- 底本
- Euripides. Euripidis Fabulae, Vol. I. Murray, Gilbert, editor. Oxford: Clarendon Press, 1902.
- 翻译
- AI 生成（gemini-3.5-flash） — 机器翻译，可能包含错误
- 语言
- 日本語 · English · 简体中文 · 한국어
- CTS URN
- urn:cts:greekLit:tlg0006.tlg002.humanitext-grc2:1-85
- 输出
- Humanitext Reader · reader.humanitext.ai · 2026-10-27
阿波罗出现在阿德墨托斯的府邸前，讲述了他曾为阿德墨托斯效力的经历，以及其妻阿尔克斯提斯今日注定要代替丈夫而死。随后死神塔纳托斯出现，与阿波罗展开激烈辩论，最终进入府中带走她的灵魂。
Ὦ δώματ’ Ἀδμήτειʼ, ἐν οἷς ἔτλην ἐγὼ
啊，阿德墨托斯的府邸！我曾在这里忍受，
θῆσσαν τράπεζαν αἰνέσαι θεός περ ὤν.1
尽管我是神，却也甘心屈就仆人的餐桌。
Ζεὺς γὰρ κατακτὰς παῖδα τὸν ἐμὸν αἴτιος
因为宙斯是罪魁祸首，他杀害了我的儿子
Ἀσκληπιόν, στέρνοισιν ἐμβαλὼν φλόγα·
阿斯克勒庇俄斯，将火焰掷入他的胸膛；
οὗ δὴ χολωθεὶς2 τέκτονας Δίου πυρὸς
我为此愤怒，杀死了制造宙斯神火的
κτείνω Κύκλωπας· καί με θητεύειν πατὴρ
独眼巨人；于是父亲强迫我
θνητῷ παρ’ ἀνδρὶ τῶνδ’ ἄποιν’ ἠνάγκασεν.
在一凡人男子处服劳役，作为这些事的惩罚。
ἐλθὼν δὲ γαῖαν τήνδ’ ἐβουφόρβουν ξένῳ,
我来到这片土地，为主人牧牛，
καὶ τόνδ’ ἔσῳζον οἶκον ἐς τόδ’ ἡμέρας.
并保护这所家园，直到今日。
ὁσίου γὰρ ἀνδρὸς ὅσιος ὢν ἐτύγχανον3
因为我身为虔敬之人，恰巧遇见了一位虔敬的人，
παιδὸς Φέρητος, ὃν θανεῖν ἐρρυσάμην,
便是斐瑞斯之子，我救他免于一死，
Μοίρας δολώσας· ᾔνεσαν δέ μοι θεαὶ
因为我欺骗了命运女神；女神们向我应允，
Ἄδμητον ᾅδην τὸν παραυτίκ’ ἐκφυγεῖν,
只要阿德墨托斯
ἄλλον διαλλάξαντα τοῖς κάτω νεκρόν.
以另一个死者与地下神明作交换，他就能逃过眼前的死亡。
πάντας δ’ ἐλέγξας καὶ διεξελθὼν φίλους,
然而，尽管他试探并问遍了所有的亲友，
πατέρα γεραιάν θ’ ἥ σφ’ ἔτικτε μητέρα,
甚至是他的老父和生他的母亲，
οὐχ ηὗρε πλὴν γυναικὸς ὅστις ἤθελε
除了他的妻子，他找不到任何人愿意
θανὼν πρὸ κείνου μηκέτ’ εἰσορᾶν φάος·
代他而死，不再看见这光明。
ἣ νῦν κατ’ οἴκους ἐν χεροῖν βαστάζεται
如今，她在屋里被抱在双手之中，
ψυχορραγοῦσα· τῇδε γάρ σφ’ ἐν ἡμέρᾳ
奄奄一息；因为在这一天，
θανεῖν πέπρωται καὶ μεταστῆναι βίου.
她注定要死去，离开人世。
ἐγὼ δέ, μὴ μίασμά μ’ ἐν δόμοις κίχῃ,
而我，为了不让死者的污秽在屋里沾染到我，
λείπω μελάθρων τῶνδε φιλτάτην στέγην.
正要离开这栋最亲爱的宅邸。
ἤδη δὲ τόνδε Θάνατον εἰσορῶ πέλας,
如今我已看见死神走近，
ἱερῆ θανόντων, ὅς νιν εἰς Ἅιδου δόμους
他是亡者的祭司，正要把她
μέλλει κατάξειν· συμμέτρως δ’ ἀφίκετο,
带往哈得斯的府邸；他来得正是时候，
φρουρῶν τόδ’ ἦμαρ ᾧ θανεῖν αὐτὴν χρεών.
