雅典人的困顿求和与伯里克利召集大会｜修昔底德《伯罗奔尼撒战争史》第二卷 2.59.1–2.59.3 希腊语原文·中文译文

§2.59.1

μετὰ δὲ τὴν δευτέραν ἐσβολὴν τῶν Πελοποννησίων οἱ Ἀθηναῖοι, ὡς ἥ τε γῆ αὐτῶν ἐτέτμητο τὸ δεύτερον καὶ ἡ νόσος ἐπέκειτο ἅμα καὶ ὁ πόλεμος, ἠλλοίωντο τὰς γνώμας, καὶ τὸν μὲν Περικλέα ἐν αἰτίᾳ εἶχον ὡς πείσαντα σφᾶς πολεμεῖν καὶ δι’ ἐκεῖνον ταῖς ξυμφοραῖς περιπεπτωκότες,¹πρὸς δὲ τοὺς Λακεδαιμονίους ὥρμηντο ξυγχωρεῖν· καὶ πρέσβεις τινὰς πέμψαντες ὡς αὐτοὺς ἄπρακτοι ἐγένοντο. πανταχόθεν τε τῇ γνώμῃ ἄποροι καθεστηκότες ἐνέκειντο τῷ Περικλεῖ.

在伯罗奔尼撒人第二次入侵之后，雅典人由于他们的土地第二次遭到蹂躏，加之瘟疫与战争同时袭来，便改变了心意。一方面，他们指责伯里克利，认为是他劝说他们进行战争，并因为他自己才陷入了这些不幸；另一方面，他们急于与拉刻代蒙人达成和解。他们曾派遣一些使节前去，却无功而返。在精神上陷入全面困境的他们，开始极力向伯里克利施压。

§2.59.3

ὁ δὲ ὁρῶν αὐτοὺς πρὸς τὰ παρόντα χαλεπαίνοντας καὶ πάντα ποιοῦντας ἅπερ αὐτὸς ἤλπιζε, ξύλλογον ποιήσας (ἔτι δ’ ἐστρατήγει) ἐβούλετο θαρσῦναί τε καὶ ἀπαγαγὼν τὸ ὀργιζόμενον τῆς γνώμης² πρὸς τὸ ἠπιώτερον καὶ ἀδεέστερον καταστῆσαι· παρελθὼν δὲ ἔλεξε τοιάδε.

然而，伯里克利看到他们对眼前的局势感到愤怒，并且所做的一切正是他自己所预料到的，于是召集了公民大会（此时他仍担任将军），希望能够鼓舞他们，并引导他们平息愤怒的情绪，使其恢复到更加温和且无所畏惧的状态。于是，他走上前来，发表了如下演说。

语法注2 条

2.59.2ὡς πείσαντα σφᾶς πολεμεῖν καὶ δι’ ἐκεῖνον ταῖς ξυμφοραῖς περιπεπτωκότες
引导主观原因的虚词 ὡς 同时支配了两个格不同的分词。第一个分词 πείσαντα（宾格单数阳性）修饰主句的宾语 Περικλέα，而第二个分词 περιπεπτωκότες（主格复数阳性）则与主句的主语（雅典人）一致。这种句法上的不对称性，将不同动作主体的两个事件——“伯里克利说服他们”与“雅典人自身陷入不幸”——统一并列在同一个表示指责原因的结构中。
2.59.3τὸ ὀργιζόμενον τῆς γνώμης
这是修昔底德式的典型抽象表达，将现在分词的中性单数形式 τὸ ὀργιζόμενον（愤怒的部分）与部分属格 τῆς γνώμης（精神的/心意的）相结合，在实际意义上指“他们愤怒的心情”或“怒气”。

翻译：Gemini 3.5 Flash（2026-05-25 发布）・修订记录（1 处，最近 2026-09-21）

2026-09-21 AI校阅 — 注 1 处

urn:cts:greekLit:tlg0003.tlg001.humanitext-grc2:2.59.1-2.59.3