit:tlg0012.tlg001.humanitext-grc2:24.738-24.804
- 输出
- Humanitext Reader · reader.humanitext.ai · 2026-11-03
在安德罗玛刻、赫卡柏和海伦对赫克托耳进行悲痛的哀悼后，特洛伊人在普里阿摩斯的指示下聚集木柴，庄严地为这位逝去的英雄举行了火葬和下葬仪式。
Ἕκτορος ἐν παλάμῃσιν ὀδὰξ ἕλον ἄσπετον οὖδας.1
……在赫克托耳的手下，用牙齿咬住了无尽的大地。
οὐ γὰρ μείλιχος ἔσκε πατὴρ τεὸς ἐν δαῒ λυγρῇ·
因为你的父亲在残酷的战斗中决非温和之人；
τὼ καί μιν λαοὶ μὲν ὀδύρονται κατὰ ἄστυ,
因此，城里的民众都在为他哀悼，
ἀρητὸν δὲ τοκεῦσι γόον καὶ πένθος ἔθηκας
赫克托耳啊，你给你的父母留下了无法言喻的哀痛与悲伤；
Ἕκτορ· ἐμοὶ δὲ μάλιστα λελείψεται ἄλγεα λυγρά.
而对我来说，留下的将是最为深重的痛苦。
οὐ γάρ μοι θνῄσκων λεχέων ἐκ χεῖρας ὄρεξας,
因为你在临终时，未曾从病榻上向我伸出双手，
οὐδέ τί μοι εἶπες πυκινὸν ἔπος, οὗ τέ κεν αἰεὶ
也未曾对我说过一句贴心的话语，好让我能在
μεμνῄμην2 νύκτάς τε καὶ ἤματα δάκρυ χέουσα.
流着泪的日日夜夜里永远铭记。
ὣς ἔφατο κλαίουσʼ, ἐπὶ δὲ στενάχοντο γυναῖκες.
她哭泣着这样说，妇人们也随之低声抽泣。
τῇσιν δʼ αὖθʼ Ἑκάβη ἁδινοῦ ἐξῆρχε γόοιο·
接着，赫卡柏在她们中间带头痛哭：
Ἕκτορ ἐμῷ θυμῷ πάντων πολὺ φίλτατε παίδων,
“赫克托耳啊，在我心里，你是我所有孩子中最亲爱的一个；
ἦ μέν μοι ζωός περ ἐὼν φίλος ἦσθα θεοῖσιν·
的确，当你活着的时候，你深受神明的喜爱；
οἳ δʼ ἄρα σεῦ κήδοντο καὶ ἐν θανάτοιό περ αἴσῃ.
即使在死亡的命运中，他们也依然关照着你。
ἄλλους μὲν γὰρ παῖδας ἐμοὺς πόδας ὠκὺς Ἀχιλλεὺς
因为捷足的阿基琉斯对于我的其他儿子，
πέρνασχʼ ὅν τινʼ ἕλεσκε πέρην ἁλὸς ἀτρυγέτοιο,
凡是他所俘获的，都会卖到荒凉的大海彼岸，
ἐς Σάμον ἔς τʼ Ἴμβρον καὶ Λῆμνον ἀμιχθαλόεσσαν·
卖到萨摩斯、因布罗斯以及雾气昭昭的雷姆诺斯；
σεῦ δʼ ἐπεὶ ἐξέλετο ψυχὴν ταναήκεϊ χαλκῷ,
但当他用长刃的青铜夺去你的生命时，
πολλὰ ῥυστάζεσκεν ἑοῦ περὶ σῆμʼ ἑτάροιο
他却无数次地将你拖在他那被你杀死的同伴
Πατρόκλου, τὸν ἔπεφνες· ἀνέστησεν δέ μιν οὐδʼ ὧς.
帕特罗克洛斯的坟墓周围；但即便如此，他也未能让其复活。
νῦν δέ μοι ἑρσήεις καὶ πρόσφατος ἐν μεγάροισι
如今，你却如露水般滋润、新鲜地躺在我的殿堂里，
κεῖσαι, τῷ ἴκελος ὅν τʼ ἀργυρότοξος Ἀπόλλων
就像那手持银弓的阿波罗
οἷς ἀγανοῖσι βέλεσσιν ἐποιχόμενος κατέπεφνεν.
用他那温和的箭矢降临并射杀的人一样。”
ὣς ἔφατο κλαίουσα, γόον δʼ ἀλίαστον ὄρινε.
