迪奥凯斯辞去裁判与米底人决议立王｜希罗多德《历史》第一卷 1.97.1–1.97.3 希腊语原文·中文译文

§1.97.1

πλεῦνος δὲ αἰεὶ γινομένου τοῦ ἐπιφοιτέοντος, οἷα πυνθανομένων¹ τὰς δίκας ἀποβαίνειν κατὰ τὸ ἐόν, γνοὺς ὁ Δηιόκης ἐς ἑωυτὸν πᾶν ἀνακείμενον οὔτε κατίζειν ἔτι ἤθελε ἔνθα περ πρότερον προκατίζων ἐδίκαζε, οὔτʼ ἔφη δικάσειν ἔτι· οὐ γὰρ οἱ λυσιτελέειν τῶν ἑωυτοῦ ἐξημεληκότα² τοῖσι πέλας διʼ ἡμέρης δικάζειν.

由于人们听说他的判决皆能符合事实，前来找他的人便越来越多。迪奥凯斯看出一切都依赖于他自己，于是他既不想再像以前那样坐在那里升堂审案，也声称自己不再受理案件。因为他说，荒废了自己的私事而整天为邻人审理案件，对他自己而言是毫无益处的。

§1.97.2

ἐούσης ὦν ἁρπαγῆς καὶ ἀνομίης ἔτι πολλῷ μᾶλλον ἀνὰ τὰς κώμας ἢ πρότερον ἦν, συνελέχθησαν οἱ Μῆδοι ἐς τὠυτὸ καὶ ἐδίδοσαν σφίσι³ λόγον, λέγοντες περὶ τῶν κατηκόντων. ὡς δʼ ἐγὼ δοκέω, μάλιστα ἔλεγον οἱ τοῦ Δηιόκεω φίλοι οὐ γὰρ δὴ τρόπῳ τῷ παρεόντι χρεώμενοι δυνατοὶ εἰμὲν οἰκέειν τὴν χώρην, φέρε στήσωμεν ἡμέων αὐτῶν βασιλέα· καὶ οὕτω ἥ τε χώρη εὐνομήσεται καὶ αὐτοὶ πρὸς ἔργα τρεψόμεθα, οὐδὲ ὑπʼ ἀνομίης ἀνάστατοι ἐσόμεθα. ταῦτά κῃ λέγοντες πείθουσι ἑωυτοὺς βασιλεύεσθαι.⁴

因此，各村庄的抢劫和无王法现象比以前更加严重，米底人便聚集在一处，共同商讨对策，谈论眼前的局势。正如我所认为的那样，当时说得最起劲的，主要是迪奥凯斯的朋友们：“既然继续采用现有的生活方式，我们便无法在这片土地上生存下去，那么来吧，让我们为自己立一个国王。这样一来，国家就会得到良好的治理，我们自己也能投身于各自的工作，而不会因无法无天而流离失所。” 他们用这些话互相说服，决定实行君主制。

语法注4 条

1.97.1πυνθανομένων
省略了逻辑主语（即一般人）的属格绝对结构（独立分词短语）。结合接续词 οἷα 表示客观的理由（“因为他们听说……”）。不定式 ἀποβαίνειν 作为该分词的补充不定式。
1.97.1ἐξημεληκότα
完成时主动分词、阳性单数宾格。由于它指代在非人称表达 οὐ λυσιτελέειν δικάζειν（裁判）的逻辑主语（迪奥凯斯本人），因而采用宾格形式。
1.97.2σφίσι
第三人称复数代词与格。在此处起到了相互代词（等同于 ἀλλήλοις）的作用，短语 ἐδίδοσαν σφίσι λόγον 意为“他们彼此交换意见（讨论）”。
1.97.3βασιλεύεσθαι
现在被动语态不定式。作为主动词 πείθουσι（说服、使相信）的补充不定式，意为“被国王统治”。

翻译：Gemini 3.5 Flash（2026-05-25 发布）・修订记录（1 处，最近 2026-09-22）

2026-09-22 AI校阅 — 原文 1 处

urn:cts:greekLit:tlg0016.tlg001.humanitext-grc2:1.97.1-1.97.3