← 亚里士多德

物理学

§8.2

驳斥运动的新生论与动物的自身运动

本文梳理了认为运动可以无中生有的反驳论点(基于变化的有限性、无生物的始动以及生物的自我运动),并针对其中最困难的“生物自我运动”进行驳斥,指出其本质上仍依赖于受周围环境刺激而产生的内部运动。

显示 ▾
显示
译文
字体
AI ↗
← 上一节下一节 →
§8.2

Τὰ δὲ ἐναντία τούτοις οὐ χαλεπὸν λύειν. δόξειε δʼ ἂν ἐκ τῶν τοιῶνδε σκοποῦσιν ἐνδέχεσθαι1 μάλιστα κίνησιν εἶναί ποτε μὴ οὕσαν ὅλως, πρῶτον μὲν ὅτι οὐδεμία ἀίδιος μεταβολή· μεταβολὴ γὰρ ὅποσα πέφυκεν ἔκ τινος εἴς τι, ὥστε ἀνάγκη πάσης μεταβολῆς εἶναι πέρας τὰ ἐναντία ἐν οἷς γίγνεται, εἰς ἄπειρον δὲ κινεῖσθαι μηδέν. ἔτι ὁρῶμεν ὅτι δυνατὸν κινηθῆναι μήτε κινούμενον μήτʼ ἔχον ἐν ἑαυτῷ μηδεμίαν κίνησιν, οἷον ἐπὶ τῶν ἀψύχων, ὧν οὔτε μέρος οὐδὲν οὔτε τὸ ὅλον κινούμενον ἀλλʼ ἠρεμοῦν κινεῖταί ποτε· προσῆκεν δὲ ἢ ἀεὶ κινεῖσθαι ἢ μηδέποτε, εἴπερ μὴ γίγνεται οὐκ οὗσα.2 πολὺ δὲ μάλιστα τὸ τοιοῦτον ἐπὶ τῶν ἐμψύχων εἶναι φανερόν· οὐδεμιᾶς γὰρ ἐν ἡμῖν ἐνούσης κινήσεως ἐνίοτε, ἀλλʼ ἡσυχάζοντες ὄμως κινούμεθά ποτε, καὶ ἐγγίγνεται ἐν ἡμῖν ἐξ ἡμῶν αὐτῶν ἀρχὴ κινήσεως, κὰν μηθὲν ἔξωθεν κινήση. τοῦτο γὰρ ἐπὶ τῶν ἀψύχων οὐχ ὁρῶμεν ὁμοίως, ἀλλʼ ἀεὶ κινεῖ τι αὐτὰ τῶν ἔξωθεν ἕτερον· τὸ δὲ ζῷον αὐτό φαμεν ἑαυτὸ κινεῖν. ὥστʼ εἶπερ ήρεμεῖ ποτὲ πάμπαν, ἐν ἀκινήτῳ κίνησις ἂν γίγνοιτο ἐξ αὐτοῦ καὶ οὐκ ἔξωθεν. εἰ δʼ ἐν ζήῳ τοῦτο δυνατὸν γενέσθαι, τί κωλύει τὸ αὐτὸ συμβῆναι καὶ κατὰ τὸ πᾶν; εἰ γὰρ ἐν μικρῷ κόσμῳ γίγνεται, καὶ ἐν μεγάλῳ· καὶ εἰ ἐν τῷ κόσμῳ, κὰν τῷ ἀπείρῳ, εἶπερ ἐνδέχεται κινεῖσθαι τὸ ἄπειρον καὶ ἠρεμεῖν ὅλον. τού. τῶν δὴ τὸ μὲν πρῶτον λεχθέν, τὸ μὴ τὴν αὐτὴν ἀεὶ καὶ μίαν τῷ ἀριθμῷ εἶναι τὴν κίνησιν τὴν εἰς τὰ ἀντικείμενα, ὀρθῶς λέγεται. τοῦτο μὲν γὰρ ἴσως ἀναγκαῖον, εἴπερ μὴ ἀεὶ μίαν καὶ τὴν αὐτὴν εἶναι δυνατὸν τὴν τοῦ αὐτοῦ καὶ ἑνὸς κίνησιν· λέγω δʼ οἶον πότερον τῆς μιᾶς χορδῆς εἶς καὶ ὁ αὐτὸς φθόγγος, ἢ ἀεὶ ἕτερος, ὁμοίως ἐχούσης καὶ κινουμένης. ἀλλʼ ὄμως ὁποτέρως ποτʼ ἔχει, οὐδὲν κωλύει τὴν αὐτὴν εἶναί τινα τῷ συνεχῆ εἶναι καὶ ἀΐδιον· δῆλον δʼ ἔσται μᾶλλον ἐκ τῶν ὕστερον. τὸ δὲ κινεῖσθαι μὴ κινούμενον οὐδὲν ἄτοπον,3 ἂν ὁτὲ μὲν ῇ τὸ κινῆσον ἔξωθεν, ὁτὲ δὲ μή. τοῦτο μέντοι πῶς ἂν εἴη, ζητητέον, λέγω δὲ ὥστε4 τὸ αὐτὸ ὑπὸ τοῦ αὐτοῦ κινητικοῦ ὄντος ὁτὲ μὲν κινεῖσθαι ὁτὲ δὲ μή· οὐδὲν γὰρ ἄλλʼ ἀπορεῖ ὁ τοῦτο λέγων ἢ διὰ τί οὐκ ἀεὶ τὰ μὲν ἠρεμεῖ τῶν ὄντων τὰ δὲ κινεῖται. μάλιστα δʼ ἄν δόξειεν τὸ τρίτον ἔχειν ἀπορίαν, ὡς ἐγγιγνομένης οὐκ ἐνούσης πρότερον κινήσεως, τὸ συμβαῖνον ἐπὶ τῶν ἐμψύχων· ἠρεμοῦν γὰρ πρότερον μετὰ ταῦτα βαδίζει, κινήσαντος τῶν ἔξωθεν οὐδενός, ὡς δοκεῖ. τοῦτο δʼ ἐστὶ ψεῦδος. ὁρῶμεν γὰρ ἀεί τι κινούμενον ἐν τῷ ζὥῳ τῶν συμφύτων· τούτου δὲ τῆς κινήσεως οὐκ αὐτὸ τὸ ζῶον αἶτιον, ἀλλὰ τὸ περιέχον ἴσως. αὐτὸ δέ φαμεν αὐτὸ κινεῖν οὐ πᾶσαν κίνησιν,5 ἀλλὰ τὴν κατὰ τόπον, οὐδὲν οὖν κωλύει, μᾶλλον δʼ ἴκως ἀναγκαῖον, ἐν μὲν τῷ σώματι πολλὰς ἐγγίγνεσθαι κινήσεις ὑπὸ τοῦ περιέχοντος, τούτων δʼ ἐνίας τὴν διάνοιαν ἢ τὴν ὄρεξιν κινεῖν, ἐκείνην δὲ τὸ ὅλον ἤδή ζῶον κινεῖν, οἷον συμβαίνει περὶ τοὺς ὕπνους· αἰσθητικῆς μὲν γὰρ οὐδεμιᾶς ἐνούσης κινήσεως, ἐνούσης μέντοι τινός, ἐγείρεται τὰ ζῷα πάλιν. ἀλλὰ γὰρ φανερὸν ἔσται καὶ περὶ τούτων ἐκ τῶν ἑπομένων.

