- 底本
- Titi Livi ab urbe condita libri editionem priman, Pars I-IV, Libri I-XL. Editio Stereotypica. Weissenborn, Wilhelm; Mueller, Moritz, editors. Leipzig: Teubner, 1884-1911.
- 翻译
- AI 生成(gemini-3.5-flash) — 机器翻译,可能包含错误
- 语言
- 日本語 · English · 简体中文 · 한국어
- CTS URN
- urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:40.47.1-40.47.10
- 输出
- Humanitext Reader · reader.humanitext.ai · 2026-11-11
罗马军队在西班牙的作战分工,格拉古对门达和凯尔蒂马的攻占,以及通过与使节的奇特交流最终促使该城降伏的过程。
eodem anno in Hispania L. Postumius et Ti. Sempronius propraetores comparaverunt ita inter se, ut in Vaccaeos per Lusitaniam iret Albinus, Celtiberiam inde reverteretur; Gracchus, si maius ibi bellum esset, in ultima Celtiberiae penetraret.
同一年在西班牙,前法务官卢基乌斯·波斯图米乌斯和提贝里乌斯·塞姆普罗尼乌斯在彼此之间作了如下约定:阿尔比努斯经由卢西塔尼亚进军瓦卡埃人领地,并从那里返回凯尔蒂贝里亚;而格拉古如果发现那里的战事更为重大,则深入到凯尔蒂贝里亚的最深处。
Mundam urbem primum vi cepit, nocte ex improviso adgressus. acceptis deinde obsidibus praesidioque imposito castella oppugnare, agros urere,1 donec ad praevalidam aliam urbem — Certimam appellant Celtiberi — pervenit.
他首先在夜间发动出其不意的袭击,力克夺取了门达城。随后,在接纳了人质并部署了守备队之后,他开始攻打城堡、焚烧田野,直到他抵达另一座非常坚固的城市——凯尔蒂贝里亚人称之为凯尔蒂马。
ubi cum iam opera admoveret, veniunt legati ex oppido, quorum sermo antiquae simplicitatis fuit, non dissimulantium2 bellaturos, si vires essent.
当他已经在那里推进攻城工事时,镇上派来了使节,他们的谈吐带有古朴的率直,并不掩饰如果有足够力量就将继续作战的意图。
petierunt enim, ut sibi in castra Celtiberorum ire liceret ad auxilia accienda: si non impetrassent, tum separatim eos ab illis se consulturos.3 permittente Graccho ierunt et post paucis diebus alios decem legatos secum adduxerunt.
因为他们请求允许他们前往凯尔蒂贝里亚人的营地去请求援军:如果他们未能获得援助,那么他们将与那些人分开,单独就自身的事宜同罗马人进行商议。在格拉古允许后,他们出发了,并在几天后随同带回了另外十名使节。
meridianum tempus erat. nihil prius petierunt a praetore, quam ut bibere sibi iuberet dari.4 epotis primis poculis iterum poposcerunt, magno risu circumstantium in tam rudibus et moris omnis ignaris ingeniis.
当时正值中午。他们向法务官请求的第一件事,就是让他下令给他们水喝。喝干第一杯后,他们再次要求,周围的人对他们如此粗鲁且不懂任何礼仪的天性报以大笑。
tum maximus natu ex iis “missi sumus” inquit “a gente nostra, qui sciscitaremur, qua tandem re fretus arma nobis inferres.”
这时,他们中年纪最大的人说:“我们是被我们的部族派来的,想要探问你究竟凭借着什么向我们开战。”
ad hanc percunctationem Gracchus exercitu se egregio fidentem venisse respondit; quem si ipsi visere velint, quo certiora ad suos referant, potestatem se eis facturum esse.
对于这一质问,格拉古回答说,他是凭借着对自己优秀的军队的信任而来的;如果他们自己愿意去视察这支军队,以便向他们的人民带回更确切的信息,他将向他们提供这一机会。
tribunisque militum imperat, ut ornari omnes copias peditum equitumque et decurrere iubeant armatas.
他命令军事护民官下令让全体步兵和骑兵部队装备整齐,并全副武装进行演练。
ab hoc spectaculo legati dimissi deterruerunt suos ab auxilio circumsessae urbi ferendo. oppidani cum ignes nocte e turribus nequiquam, quod signum convenerat, sustulissent, destituti ab unica spe auxilii in deditionem venerunt.
使节们从这一奇观中退下后,阻止了他们的人民向被包围的城市提供援助。镇上的人民在夜间从塔楼上徒劳地升起火光(这是约定好的信号)之后,因失去了唯一的援助希望,便向罗马人投降了。
nummum quater et viciens ab iis est exactum, quadraginta nobilissimi equites, nec obsidum nomine — nam militare iussi sunt —, et tamen re ipsa ut pignus fidei essent.5
罗马人向他们勒索了二百四十万努穆斯,并索要了四十名最显贵的骑兵,这些人并非名义上的人质——因为他们被命令服兵役——但实际上他们是为了作为忠诚的保证。
- 40.47.2oppugnare, agros urere
这些是历史不定式(historical infinitives),在意义上等同于直陈式未完成过去时,用于描绘生动的叙事或迅速连续的行动。其主语是承接前文的格拉古(Gracchus)。
- 40.47.3non dissimulantium
这是一个属格现在分词,与关系代词 quorum(使节们的)相一致。虽然通常预期此处应为与主语 legati 一致的主格分词,但此处它变则地与表示所有者的属格关系代词一致。
- 40.47.4se consulturos
这是间接引语中的将来主动不定式 consulturos [esse],带有对格主语 se(他们自己)。它取决于由 petierunt 所暗示的含有“(他们说并)请求”之意的传述上下文。
- 40.47.5bibere sibi iuberet dari
不定式 bibere 被名词性地使用,作为被动不定式 dari 的语义直接宾语,意为“命令将喝的东西给他们”。
- 40.47.10ut ... essent
带有未完成过去时虚拟式 essent 的 ut 从句。它与前文的 nec obsidum nomine 相对照,起到了表示实际效果或目的的副词从句作用(“以便使他们成为……”)。
翻译:Gemini 3.5 Flash(2026-05-25 发布)・修订记录(3 处,最近 2026-10-12)
- 2026-10-12 统一书写 — 译文 1 处
- 2026-09-21 AI校阅 — 原文 2 处
