[PAULUS libro decimo ad Sabinum. ] §12.6.15.prIndebiti soluti condictio naturalis est et ideo etiam quod rei solutae accessit, uenit in condictionem, ut puta partus qui ex ancilla natus sit uel quod alluuione accessit: immo et fructus, quos is cui solutum est bona fide percepit, in condictionem uenient.
[바울루스, 사비누스 주해 제10권] 채무 없는 변제의 반환 청구는 자연법적인 것이며, 따라서 변제된 물건에 부가된 것 역시 반환 청구의 대상이 된다. 예컨대 여노예에게서 태어난 아이나 충적에 의해 부가된 것 등이 그러하다. 뿐만 아니라, 변제를 받은 자가 선의로 수취한 과실 또한 반환 청구의 대상이 될 것이다.
§12.6.15.1Sed et si nummi alieni dati sint, condictio competet, ut uel possessio eorum reddatur: quemadmodum si falso existimans possessionem me tibi debere alicuius rei tradidissem, condicerem.
그러나 타인의 화폐가 지급된 경우라 할지라도, 적어도 그것들의 점유가 반환되도록 하기 위해 반환 청구는 인정된다. 이는 마치 내가 당신에게 어떤 물건의 점유를 채무로 지고 있다고 오인하여 그것을 인도했다면 반환 청구를 제기했을 것과 같다.
sed et si possessionem tuam fecissem ita, ut tibi per longi temporis praescriptionem auocari non possit, etiam sic recte tecum per indebitam condictionem agerem.
그러나 또한 내가 점유를 당신의 것으로 만들어 장기취득시효에 의해 그것이 당신으로부터 빼앗길 수 없게 되었다 하더라도, 이러한 경우에도 역시 나는 당신을 상대로 비채 반환 청구로써 정당하게 소를 제기할 것이다.
§12.6.15.2Sed et si usus fructus in re soluta alienus sit, deducto usu fructu a te condicam.
그러나 또한 변제된 물건에 대한 용익권이 타인의 것인 경우에는, 용익권을 공제한 채로 나는 당신에게 반환 청구를 할 것이다.