但解决这些相反的论点并不困难。然而,对于从以下角度进行考察的人来说,可能最觉得在完全不存在运动的情况下,有时也会产生运动:第一,因为没有任何变化是永恒的;因为一切变化在本性上都是从某物到某物,因而对于一切变化而言,其所发生于其间的相反者必然是其极限,且没有任何事物会向无限运动。此外,我们看到,既不处于运动中、自身内部也没有任何运动的事物也是可能被推动的,例如无生物,它们无论是任何部分还是整体都不处于运动中,而是处于静止状态,但会在某个时刻运动起来;但是,如果确实不是在原本不存在运动的情况下产生运动,那么它们理应要么始终处于运动中,要么永远不运动。但这种情况在生物身上显然要明显得多;因为有时我们内部没有任何运动,而是处于静止状态,但我们还是会在某个时刻运动起来,并且在我们内部,由我们自身产生运动的原理,即使外部没有任何东西推动我们。因为我们在无生物身上看不到同样的情况,而是始终有外部的某种其他事物在推动它们;但我们说动物是自己运动的。因此,如果动物有时完全静止,那么在不动之物内部就会由其自身而非外部产生运动。如果这种事情在动物身上是可能发生的,那么有什么能阻碍同样的事情发生于宇宙整体呢?因为如果它发生于小世界,也就能发生于大世界;而如果发生于宇宙,也就发生于无限者之中,如果确实可能让无限者整体进行运动和静止的话。 在这些论点中,最先说到的那一点,即朝向相反者的运动并不总是相同且在数目上合而为一,这说法是正确的。因为这或许是必然的,如果同一且单一的事物的运动确实不可能始终是同一且相同的话;我的意思是,例如,当单根弦处于相似状态并以相似方式被拨动时,其发出的声音是同一个,还是每一次都不同。然而,无论情况是这两种中的哪一种,都没有任何东西阻碍某种运动因为连续且永恒而成为同一的;但这将从后面的讨论中变得更加明显。至于在不运动的情况下运动起来,如果外部的推动者有时存在、有时不存在,这并没有什么荒谬之处。然而,这如何可能,是必须探讨的——我的意思是,同一个事物如何可能由同一个具有推动能力的事物在某一时刻推动,而在另一时刻不推动;因为说这话的人所产生疑问的,不外乎是为什么在存在的事物中,有些不是始终静止,有些不是始终运动。但第三点似乎特别会带来困难,即发生在生物身上的情况,仿佛运动是在原本不存在的情况下在它们内部产生的;因为尽管先前处于静止,但动物随后开始行走,且似乎外部没有任何东西推动它。但这其实是错误的。因为我们看到在动物内部,某些先天俱有的部分总是处于运动之中;而关于这种运动,其原因并不是动物本身,而或许是包围着它的环境。而且当我们说动物自己运动时,并不是指所有的运动,而是指关于空间的运动(位移)。因此,没有什么能阻止——或者说,也许这甚至是必然的——即在身体内部由环境产生出许多运动,而其中一些运动推动了理智或欲求,而这反过来又推动了动物整体,正如在睡眠中发生的情况那样;因为尽管没有任何感觉的运动存在,但因为有某种运动存在,动物便会再次醒来。然而,关于这些,也会在接下来的讨论中变得明朗。

