- 底本
- Titi Livi ab urbe condita libri editionem priman, Pars I-IV, Libri I-XL. Editio Stereotypica. Weissenborn, Wilhelm; Mueller, Moritz, editors. Leipzig: Teubner, 1884-1911.
- 翻译
- AI 生成(gemini-3.5-flash) — 机器翻译,可能包含错误
- 语言
- 日本語 · English · 简体中文 · 한국어
- CTS URN
- urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:4.61.1-4.61.11
- 输出
- Humanitext Reader · reader.humanitext.ai · 2026-10-29
罗马军队开始围攻维伊,但部分兵力被调往夺取沃尔斯奇人领土内的阿尔特纳,并成功将其攻克。文中还解释了因另一座同名城市而产生的历史误会。
fuere autem tribuni T. Quinctius Capitolinus, Q. Quinctius Cincinnatus, C. Iulius Iulus iterum, A. Manlius, L. Furius Medullinus tertium, M. Aemilius Mamercus.
然而,当时的护民官是提图斯·昆克蒂乌斯·卡皮托里努斯、昆克图斯·昆克蒂乌斯·辛辛纳图斯、盖乌斯·尤利乌斯·尤卢斯(第二次)、奥卢斯·曼利乌斯、卢基乌斯·富里乌斯·美杜利努斯(第三次)以及马尔库斯·埃米利乌斯·马梅尔库斯。
ab iis primum circumsessi Vei sunt. sub cuius initium obsidionis cum Etruscorum concilium ad fanum Voltumnae frequenter habitum esset, parum constitit, bellone publico gentis universae tuendi Veientes essent.1
维伊首先被他们包围。在这场围攻开始之初,尽管埃特鲁里亚人在沃尔图姆纳神庙频繁举行了人数众多的会议,但对于是否应该动用全民族的公战来保护维伊人,却几乎没有达成一致。
ea oppugnatio segnior insequenti anno fuit parte tribunorum exercitusque ad Volscum avocata bellum.
次年,由于部分护民官和军队被调往针对沃尔斯奇人的战争,那场攻势变得较为缓和。
Tribunos militum consulari potestate is annus habuit C. Valerium Potitum tertium, M’. Sergium Fidenatem, P. Cornelium Maluginensem, Cn. Cornelium Cossum, C. Fabium Ambustum, Sp. Nautium Rutilum iterum.
这一年,具有执政官权力的军事护民官有盖乌斯·瓦莱里乌斯·波蒂图斯(第三次)、马尼乌斯·塞尔吉乌斯·菲德纳斯、普布利乌斯·科尔内利乌斯·马鲁吉嫩西斯、格奈乌斯·科尔内利乌斯·科苏斯、盖乌斯·法比乌斯·安布斯图斯以及斯普里乌斯·纳乌蒂乌斯·鲁蒂卢斯(第二次)。
cum Volscis inter Ferentinum atque Ecetram signis conlatis dimicatum;
在费伦蒂努姆和埃凯特拉之间,罗马人与沃尔斯奇人展开了对阵激战。
Romanis secunda fortuna pugnae fuit. Artena inde, Volscorum oppidum, ab tribunis obsideri coepta. inde inter eruptionem temptatam conpulso in urbem hoste occasio data est Romanis inrumpendi, praeterque arcem cetera capta; in arcem munitam natura globus armatorum concessit; infra arcem caesi captique multi mortales.
对罗马人而言,战局十分有利。随后,沃尔斯奇人的城镇阿尔特纳开始被护民官们包围。接着,在敌人企图突围时,他们被逼回城内,这给罗马人提供了闯入的机会,除内城外,其余地方均被占领;一队武装人员退入自然险要的内城,而在内城之下,许多凡人被杀或被俘。
arx deinde obsidebatur; nec aut vi capi poterat, quia pro spatio loci satis praesidii habebat, aut spem dabat deditionis omni publico frumento, priusquam urbs caperetur, in arcem convecto;
随后内城遭到围攻;然而,由于相对于该处的空间而言它拥有足够的守军,因此既无法用武力攻取,也未展现出任何投降的希望,因为在城市被占领之前,所有的公共粮食已被运入内城。
taedioque recessum inde foret,2 ni servus arcem Romanis prodidisset. ab eo milites per locum arduum accepti cepere; a quibus cum custodes trucidarentur, cetera multitudo repentino pavore oppressa in deditionem venit.
如果不是一个奴隶向罗马人出卖了内城,他们本会因疲惫而从那里撤退。兵士们被他从一处险要之地引入并占领了内城;当卫兵被他们屠杀时,其余的大众在突然的惊恐压迫下选择了投降。
diruta et arce et urbe Artena reductae legiones ex Volscis, omnisque vis Romana Veios conversa est.
在内城和阿尔特纳城都被摧毁后,军团从沃尔斯奇人那里撤回,罗马人的全部力量都转向了维伊。
proditori praeter libertatem duarum familiarum bona in praemium data; Servius Romanus vocitatus. sunt, qui Artenam Veientium, non Volscorum fuisse credant.
对于那个背叛者,除了自由之外,还给予了两个家庭的财产作为奖励;他被称为塞尔维乌斯·罗马努斯。也有人相信阿尔特纳属于维伊人,而不属于沃尔斯奇人。
praebet errorem, quod eiusdem nominis urbs inter Caere atque Veios fuit;3 sed eam reges Romani delevere, Caeretumque, non Veientium fuerat; altera haec nomine eodem in Volsco agro fuit, cuius excidium est dictum.
在凯雷和维伊之间曾有一座同名城市,这引起了误会;但罗马的国王们摧毁了它,且它曾属于凯雷人,而非维伊人;而另一座同名的城市位于沃尔斯奇人的领土上,关于它的毁灭,前文已作叙述。
- 4.61.2tuendi Veientes essent
这是一个由附在 bello 上的疑问质词 -ne 引导的间接疑问从句中的被动周边形(动形容词 tuendi 连同 esse 的未完成过去时虚拟语气 essent)。它表示义务或必要性:“是否应该动用全民族的公战来保护维伊人”。
- 4.61.8recessum inde foret
虚拟语气条件句的归结从句。这是不及物动词 recedere(撤退)的第三人称单数被动(非人称被动)过去完成时虚拟语气形式(相当于 recessum esset),其中 foret 代替了 esset。字面意思是“本会从那里撤退”。
- 4.61.11praebet errorem, quod eiusdem nominis urbs inter Caere atque Veios fuit
一个解释性(同格)的 quod 从句,用作主语或对主句中“错误”内容的补充说明:“即,同一名字的城市曾位于……这一事实引起了误会”。
翻译:Gemini 3.5 Flash(2026-05-25 发布)・修订记录(2 处,最近 2026-09-22)
- 2026-09-22 AI校阅 — 原文 2 处
