← 李维

自建城以来史

§33.37.1-33.37.12

击败波伊人与马尔凯卢斯的凯旋式

另一位执政官普尔普里奥进入波伊人领地并与马尔凯卢斯会师,击败了在归途中的波伊掠夺者,随后马尔凯卢斯返回罗马举行了凯旋式。

显示 ▾
显示
译文
字体
AI ↗
← 上一节下一节 →
§33.37.1

​sub haec tam varia fortuna gesta L. Furius Purpurio alter consul per tribum Sapiniam in Boios venit.

在这些胜负难料、命运多舛的军事行动之后,另一位执政官路基乌斯·富里乌斯·普尔普里奥通过沙皮尼亚选区进入了波伊人的领地。

§33.37.2

​iam castro Mutilo adpropinquabat, cum veritus, ne intercluderetur simul a Bois Liguribusque, exercitum eadem via, qua adduxerat, reduxit1 et magno circuitu per aperta eoque tuta loca ad collegam pervenit.

他已经接近穆蒂卢姆要塞,此时他担心自己会同时被波伊人和利古里亚人切断退路,于是沿着原路撤回军队,并经过大范围的迂回,通过开阔因之安全的地区到达了同事那里。

§33.37.3

​inde iunctis exercitibus primum Boiorum agrum usque ad Felsinam oppidum populantes peragraverunt.

随后,两军会合,他们首先在波伊人的领土上四处蹂躏,一直推进到费尔西纳镇。

§33.37.4

​ea urbs ceteraque circa castella et Boi fere omnes praeter iuventutem, quae praedandi causa in armis erat — tunc in devias silvas recesserat —, in deditionem venerunt. in Ligures inde traductus exercitus.

该城和周围的其他要塞,以及几乎所有的波伊人,除了为了掠夺而全副武装的青年——当时他们已经退入偏僻的森林——,都表示投降。随后,军队被拉向利古里亚人。

§33.37.5

​Boi neglegentius coactum agmen Romanorum, quia ipsi procul abesse viderentur, inproviso aggressuros se rati2 per occultos saltus secuti sunt.

波伊人认为,由于他们自己似乎远离此地,罗马人的行军纵队会组织得相当松懈,便企图发动出其不意的袭击,于是穿过隐秘的林间狭道尾随其后。

§33.37.6

​quos non adepti, Pado repente navibus traiecto Laevos Libuosque cum pervastassent, redeuntes inde per Ligurum extremos fines cum agresti praeda in agmen incident3 Romanum.

他们没能追上罗马人,便突然用船渡过波河,在彻底蹂躏了莱维人和利布伊人的土地后,正带着从乡村掠夺的战利品从那里返回、经过利古里亚人边境边缘时,迎面撞上了罗马人的纵队。

§33.37.7

​proelium celerius acriusque commissum, quam si4 tempore locoque ad certamen destinato praeparatis animis concurrissent.

战斗爆发得比他们在约定的时间和地点、做好充分心理准备进行交战还要迅速和猛烈。

§33.37.8

​ibi, quantam vim ad stimulandos animos ira haberet, apparuit; nam ita caedis magis quam victoriae avidi pugnarunt Romani, ut vix nuntium cladis hosti relinquerent.

在那里,显现出愤怒在激发人们斗志方面具有多么巨大的力量;因为罗马人渴望杀戮甚于渴望胜利,以至于他们几乎没有给敌人留下任何一个传递战败噩耗的信使。

§33.37.9

​ob has res gestas consulum litteris Romam adlatis supplicatio in triduum decreta est. brevi post Marcellus consul Romam venit, triumphusque ei magno consensu patrum est decretus.

鉴于这些战功,当执政官们的信件送到罗马后,罗马元老院下令举行三天的感恩祭。不久,执政官马尔凯卢斯来到罗马,元老院议员们以高度的一致决定为他举行凯旋式。

§33.37.10

​triumphavit in magistratu de Insubribus Comensibusque; Boiorum triumphi spem collegae reliquit, quia ipsi proprie adversa pugna in ea gente evenerat, cum collega secunda.

他在任期内因战胜因苏布雷人和科姆姆人而举行了凯旋式;他将战胜波伊人而举行凯旋式的希望留给了他的同事,因为他自己在那一族人中遭受了失败,而他的同事却取得了胜利。

§33.37.11

​multa spolia hostium captivis carpentis travecta, multa militaria signa; aeris lata trecenta viginti milia, argenti bigati ducenta triginta quattuor milia.

敌人的许多战利品是用缴获的两轮马车运送的,还有许多军旗;运入了三十二万阿司青铜币,以及二十三万四千个刻有双马战车的银币。

§33.37.12

​in pedites singulos dati octogeni aeris, triplex equiti centurionique.

给每个步兵发了八十阿司,给骑兵和百人队长的则是其三倍。

语法注4 条
  1. 33.37.2cum ... reduxit

    这种结构被称为“逆接的 cum”(cum inversum)。主句使用未完成过去时(adpropinquabat,“正接近”)来描绘背景,而 cum 引导的从句则使用直陈式完成时(reduxit,“撤回”)引入突然发生的中心事件。

  2. 33.37.5aggressuros se rati

    由 'rati'(动词 'reor'“认为”的完成分词)引导的间接陈述。'aggressuros' 是省略了 'esse' 的将来不定式,其逻辑主语是宾格代词 'se',指代主句主语 'Boi'(他们认为自己会发动袭击)。

  3. 33.37.6incident

    手稿中存在 'incident'(将来时)或 'incidunt'(现在时)等变体。在此应理解为历史现在时('incidunt')或完成时 'incidere'(即 'inciderunt')的拼写变体,用以表示过去发生的事实(“他们撞上了……纵队”)。

  4. 33.37.7commissum, quam si

    'commissum [est]' 中省略了系动词 'est'。在 'quam si'(“比如果……”)之后的从句中,使用了虚拟式过去完成时 'concurrissent',构成一个与过去事实相反的虚拟比较:“比他们如果在约定时间和地点、做好了心理准备进行交战[还会更迅速和猛烈]”。

翻译:Gemini 3.5 Flash(2026-05-25 发布)urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:33.37.1-33.37.12