语法注5 条
  1. 252b2δόξειε δʼ ἂν ἐκ τῶν τοιῶνδε σκοποῦσιν ἐνδέχεσθαι

    与格分词 σκοποῦσιν 作为关系与格,与无人称用法的 δόξειε δʼ ἂν 连用,表示“对于考量的人来说似乎……”。

  2. 252b10προσῆκεν δὲ ἢ ἀεὶ κινεῖσθαι ἢ μηδέποτε, εἴπερ μὴ γίγνεται οὐκ οὖσα

    未完成过去时 προσῆκεν 在此表示在某种假设条件(反事实)下本该如此。阴性单数主格分词 οὐκ οὖσα 与省略的阴性主语 κίνησις 一致,表示条件或让步(“本不存在”)。

  3. 253a1τὸ δὲ κινεῖσθαι μὴ κινούμενον οὐδὲν ἄτοπον

    冠词性不定式 τὸ κινεῖσθαι 作句子的主语,中性单数主格分词 μὴ κινούμενον 限定该不定式的隐含主语,描述其在受动前“不处于运动中”的状态。

  4. 253a5τοῦτο μέντοι πῶς ἂν εἴη, ζητητέον, λέγω δὲ ὥστε...

    无人称动形容词 ζητητέον 表示义务或当意(“必须探讨”)。后面的 ὥστε 从句起同位语作用,具体说明前文 τοῦτο 的内容(即“如何实现……”)。

  5. 253a10αὐτὸ δέ φαμεν αὑτὸ κινεῖν οὐ πᾶσαν κίνησιν

    不定式 κινεῖν 的主语是主格的 αὐτό(动物本身)而非宾格,因为它的主语与主句动词 φαμέν 的主语一致(主格带不定式结构)。反身代词 αὑτό 作其直接宾语。οὐ πᾶσαν κίνησιν 是关系宾格,起限制范围的作用。

翻译:Gemini 3.5 Flash(2026-05-22 发布)・中文译文与原文的修订记录(6 处,最近 2026-09-22)
  • 2026-09-22 AI校阅 — 原文 1 处
  • 2026-09-21 AI校阅 — 原文 4 处
  • 2026-09-16 修正OCR错误 — 原文 1 处
urn:cts:greekLit:tlg0086.tlg031.humanitext-grc1:8.2