← 李维

自建城以来史

§21.48.1-21.48.10

西庇阿转移至特雷比亚河与克拉斯提迪乌姆失陷

由于高卢辅助兵的背叛,西庇阿将营垒转移到特雷比亚河畔更安全的高地。汉尼拔展开追击但未能截住罗马主力,随后通过贿赂成功攻占了罗马的粮仓克拉斯提迪乌姆。

显示 ▾
显示
译文
字体
AI ↗
← 上一节下一节 →
§21.48.1

​insequenti nocte caedes in castris Romanis, tumultu tamen quam re maior, ab auxiliaribus Gallis facta est.

在次日夜里,罗马军营中发生了一场由高卢辅助兵制造的屠杀,然而这造成的惊恐更甚于实际的伤亡。

§21.48.2

​ad duo milia peditum et ducenti equites vigilibus ad portas trucidatis ad Hannibalem transfugiunt; quos Poenus benigne adlocutus et spe ingentium donorum accensos in civitates quemque suas ad sollicitandos popularium animos dimisit.

大约二千名步兵和二百名骑兵在杀死城门的卫兵后,投奔了汉尼拔;迦太基人亲切地向他们讲话,并用巨额赏赐的希望激发起他们的热情,然后将他们每人遣送回各自的城邦,以煽动同胞们的心。

§21.48.3

​Scipio, caedem eam signum defectionis omnium Gallorum esse ratus contactosque eo scelere velut iniecta rabie ad arma ituros, ​quamquam gravis adhuc vulnere erat, tamen quarta vigilia noctis insequentis tacito agmine profectus ad Trebiam fluvium iam in loca altiora collisque impeditiores equiti1 castra movet.

西庇阿认为这场屠杀是所有高卢人叛变的信号,并觉得那些染指这一罪行的人会像染上了狂犬病一样拿起武器反叛,尽管他因伤势依然沉重,但他还是在次日夜里的第四更天率领军队静默出发,将营垒转移到特雷比亚河,进入了地势已经较高、对骑兵而言行动更为困难的丘陵地带。

§21.48.5

​minus quam ad Ticinum fefellit;2 missisque Hannibal primum Numidis deinde omni equitatu turbasset utique novissimum agmen, ni aviditate praedae in vacua Romana castra Numidae devertissent.3

这次出发不像在提基努斯河时那样成功瞒过敌人;汉尼拔先是派出了努米底亚兵,接着派出了所有骑兵,如果努米底亚兵没有因为贪图财物而拐入空无一人的罗马营垒,他们肯定会使罗马军的后卫陷入混乱。

§21.48.6

​ibi dum perscrutantes loca omnia castrorum nullo satis digno morae pretio tempus terunt, emissus hostis est de manibus; et cum iam transgressos Trebiam Romanos metantisque castra conspexissent, paucos moratorum occiderunt citra flumen interceptos.

在那里,当他们搜寻营垒的每个角落,在没有任何值得耽搁的足够回报上虚度光阴时,敌人从他们手中溜走了;而当他们看到罗马人已经渡过特雷比亚河并正在规划营垒时,他们只杀死了在河的这一侧被拦截的少数滞留者。

§21.48.7

​Scipio, nec vexationem vulneris in via iactati ultra patiens et collegam — iam enim et revocatum ex Sicilia audierat — ratus exspectandum, locum, qui prope flumen tutissimus stativis est visus, delectum communiit.

西庇阿无法再忍受在路上颠簸所致的伤痛折磨,并认为应当等待同僚——因为他已经听说同僚被从西西里召回——便选择并加固了一处在河边看来最适合作为常设营垒的安全地点。

§21.48.8

​nec procul inde Hannibal cum consedisset, quantum victoria equestri elatus, tantum anxius inopia, quae per hostium agros euntem nusquam praeparatis commeatibus maior in dies excipiebat, ​ad Clastidium vicum, quo magnum frumenti numerum congesserant Romani, mittit. ibi cum vim pararent, spes facta proditionis; nec sane magno pretio, nummis aureis quadringentis, Dasio Brundisino praefecto praesidii corrupto traditur Hannibali Clastidium.

汉尼拔在离那里不远的地方驻扎下来,他因骑兵战的胜利而有多么得意,就因粮食的匮乏而有多么焦虑,因为当他穿过敌方领土时,由于各处都没有预先准备好给养,粮食匮乏一天比一天严重地迎面袭来。他向罗马人囤积了大量粮食的克拉斯提迪乌姆村派遣了军队。在那里,正当他们准备动武时,出现了内通的希望;而克拉斯提迪乌姆便以绝非高昂的代价,即四百枚金币,被出卖给汉尼拔,守备队长布伦迪西乌姆的达西乌斯被收买了。

§21.48.10

​id horreum fuit Poenis sedentibus ad Trebiam. in captivos ex tradito praesidio, ut fama clementiae in principio rerum colligeretur, nihil saevitum est.4

这成了驻扎在特雷比亚河畔的迦太基人的粮仓。为了在战事初期确立宽大仁慈的声望,他们对从被出卖的守备队中捕获的俘虏没有施加任何暴行。

语法注4 条
  1. 21.48.4equiti

    依附于比较级形容词 impeditiores(或整个短语 loca altiora collisque impeditiores)的参考与格(或不利与格),意为“对骑兵而言(行动更为困难)”。

  2. 21.48.5minus quam ad Ticinum fefellit

    动词 fefellit(源自 fallo,意为“未被察觉、欺瞒”)此处作非人称使用,或省略了主语(西庇阿)。意为“(西庇阿的撤退)不像在提基努斯河时那样成功瞒过敌人”。

  3. 21.48.5turbasset ... ni ... devertissent

    表示与过去事实相反的虚拟条件句。虚拟式过去完成时 turbasset(turbavisset 的缩写形式)构成主句(结果从句),devertissent 构成条件从句:“如果努米底亚兵没有拐入……(他)本会使……陷入混乱”。

  4. 21.48.10nihil saevitum est

    使用不及物动词 saevire(施暴、残虐)的被动语态第三人称单数中性形式的非人称被动句。意为“(对俘虏)没有施加任何暴行”。

翻译:Gemini 3.5 Flash(2026-05-25 发布)・修订记录(1 处,最近 2026-09-21)
  • 2026-09-21 AI校阅 — 译文 1 处
urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:21.48.1-21.48.10