守候着她必须死去的这一天。
ἆ ἆ·
啊，啊！
τί σὺ πρὸς μελάθροις; τί σὺ τῇδε πολεῖς,
你在府邸前做什么？你为什么在这里徘徊，
Φοῖβʼ; ἀδικεῖς αὖ τιμὰς ἐνέρων
福玻斯？你是在再次行不义之事，
ἀφοριζόμενος καὶ καταπαύων;
企图限制并剥夺地下神明的特权吗？
οὐκ ἤρκεσέ σοι μόρον Ἀδμήτου
阿德墨托斯的死期，难道这还不够吗？而如今，
διακωλῦσαι, Μοίρας δολίῳ
你用诡诈的
σφήλαντι τέχνῃ; νῦν δ’ ἐπὶ τῇδ’ αὖ
手段绊倒命运女神，阻碍
χέρα τοξήρη φρουρεῖς ὁπλίσας,
你又手持弓箭在这里守卫，
ἣ τόδ’ ὑπέστη πόσιν ἐκλύσασ’
保护那个解救了丈夫、
αὐτὴ προθανεῖν Πελίου παῖς.
誓愿替他而死的佩利亚斯之女？
θάρσει· δίκην τοι καὶ λόγους κεδνοὺς ἔχω.
（阿）放心，我有公理，也有正当的言辞。
τί δῆτα τόξων ἔργον, εἰ δίκην ἔχεις;
（死）既然你有公理，为何还要带弓箭？
σύνηθες αἰεὶ ταῦτα βαστάζειν ἐμοί.
（阿）随身携带它是我的习惯。
καὶ τοῖσδέ γ’ οἴκοις ἐκδίκως προσωφελεῖν.
（死）而且你还偏袒这个家庭，不公地相助。
φίλου γὰρ ἀνδρὸς συμφοραῖς βαρύνομαι.
（阿）因为友人的不幸重重压在我的心头。
καὶ νοσφιεῖς με τοῦδε δευτέρου νεκροῦ;
（死）那么你还要夺走我这第二个死者吗？
ἀλλ’ οὐδ’ ἐκεῖνον πρὸς βίαν σ’ ἀφειλόμην.
（阿）但我先前也没有强行夺走他。
πῶς οὖν ὑπὲρ γῆς ἐστι κοὐ κάτω χθονός;
（死）那他怎么会在大地上，而不是在地下？
δάμαρτ’ ἀμείψας, ἣν σὺ νῦν ἥκεις μέτα.
（阿）因为他换了他的妻子，也就是你现在来带走的这一位。
κἀπάξομαί γε νερτέρων ὑπὸ χθόνα.
（死）是的，我要把她带到地下的阴界去。
λαβὼν ἴθʼ· οὐ γὰρ οἶδ’ ἂν εἰ πείσαιμί σε.4
（阿）带走她吧，因为我不知道能否说服你。
κτείνειν γ’ ὃν ἂν χρῇ; τοῦτο γὰρ τετάγμεθα.
（死）说服我杀掉该死的人吗？因为这就是指派给我的任务。
οὔκ, ἀλλὰ τοῖς μέλλουσι θάνατον ἐμβαλεῖν.
（阿）不，我是说延迟那些将死之人的死期。
ἔχω λόγον δὴ καὶ προθυμίαν σέθεν.
（死）我明白你的意思和你的热切。
ἔστ’ οὖν ὅπως Ἄλκηστις ἐς γῆρας μόλοι;
（阿）那么，难道就没有办法让阿尔克斯提斯活到老年吗？
οὐκ ἔστι· τιμαῖς κἀμὲ τέρπεσθαι δόκει.
（死）没有。你应该明白，我也乐于享受我的特权。
οὔτοι πλέον γ’ ἂν ἢ μίαν ψυχὴν λάβοις.
（阿）你终究也只能得到一个灵魂。
νέων φθινόντων μεῖζον ἄρνυμαι γέρας.
（死）年轻人死去，我能获得更大的荣耀。
κἂν γραῦς ὄληται, πλουσίως ταφήσεται.
（阿）若是她老死，她会得到丰厚的葬礼。
πρὸς τῶν ἐχόντων, Φοῖβε, τὸν νόμον τίθης.
（死）福玻斯，你这是在为富有的人制定法律。
πῶς εἶπας; ἀλλ’ ἦ καὶ σοφὸς λέληθας ὤν;
（阿）你这是什么意思？难道你竟然还隐藏着聪明智慧？
ὠνοῖντ’ ἂν οἷς πάρεστι γηραιοὺς θανεῖν.
（死）因为有钱人会出钱买下老死的权利。
οὔκουν δοκεῖ σοι τήνδε μοι δοῦναι χάριν;
（阿）那么你就不打算向我施恩吗？
οὐ δῆτʼ· ἐπίστασαι δὲ τοὺς ἐμοὺς τρόπους.
