梅陶罗河战役的战果与罗马的狂喜｜波利比奥斯《历史》第十一卷 11.3.1–11.3.7 希腊语原文·中文译文

§11.3.1

ἐπονειδίστους ποιῶσι τὰς αὑτῶν περιπετείας·¹ Ῥωμαῖοι δὲ τῇ μάχῃ κατορθώσαντες παραυτίκα μὲν τὸν χάρακα διήρπαζον τῶν ὑπεναντίων, καὶ πολλοὺς μὲν τῶν Κελτῶν ἐν ταῖς στιβάσι κοιμωμένους διὰ τὴν μέθην κατέκοπτον ἱερείων τρόπον·

不名誉的自身逆境。而罗马人在战斗中取得胜利后，随即抢劫了对手的营地，并像宰杀祭品一样，将许多因醉酒而躺在草垫上熟睡的凯尔特人砍杀。

§11.3.2

συνῆγον δὲ καὶ τὴν λοιπὴν τῶν αἰχμαλώτων λείαν, ἀφʼ ἧς εἰς τὸ δημόσιον ἀνήχθη πλείω τῶν τριακοσίων ταλάντων.

他们还收集了包括捕虏在内的其余战利品，由此向国库上缴了三百个大领（塔兰同）以上的款项。

§11.3.3

ἀπέθανον δὲ τῶν μὲν Καρχηδονίων κατὰ τὴν μάχην σὺν τοῖς Κελτοῖς οὐκ ἐλάττους μυρίων, τῶν δὲ Ῥωμαίων περὶ δισχιλίους. ἑάλωσαν δὲ καὶ ζωγρίᾳ τινὲς τῶν ἐνδόξων Καρχηδονίων, οἱ δὲ λοιποὶ κατεφθάρησαν.

在战斗中，迦太基人与凯尔特人一同战死者不下万人，而罗马人则损失约二千人。此外，一些显赫的迦太基人被活捉，其余的人则全部阵亡。

§11.3.4

τῆς δὲ φήμης ἀφικομένης εἰς τὴν Ῥώμην τὴν μὲν ἀρχὴν ἠπίστουν τῷ λίαν βούλεσθαι τοῦτο γενόμενον ἰδεῖν·²

当消息传到罗马时，起初人们因极度渴望看到这一结果实现，反而不敢置信。

§11.3.5

ἐπειδὴ δὲ καὶ πλείους ἧκον, οὐ μόνον τὸ γεγονός, ἀλλὰ καὶ τὰ κατὰ μέρος διασαφοῦντες, τότε δὴ χαρᾶς ὑπερβαλλούσης ἦν ἡ πόλις πλήρης, καὶ πᾶν μὲν τέμενος ἐκοσμεῖτο, πᾶς δὲ ναὸς ἔγεμε πελάνων καὶ θυμάτων, καθόλου δʼ εἰς τοιαύτην εὐελπιστίαν παρεγένοντο καὶ θάρσος ὥστε πάντας τὸν Ἀννίβαν, ὃν μάλιστα πρότερον ἐφοβήθησαν, τότε μηδʼ ἐν Ἰταλίᾳ νομίζειν παρεῖναι.

但随着更多的报信者到来，不仅证实了这一事件，还详细说明了具体过程，城市顿时充满了无比的喜悦，所有的神圣辖区都被装饰起来，所有的神殿都塞满了祭饼和祭牲。总之，他们获得了如此巨大的希望和信心，以至于所有人都认为，先前他们最害怕的汉尼拔此时甚至已经不在意大利了。

§11.3.7

ὁ δὲ³ φαντασίαν μὲν ἔχειν ἔφη τοὺς εἰρημένους λόγους, τὴν δʼ ἀλήθειαν οὐ τοιαύτην εἶναι, τὸ δʼ ἐναντίον. —

但他表示，上述说法虽有其表面的合理性，但事实并非如此，反而恰恰相反。——

语法注3 条

11.3.1ἐπονειδίστους ποιῶσι τὰς αὑτῶν περιπετείας
双宾格结构，由前一分节（§11.2.11）中由 ἵνα 引导的目的从句中的虚拟语气动词 ποιῶσι 控制，其中 τὰς αὑτῶν περιπετείας 为直接宾语，ἐπονειδίστους 为宾语补足语（谓语性形容词）。主语承接前一分节的“投身于公共事务的人”。
11.3.4τῷ λίαν βούλεσθαι τοῦτο γενόμενον ἰδεῖν
表示原因的带冠词不定式与格（τῷ λίαν βούλεσθαι），其后接不定式 ἰδεῖν，而分词 γενόμενον 作为 ἰδεῖν 的宾语补足语（对格分词），整体结构意为“因为极度渴望看到这一结果实现”。
11.3.7ὁ δὲ
主格单数指示代名词，用作人称代词（“但他”）。由于该文本属于残篇，此处的“他”是指汉尼拔，还是作者波利比乌斯本人以第三人称对自己进行元叙事性指代，存在不同的解释空间。此处采用中性的译法“但他”，以保留其含糊性。

翻译：Gemini 3.5 Flash（2026-05-25 发布）・修订记录（1 处，最近 2026-09-21）

2026-09-21 AI校阅 — 译文 1 处

urn:cts:greekLit:tlg0543.tlg001.humanitext-grc2:11.3.1-11.3.7