- 底本
- Digesta Iustiniani Augusti. Mommsen, Theodor & Krueger, Paul, editors. Berlin: Weidmann, 1870.
- 翻译
- AI 生成(gemini-3.5-flash) — 机器翻译,可能包含错误
- 语言
- 日本語 · English · 简体中文 · 한국어
- CTS URN
- urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:12.6.19.pr-12.6.19.4
- 输出
- Humanitext Reader · reader.humanitext.ai · 2026-11-18
蓬波尼乌斯论述了因惩罚免除债务后自然债务的存续、非债务人清偿时的返还请求权、混合货币按金额而非特定物提起的不当得利返还、选择之债中给付错误标的物,以及共同债务人超额清偿时的均等返还请求。
[POMPONIUS libro uicensimo secundo ad Sabinum.]
[蓬波尼乌斯,萨宾注解第22卷]
Si poenae causa eius cui debetur1 debitor liberatus est, naturalis obligatio manet et ideo solutum repeti non potest.
如果债务人是为了惩罚债权人而获得免除的,则自然债务依然存在,因此已清偿之物不得请求返还。
Quamuis debitum sibi quis recipiat, tamen si is qui dat non debitum dat, repetitio competit, ueluti si is qui heredem se uel bonorum possessorem falso existimans creditori hereditario soluerit: hic enim neque uerus heres liberatus erit et is quod dedit repetere poterit: quamuis enim debitum sibi quis recipiat, tamen si is qui dat non debitum dat, repetitio competit.2
尽管某人收回的是欠自己的债务,但如果给付之人给付了非其所欠之物,则仍享有返还请求权;例如,某人错误地认为自己是继承人或遗产占有者,从而向遗产债权人进行了清偿:因为在这种情况下,真正的继承人既未获得免除,且给付之人亦得请求返还其所给付之物:因为尽管某人收回的是欠自己的债务,但如果给付之人给付了非其所欠之物,则仍享有返还请求权。
Si falso existimans debere nummos soluero, qui pro parte alieni, pro parte mei fuerunt, eius summae partem dimidiam, non corporum condicam.3
如果我错误地认为自己负有债务而给付了货币,而这些货币一部分属于他人,一部分属于我,那么我将就该金额的一半提起不当得利返还之诉(condictio),而不是请求返还货币的特定实物。
Si putem me Stichum aut Pamphilum debere, cum Stichum debeam, et Pamphilum soluam, repetam quasi indebitum solutum: nec enim pro eo quod debeo uideor id soluisse.
如果我认为自己欠付斯蒂克斯或潘菲鲁斯,而实际上我欠付的是斯蒂克斯,但我给付了潘菲鲁斯,我将作为给付非债之物请求返还;因为这不能被视为我为了履行所欠债务而进行的清偿。
Si duo rei, qui decem debebant, uiginti pariter4 soluerint, Celsus ait singulos quina repetituros, quia, cum decem deberent, uiginti soluissent, et quod amplius ambo soluerint, ambo repetere possunt.
如果欠债十个单位的两个共同债务人,同样地清偿了二十个单位,塞尔苏斯认为他们每人将请求返还五个单位,因为他们虽欠十个单位却清偿了二十个单位,而对于双方超额清偿的部分,双方均得请求返还。
- 12.6.19.prpoenae causa eius cui debetur
属格“poenae”与表示原因或目的的“causa”连用。而“eius cui debetur”(欠其债务之人,即债权人)则修饰“poenae”,意为“作为对债权人的惩罚”。当债务人因针对债权人的法律制裁而免除债务时,虽然市民法上的债务消灭,但自然债务(naturalis obligatio)仍然存在,因此事后清偿不得请求返还。
- 12.6.19.1quamuis debitum sibi quis recipiat, tamen si is qui dat non debitum dat, repetitio competit
此句包含两个由“quamuis...”和“si...”引导的从句,修饰主句“repetitio competit”。即使债权人收回了确实欠他的债务(从债权人的角度来看是正当的),但如果给付人给付了非其所欠之物(从给付人的角度来看是非债清偿),则仍享有返还请求权。这强调了给付人的主客观状态。该句在这一小节的开头和结尾完全重复出现。
- 12.6.19.2non corporum condicam
注意“eius summae partem dimidiam”(该金额的一半)与“non corporum”(非特定实物)之间的对比。由于货币(nummi)属于消耗物且会发生混和,因此给付人不能提起对物诉讼(如所有物返还之诉)来请求返还特定的物理实物(corpora),而只能就价值额提起不当得利返还之诉(condictio)。“condicam”为将来时直陈语气或现在时虚拟语气,表示一种可行的诉讼选择。
- 12.6.19.4pariter
“pariter”意为“平等地”或“同时”。这里指两个共同债务人(duo rei)对于共计十个单位的债务,同样地各清偿了十个单位(总共清偿了二十个单位)。对于超额清偿的十个单位,塞尔苏斯认为他们二人可以分别均等请求返还五个单位(使用分配数词“quina”)。
翻译:Gemini 3.5 Flash(2026-07-12 发布)
- 中于 2026-07-13 由 Gemini 3.5 Flash 重新翻译