她哭泣着这样说，引起了无尽的哀痛。
τῇσι δʼ ἔπειθʼ Ἑλένη τριτάτη ἐξῆρχε γόοιο·
随后，海伦作为第三个带头痛哭：
Ἕκτορ ἐμῷ θυμῷ δαέρων πολὺ φίλτατε πάντων,
“赫克托耳啊，在我心里，你是我所有大伯和叔子中最亲爱的一个；
ἦ μέν μοι πόσις ἐστὶν Ἀλέξανδρος θεοειδής,
的确，我的丈夫是神一般的小亚历山大，
ὅς μʼ ἄγαγε Τροίηνδʼ· ὡς πρὶν ὤφελλον ὀλέσθαι.3
是他把我带到了特洛伊；真希望我在此之前已经死去！
ἤδη γὰρ νῦν μοι τόδε εἰκοστὸν ἔτος ἐστὶν
因为如今已是我
ἐξ οὗ κεῖθεν ἔβην καὶ ἐμῆς ἀπελήλυθα πάτρης·
离开那里、告别祖国的第二十个年头了；
ἀλλʼ οὔ πω σεῦ ἄκουσα κακὸν ἔπος οὐδʼ ἀσύφηλον·
然而，我从未从你那里听到过一句难听或侮辱的话；
ἀλλʼ εἴ τίς με καὶ ἄλλος ἐνὶ μεγάροισιν ἐνίπτοι
相反，如果殿堂里有其他人责备我，
δαέρων ἢ γαλόων ἢ εἰνατέρων εὐπέπλων,
无论是我丈夫的兄弟、姐妹，还是他们身着华丽罗裙的妻子，
ἢ ἑκυρή, ἑκυρὸς δὲ πατὴρ ὣς ἤπιος αἰεί,
或者是他的母亲——而他的父亲总是像亲生父亲般温和——
ἀλλὰ σὺ τὸν ἐπέεσσι παραιφάμενος κατέρυκες4
你总会用言语劝解他们，用你
σῇ τʼ ἀγανοφροσύνῃ καὶ σοῖς ἀγανοῖς ἐπέεσσι.
善良的心地和温和的话语来抚慰他们。
τὼ σέ θʼ ἅμα κλαίω καὶ ἔμʼ ἄμμορον ἀχνυμένη κῆρ·
因此，我为难过的自己，也为你痛哭，心中满怀悲伤；
οὐ γάρ τίς μοι ἔτʼ ἄλλος ἐνὶ Τροίῃ εὐρείῃ
因为在宽广的特洛伊，再也没有其他人
ἤπιος οὐδὲ φίλος, πάντες δέ με πεφρίκασιν.
对我温和或友善，所有的人都对我畏惧避之。”
ὣς ἔφατο κλαίουσʼ, ἐπὶ δʼ ἔστενε δῆμος ἀπείρων.
她哭泣着这样说，无尽的民众也随之哀悼。
λαοῖσιν δʼ ὃ γέρων Πρίαμος μετὰ μῦθον ἔειπεν·
随后，老普里阿摩斯对民众开口说道：
ἄξετε νῦν Τρῶες ξύλα ἄστυ δέ, μὴ δέ τι θυμῷ
“特洛伊人啊，现在把木柴运到城里来，心里不要
δείσητʼ Ἀργείων πυκινὸν λόχον· ἦ γὰρ Ἀχιλλεὺς
害怕阿耳戈斯人的严密埋伏；因为阿基琉斯
πέμπων μʼ ὧδʼ ἐπέτελλε μελαινάων ἀπὸ νηῶν
在黑色的船队送我回来时，曾向我许下诺言：
μὴ πρὶν πημανέειν πρὶν δωδεκάτη μόλῃ ἠώς.
在第十二个黎明到来之前，绝不加害于我们。”
ὣς ἔφαθʼ, οἳ δʼ ὑπʼ ἀμάξῃσιν βόας ἡμιόνους τε
他这样说着，人们便在车后套上公牛和骡子，
ζεύγνυσαν, αἶψα δʼ ἔπειτα πρὸ ἄστεος ἠγερέθοντο.
随即在城前聚集起来。
ἐννῆμαρ μὲν τοί γε ἀγίνεον ἄσπετον ὕλην·
整整九天，他们运来了无数的木材；
ἀλλʼ ὅτε δὴ δεκάτη ἐφάνη φαεσίμβροτος ἠώς,
但当给凡人带来光明第十个黎明出现时，
καὶ τότʼ ἄρʼ ἐξέφερον θρασὺν Ἕκτορα δάκρυ χέοντες,
他们便流着泪，将勇敢的赫克托耳抬了出来，
ἐν δὲ πυρῇ ὑπάτῃ νεκρὸν θέσαν, ἐν δʼ ἔβαλον πῦρ.
把尸体安放在高高的柴堆顶端，并点燃了火。
ἦμος δʼ ἠριγένεια φάνη ῥοδοδάκτυλος Ἠώς,
当早生的、玫瑰色手指的黎明女神出现时，
τῆμος ἄρʼ ἀμφὶ πυρὴν κλυτοῦ Ἕκτορος ἔγρετο λαός.