（死）当然不。你很清楚我的行事方式。
ἐχθρούς γε θνητοῖς καὶ θεοῖς στυγουμένους.
（阿）那是对凡人充满敌意、为诸神所憎恶的性情。
οὐκ ἂν δύναιο πάντ’ ἔχειν ἃ μή σε δεῖ.
（死）你不能得到你不该得到的一切。
ἦ μὴν σὺ παύσῃ καίπερ ὠμὸς ὢν ἄγαν·
（阿）然而你终将停止，尽管你如此残忍。
τοῖος Φέρητος εἶσι πρὸς δόμους ἀνήρ,
这样的一位男子正要来到斐瑞斯的府邸，
Εὐρυσθέως πέμψαντος ἵππειον μέτα
欧律斯透斯派来，要去那严寒的色雷斯地方
ὄχημα Θρῄκης ἐκ τόπων δυσχειμέρων,
夺取马车的；
ὃς δὴ ξενωθεὶς τοῖσδ’ ἐν Ἀδμήτου δόμοις
他在这阿德墨托斯的府中受到款待，
βίᾳ γυναῖκα τήνδε σ’ ἐξαιρήσεται.
将会用武力从你手中夺走这个女人。
κοὔθ’ ἡ παρ’ ἡμῶν σοι γενήσεται χάρις
这样你非但得不到我的感激，
δράσεις θ’ ὁμοίως ταῦτʼ, ἀπεχθήσῃ τ’ ἐμοί.
还要照样做出这件事，并且被我怨恨。
πόλλ’ ἂν σὺ λέξας οὐδὲν ἂν πλέον λάβοις·
（死）你多说也无益，什么也得不到。
ἡ δ’ οὖν γυνὴ κάτεισιν εἰς Ἅιδου δόμους.
无论如何，这女人终将下到哈得斯的府邸。
στείχω δ’ ἐπ’ αὐτήν, ὡς κατάρξωμαι ξίφει·
我现在就去找她，用剑开始这献祭的仪式；
ἱερὸς γὰρ οὗτος τῶν κατὰ χθονὸς θεῶν
因为凡是这把剑从其头上
ὅτου τόδ’ ἔγχος κρατὸς ἁγνίσῃ τρίχα.5
剪下头发以作净化的，便已奉献给了地下的神明。
—τί ποθ’ ἡσυχία πρόσθεν μελάθρων;
（歌队）为何这府邸前如此安静？
—τί σεσίγηται δόμος Ἀδμήτου;
为何阿德墨托斯的家一片死寂？
—ἀλλ’ οὐδὲ φίλων πέλας οὐδείς,
甚至附近连一个朋友也没有，
ὅστις ἂν εἴποι πότερον φθιμένην
能告诉我们，我是应该为
βασίλεαν πενθεῖν χρή μʼ, ἢ ζῶσ’ ἔτι
已逝的王后哀悼，还是佩利亚斯的女儿
φῶς τόδε λεύσσει Πελίου παῖς
阿尔克斯提斯依然活着、看着这光明？
Ἄλκηστις, ἐμοὶ πᾶσί τ’ ἀρίστη
在我以及所有人看来，她确实是
δόξασα γυνὴ
最好的一位妻子，
πόσιν εἰς αὑτῆς γεγενῆσθαι.
对她的丈夫而言。
- 2θεός περ ὤν
让步分词结构。伴随助词 περ，明确表示“虽然、尽管（是神）”的让步含义。
- 5οὗ δὴ χολωθεὶς
关系代名词 οὗ 指代前述事件（阿斯克勒庇俄斯之死），并在表示情感的被动分词 χολωθείς（愤怒）中充当原因属格。
- 10ὁσίου γὰρ ἀνδρὸς ὅσιος ὢν ἐτύγχανον
动词 ἐτύγχανον（恰巧、碰见）伴随补充性分词 ὤν，表示“恰巧是（虔敬的）”，同时支配属格 ἀνδρὸς，表示“碰见了一位（虔敬的）人”。
- 48οὐ γὰρ οἶδ’ ἂν εἰ πείσαιμί σε
语序倒装（hyperbaton）。助词 ἄν 被置于条件连词 εἰ 之前，其原本的语法结构为 οὐ γὰρ οἶδα εἰ πείσαιμι ἄν σε（因为我不知道我是否能说服你），表达了潜在的希求语气。
- 76ὅτου τόδ’ ἔγχος κρατὸς ἁγνίσῃ τρίχα
关系代名词 ὅτου（＝οὗτινος）并非指代主句中的 οὗτος，而是引导一个带有虚拟语气 ἁγνίσῃ 的关系从句，意为“凡是这把剑从其头上剪下头发以作净化的（人）”。