迈加巴佐斯对希斯提哀乌斯的警告｜希罗多德《历史》第五卷 5.23.1–5.23.3 希腊语原文·中文译文

§5.23.1

ταῦτα μέν νυν οὕτω κῃ ἐγένετο. Μεγάβαζος δὲ ἄγων τοὺς Παίονας ἀπίκετο ἐπὶ τὸν Ἑλλήποντον· ἐνθεῦτεν διαπεραιωθεὶς ἀπίκετο ἐς τὰς Σάρδις. ἅτε δὲ τειχέοντος ἤδη Ἱστιαίου τοῦ Μιλησίου τὴν παρὰ Δαρείου αἰτήσας ἔτυχε¹ μισθὸν δωρεὴν φυλακῆς τῆς σχεδίης, ἐόντος δὲ τοῦ χώρου τούτου παρὰ Στρυμόνα ποταμὸν τῷ οὔνομα ἐστὶ Μύρκινος, μαθὼν ὁ Μεγάβαζος τὸ ποιεύμενον ἐκ τοῦ Ἱστιαίου, ὡς ἦλθε τάχιστα ἐς τὰς Σάρδις ἄγων τοὺς Παίονας, ἔλεγε Δαρείῳ τάδε.

且说，这些事便是如此发生的。迈加巴佐斯率领着派奥尼亚人到达了赫勒斯滂；从那里渡海后，他到达了萨尔迪斯。由于米利都人希斯提哀乌斯已经开始在他向大流士请求并获得的土地上筑城（作为他看守浮桥的谢礼），而这片地方位于斯特里门河畔，名叫米尔基努斯，因此迈加巴佐斯在得知希斯提哀乌斯所做的事情后，一带着派奥尼亚人抵达萨尔迪斯，就对大流士这样说道：

§5.23.2

ὦ βασιλεῦ, κοῖόν τι χρῆμα ἐποίησας, ἀνδρὶ Ἕλληνι δεινῷ τε καὶ σοφῷ δοὺς ἐγκτίσασθαι πόλιν ἐν Θρηίκῃ, ἵνα ἴδη τε ναυπηγήσιμος ἐστὶ ἄφθονος² καὶ πολλοὶ κωπέες καὶ μέταλλα ἀργύρεα, ὅμιλός τε πολλὸς μὲν Ἕλλην περιοικέει πολλὸς δὲ βάρβαρος, οἳ προστάτεω ἐπιλαβόμενοι ποιήσουσι τοῦτο τὸ ἂν κεῖνος ἐξηγέηται καὶ ἡμέρης καὶ νυκτός.

“国王啊，您做了一件什么样的事啊！您竟然允许一个既可怕又精明的希腊人在色雷斯建立一座城市。那里有取之不尽的造船木材、众多的桨手和银矿，而且周围还居住着大量的希腊人和蛮族人群，他们一旦得到了带头人，就会日以继夜地听从他的调遣。

§5.23.3

σύ νυν τοῦτον τὸν ἄνδρα παῦσον ταῦτα ποιεῦντα, ἵνα μὴ οἰκηίῳ πολέμῳ συνέχῃ· τρόπῳ δὲ ἠπίῳ μεταπεμψάμενος παῦσον. ἐπεὰν δὲ αὐτὸν περιλάβῃς, ποιέειν ὅκως μηκέτι κεῖνος ἐς Ἕλληνας ἀπίξεται.³

因此，您现在要制止这个人的行为，以免陷入内战的困境；用温和的方式把他召来，然后制止他。一旦您把他控制在手中，就要设法让他再也无法回到希腊人那里去。”

语法注3 条

5.23.1τὴν παρὰ Δαρείου αἰτήσας ἔτυχε
爱奥尼亚方言的关系代词 τὴν（相当于雅典方言的 ἥν，阴性单数宾格）在此指代一个被省略的阴性先行词（如表示“土地”的 χώρην）。动词 ἔτυχε（τυγχάνω 的不定过去时，在此意为“获得”）通常支配属格，但在此处直接将关系代词 τὴν 作为宾语，并以 μισθὸν δωρεὴν（作为报偿的礼物）作为同位语。
5.23.2ἵνα ἴδη τε ναυπηγήσιμος ἐστὶ ἄφθονος
此处的 ἵνα 并非用作表示目的的连词（为了），而是用作表示地点的关系副词（在那个地方）。此外，ἴδη 是爱奥尼亚方言词汇，相当于雅典方言中的 ὕλη（木材、森林）。
5.23.3ποιέειν ὅκως μηκέτι κεῖνος ἐς Ἕλληνας ἀπίξεται
不定式 ποιέειν 是用作命令的祈使不定式。ὅκως（雅典方言中的 ὅπως）在此引导一个表示努力或设法的名词从句，后接将来时直陈式 ἀπίξεται，表示“设法使……”或“务必使……”。

翻译：Gemini 3.5 Flash（2026-05-25 发布）・修订记录（2 处，最近 2026-09-21）

2026-09-21 AI校阅 — 译文 2 处

urn:cts:greekLit:tlg0016.tlg001.humanitext-grc2:5.23.1-5.23.3