民众便在名显的赫克托耳的柴堆周围聚集起来。
αὐτὰρ ἐπεί ῥʼ ἤγερθεν ὁμηγερέες τʼ ἐγένοντο
当他们聚集并会合在一起时，
πρῶτον μὲν κατὰ πυρκαϊὴν σβέσαν αἴθοπι οἴνῳ
首先用闪光的葡萄酒
πᾶσαν, ὁπόσσον ἐπέσχε πυρὸς μένος· αὐτὰρ ἔπειτα
浇熄了所有燃烧着的部分，凡是火势所及之处；随后，
ὀστέα λευκὰ λέγοντο κασίγνητοί θʼ ἕταροί τε
他的兄弟和同伴们一边哭泣，一边收集着
μυρόμενοι, θαλερὸν δὲ κατείβετο δάκρυ παρειῶν.
白色的骨头，大滴的眼泪顺着他们的脸颊流下。
καὶ τά γε χρυσείην ἐς λάρνακα θῆκαν ἑλόντες
他们将骨头拾起，放入一只黄金的箱子里，
πορφυρέοις πέπλοισι καλύψαντες μαλακοῖσιν.
用柔软的紫色织物将其覆盖。
αἶψα δʼ ἄρʼ ἐς κοίλην κάπετον θέσαν, αὐτὰρ ὕπερθε
随即，他们将其放入深墓之中，并在上面
πυκνοῖσιν λάεσσι κατεστόρεσαν μεγάλοισι·
用紧密排列的大石块铺盖好；
ῥίμφα δὲ σῆμʼ ἔχεαν, περὶ δὲ σκοποὶ ἥατο πάντῃ,
他们迅速筑起坟冢，四周都哨兵环伺，
μὴ πρὶν ἐφορμηθεῖεν ἐϋκνήμιδες Ἀχαιοί.
免得胫甲精美的阿开亚人在时间未到之前袭来。
χεύαντες δὲ τὸ σῆμα πάλιν κίον· αὐτὰρ ἔπειτα
筑好坟冢后，他们便转身离去；随后，
εὖ συναγειρόμενοι δαίνυντʼ ἐρικυδέα δαῖτα
他们重新聚集，在宙斯抚育的国王
δώμασιν ἐν Πριάμοιο διοτρεφέος βασιλῆος.
普里阿摩斯的府邸里，举行了极为荣耀的宴会。
ὣς οἵ γʼ ἀμφίεπον τάφον Ἕκτορος ἱπποδάμοιο.
这样，他们为驯马的赫克托耳举行了葬礼。
- 24.738Ἕκτορος ἐν παλάμῃσιν ὀδὰξ ἕλον ἄσπετον οὖδας
本句承接前一行（§24.737）未完的主语“许多阿开亚人”，动词 ἕλον（动词不定过去时第三人称复数）以此为主语。其中“用牙齿咬住无尽的大地”（ὀδὰξ ἑλεῖν οὖδας）是荷马史诗中表示在战斗中阵亡的传统套语。
- 24.744οὗ τέ κεν αἰεὶ μεμνῄμην
带有语气助词 κεν 的希求法动词 μεμνῄμην 表示与过去事实相反的假设或未实现的虚拟可能（“我本可以永远铭记”）。关系代词 οὗ 的先行词是前句中的名词 ἔπος（“话语”）。
- 24.764ὡς πρὶν ὤφελλον ὀλέσθαι
这种结构表示过去未能实现的强烈愿望（“真希望我在此之前已经死去”）。此类未实现的愿望通过动词 ὀφείλω 的过去直说时形式（此处为第一人称单数 ὤφελλον）与不定式（此处为不定过去时不定式 ὀλέσθαι）连用来表示。句首的 ὡς 起到加强愿望语气的语气小词作用。
- 24.771ἀλλὰ σὺ τὸν ἐπέεσσι παραιφάμενος κατέρυκες
本句是 §24.768 开始的假设条件从句（εἴ τίς ... ἐνίπτοι，“如果有人责备我”）的主句（apodosis）。主句中未使用虚拟或潜能的希求法，而是使用了直说过去时（κατέρυκες），从而将赫克托耳过去的劝解行为描绘为确定、重复发生的历史事实。主句开头的连词 ἀλλά 具有主句引导功能（apodotic），用以强调与前述假设性侮辱的强烈对比（“相反，你总是……”）。
翻译：Gemini 3.5 Flash（2026-05-23 发布）・修订记录（2 处，最近 2026-09-21）
- 2026-09-21 AI校阅 — 译文 2 处