← 凯撒

高卢战记

§1.42.1-1.42.7

会谈的约定与第十军团骑马护卫

得知凯撒接近后,阿利奥维斯图斯提议举行会谈,条件是双方仅带骑兵,时间定在五天后。为了确保安全,凯撒决定让最信任的第十军团步兵骑上高卢骑兵的马同行。

显示 ▾
显示
译文
字体
AI ↗
← 上一节下一节 →
§1.42.1

​Cognito Caesaris adventu Ariovistus legatos ad eum mittit: quod antea de conloquio postulasset, id per se fieri licere,1 quoniam propius accessisset seque id sine periculo facere posse existimaret.

得知凯撒抵达后,阿利奥维斯图斯派使者前去见他,表示凯撒此前所要求的会谈,就他而言现在可以举行了,因为凯撒已经离得更近,且他认为自己可以毫无危险地进行会谈。

§1.42.2

​Non respuit condicionem Caesar iamque eum ad sanitatem reverti arbitrabatur, cum id quod antea petenti denegasset ultro polliceretur,2 ​magnamque in spem veniebat pro suis tantis populique Romani in eum beneficiis cognitis suis postulatis fore uti pertinacia desisteret.3

凯撒没有拒绝这一提议,并且认为他现在正在恢复理智,因为他以前在凯撒请求时所拒绝的事情,现在竟然主动承诺了。凯撒也抱有极大的希望,考虑到他自己和罗马人民对阿利奥维斯图斯的巨大恩惠,一旦他的要求被知晓,阿利奥维斯图斯就会放弃固执。

§1.42.4

​Dies conloquio dictus est ex eo die quintus.

会谈的日子被定在自那天起第五天。

§1.42.5

​Interim saepe cum legati ultro citroque inter eos mitterentur, Ariovistus postulavit ne quem peditem ad conloquium Caesar adduceret: vereri se ne per insidias ab eo circumveniretur; uterque cum equitatu veniret: alia ratione sese non esse venturum.

在此期间,当使者在他们之间频繁往返时,阿利奥维斯图斯要求凯撒不要带任何步兵参加会谈,说他担心自己会因凯撒的阴谋而被包围;双方应带着骑兵前来,否则他便不来。

§1.42.6

​Caesar, quod neque conloquium interposita causa tolli volebat neque salutem suam Gallorum equitatui committere audebat, commodissimum esse statuit omnibus equis Gallis equitibus detractis eo legionarios milites legionis X., cui quam maxime confidebat, imponere, ut praesidium quam amicissimum, si quid opus facto esset,4 haberet.

凯撒一方面不希望会谈因任何借口而取消,另一方面又不敢将自己的安全托付给高卢骑兵,因此决定采取最方便的办法:夺去高卢骑兵所有的马匹,让最受他信任的第十军团的军团士兵骑上去,以便在万一需要采取行动时,能够拥有最可靠的护卫。

§1.42.7

​Quod cum fieret, non inridicule quidam ex militibus X. legionis dixit: plus quam pollicitus esset Caesarem facere; pollicitum se in cohortis praetoriae loco X. legionem habiturum ad equum rescribere.5

在执行此事时,第十军团的一名士兵风趣地说道:凯撒所做的比他承诺的还要多;他曾承诺将第十军团作为他的亲卫队,现在却把他们登记改写为骑兵了。

语法注5 条
  1. 1.42.1quod antea de conloquio postulasset, id per se fieri licere

    间接引语。主句是对格不定式结构 id... licere(允许进行此事),而 quod 从句是限定先行词 id 的关系从句。关系从句中的动词 postulasset(虚拟语气过去完成时)由于处于间接引语的从句中而采用虚拟语气。per se 意为“就他(阿利奥维斯图斯)自身而言”。

  2. 1.42.2cum id quod antea petenti denegasset ultro polliceretur

    cum 引导原因或情境从句。其中关系从句 quod... denegasset(以前拒绝的事)的动词 denegasset 采用虚拟语气过去完成时,因为它处于主句动词 arbitrabatur 的主观思考范畴内。petenti 是现在分词的与格,用作名词,指“(以前)提出请求的人”(即凯撒),作为 denegasset 的间接宾语。

  3. 1.42.3fore uti pertinacia desisteret

    未来不定式(desisturum esse)的替代表达,由 fore ut 加虚拟语气(此处为 desisteret)构成。采用虚拟语气未完成过去时,以适应主句的历史时态(veniebat)。pertinacia 是表示分离的夺格。

  4. 1.42.6si quid opus facto esset

    无人称句 opus est(需要)的结构,所需要的行动由夺格的完成分词 facto 表示。意为“如果需要采取任何行动”。quid 在 si 后面替代 aliquid。

  5. 1.42.7ad equum rescribere

    除了字面上“重新登记上马(成为骑兵)”的意思外,还包含双关语,暗指在罗马阶级社会中“登记加入骑士阶层(equites)”(即从普通士兵晋升为富有的骑士阶级)。

翻译:Gemini 3.5 Flash(2026-05-25 发布)urn:cts:latinLit:phi0448.phi001.humanitext-lat2:1.42.1-1.42.7