← 李维

自建城以来史

§6.26.1-6.26.8

图斯库卢姆使者的申辩与获得罗马公民权

卡米卢斯受图斯库卢姆人和平态度的打动,派他们前往罗马元老院;使者在罗马申明无罪并获得和平与公民权。

显示 ▾
显示
译文
字体
AI ↗
← 上一节下一节 →
§6.26.1

​victus igitur patientia hostium senatum eorum vocari iussit. “soli adhuc” inquit, “Tusculani, vera arma verasque vires, quibus ab ira Romanorum vestra tutaremini,1 invenistis.

因此,被敌人的忍耐所折服,卡米卢斯下令召集他们的元老院。“图斯库卢姆人啊,”他说,“迄今为止,只有你们找到了真正的武器和真正的力量,以此来保护你们的财产免受罗马人的愤怒。

§6.26.2

​ite Romam ad senatum; aestimabunt patres, utrum plus ante poenae an nunc veniae meriti sitis;2 non praecipiam gratiam publici beneficii; deprecandi potestatem a me habueritis; precibus eventum vestris senatus, quem videbitur, dabit.”

去罗马找元老院吧;元老们将评估,你们以前应当受到更多的惩罚,还是现在应当得到更多的宽恕;我不会预先抢夺国家恩惠的感激;你们从我这里得到了恳求的机会;元老院会给你们的恳求一个他们认为合适的结果。”

§6.26.3

​postquam Romam Tusculani venerunt senatusque paulo ante fidelium sociorum maestus in vestibulo curiae est conspectus, moti extemplo patres vocari eos iam tum hospitaliter magis quam hostiliter iussere. dictator Tusculanus ita verba fecit:

在图斯库卢姆人到达罗马后,当不久前还是忠实盟友的他们的元老院悲伤地出现在议事堂前庭时,元老们立刻动了心,当即下令以款待而非敌对的方式召见他们。图斯库卢姆的最高政务官发表了如下讲话:

§6.26.4

“quibus bellum indixistis intulistisque, patres conscripti, sicut nunc videtis nos stantes in vestibulo curiae vestrae, ita armati paratique obviam3 imperatoribus legionibusque vestris processimus.

“元老院诸公,正如你们现在看到我们站立在你们议事堂的前庭一样,我们正是对那些你们向其宣战并施加战争的人,以如此武装和准备,前去迎接你们的将军和军团。

§6.26.5

​hic noster, hic plebis nostrae habitus fuit eritque semper, nisi si quando a vobis proque vobis arma acceperimus. gratias agimus et ducibus vestris et exercitibus, quod oculis magis quam auribus crediderunt et, ubi nihil hostile erat, ne ipsi quidem fecerunt.

这是我们的,也是我们平民的常态,并且将永远如此,除非有朝一日我们从你们那里并为了你们而拿起武器。我们向你们的将军和军队表示感谢,因为他们相信眼睛更甚于耳朵,并且在没有任何敌意的地方,他们自己也没有采取敌对行动。

§6.26.6

​pacem, quam nos praestitimus, ea a vobis petimus;4 bellum eo, sicubi est, avertatis precamur; in nos quid arma polleant vestra, si patiendo experiundum est, inermes experiemur. haec mens nostra sit, di inmortales faciant, tam felix, quam pia.

我们所维持的和平,我们向你们请求它;我们祈求你们将战争转移到其他地方,如果哪里有战争的话;如果必须通过忍受来体验你们的武器对我们有什么力量,我们将赤手空拳地去体验。愿不朽的神明使我们的这一心愿,既虔诚又同样幸运。

§6.26.7

​quod ad crimina attinet, quibus moti bellum indixistis, etsi revicta rebus verbis confutare nihil attinet, tamen, etiam si vera sint, vel fateri nobis ea, cum tam evidenter paenituerit, tutum censemus. peccetur in vos, dum digni sitis, quibus ita satisfiat.”5

至于那些驱使你们宣战的罪状,虽然用言语反驳已被事实推翻的事情毫无意义,然而,即使它们是真的,既然我们已经如此明显地悔改,我们认为即使向你们承认这些罪状对我们也是安全的。只要你们值得以这种方式获得满足,对你们犯下过错也是可以的。”

§6.26.8

​tantum fere verborum ab Tusculanis factum. pacem in praesentia nec ita multo post civitatem etiam impetraverunt. ab Tusculo legiones reductae.

图斯库卢姆人大概只说了这么多话。他们目前获得了和平,不久之后还获得了公民权。军团从图斯库卢姆撤回。

语法注5 条
  1. 6.26.1quibus ab ira Romanorum vestra tutaremini

    在以 vera arma verasque vires 为先行词并由关系代词 quibus 引导的从句中,使用了虚拟式未完成过去时 tutaremini,表示目的或特征。此外,vestra 是物主形容词的中性复数宾格,作名词性使用,意为“你们的财产”。

  2. 6.26.2plus ante poenae an nunc veniae meriti sitis

    这是由 utrum... an... 引导的双重间接疑问句,依赖于主句的 aestimabunt,因此 sitis 使用虚拟式(完成时)。此外,poenae 和 veniae 是部分属格,分别修饰比较级 plus 以及与 nunc 相关的隐性数量(“更多的惩罚”和“现在的宽恕”)。

  3. 6.26.4quibus bellum indixistis intulistisque... obviam

    关系代词 quibus 的先行词(指示代词 eis)被省略了,它既充当动词 indixistis 和 intulistis 支配的与格(“向其宣战并施加战争的人”),同时也兼作 obviam(“迎接”)所要求的与格。

  4. 6.26.6pacem, quam nos praestitimus, ea a vobis petimus

    作为宾语的名词 pacem 被提至句首,后接关系从句 quam nos praestitimus,随后在主句中被指示代词 ea 重复接用,作为主句动词 petimus 的直接宾语。这是一种为了起强调作用的前置(prolepsis)或句法换位。

  5. 6.26.7peccetur in vos, dum digni sitis, quibus ita satisfiat

    peccetur 是不及物动词 pecco 的第三人称单数被动式虚拟现在时,作无人称使用,表示让步(“就算对你们犯下过错也无妨”)。dum(只要……,在……期间)引导表示限制性条件的从句,伴随虚拟式 sitis。以 quibus 开始的从句是补充形容词 digni 的关系从句,其中使用了无人称被动虚拟式 satisfiat(源自 satisfacio)。

翻译:Gemini 3.5 Flash(2026-05-25 发布)urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:6.26.1-6.26.8