← 유스티니아누스 1세

학설휘찬

§13.4.8.pr

특정 장소 지급 약정에서의 보증인 책임과 재량소송

카푸아에서의 지급 약정에서 보증인의 의무에 대해 논하며, 주채무자와의 동등성, 이자 채무와의 차이점, 그리고 일부 변제 후 심판관의 평가 직무에 관해 설명한다.

보기 ▾
보기
번역
글꼴
AI ↗
← 이전다음 →

[AFRICANUS libro tertio quaestionum.]

[아프리카누스, 질의록 제3권]

§13.4.8.pr

​Centum Capuae dari stipulatus fideiussorem accepisti: ea pecunia ab eo similiter ut ab ipso promissore peti debebit, id est ut, si alibi quam Capuae petantur, arbitraria agi debeat lisque tanti aestimetur, quanti eius uel actoris interfuerit1 eam summam Capuae potius quam alibi solui. nec oportebit, quod forte per reum steterit, quo minus2 tota centum Capuae soluerentur, obligationem fideiussoris augeri: neque enim haec causa recte comparabitur obligationi usurarum: ibi enim duae stipulationes sunt, hic autem una pecuniae creditae est, circa cuius exsecutionem aestimationis ratio arbitrio iudicis committitur. eiusque differentiae manifestissimum argumentum esse puto, quod, si post moram factam pars pecuniae soluta sit et reliquum petatur, officium iudicis tale esse debeat, ut aestimet,3 quanti actoris intersit eam dumtaxat summam quae petetur Capuae solutam esse.4

그대가 카푸아에서 100이 지급될 것을 문답계약으로 약정받고 보증인을 얻었다면, 그 돈은 약정자 본인에게 청구되어야 하는 것과 마찬가지로 그 보증인에게도 청구되어야 한다. 즉, 만약 카푸아 이외의 곳에서 청구된다면 재량 소송이 제기되어야 하며, 소송은 그 금액이 다른 곳보다는 오히려 카푸아에서 지급되는 것이 그나 원고에게 얼마나 이익이 되었는지에 따라 그만큼의 가치로 평가되어야 한다. 또한, 혹시 채무자 때문에 카푸아에서 100 전체가 지급되지 못했다고 해서 보증인의 채무가 늘어나는 것은 옳지 않다. 왜냐하면 이 사례는 이자 채무와 올바르게 비교될 수 없기 때문이다. 저기서는 두 개의 문답계약이 존재하지만, 여기서는 대여된 금전에 관한 하나의 문답계약만이 존재하며, 그 집행에 관해서는 평가의 기준이 심판관의 재량에 맡겨져 있기 때문이다. 그리고 그 차이의 가장 명백한 증거는 다음과 같다고 나는 생각한다. 즉, 지체가 발생한 후에 금전의 일부가 지급되고 남은 금액이 청구되는 경우, 심판관의 직무는 청구되는 바로 그 금액만이 카푸아에서 지급된 것이 원고에게 얼마나 이익이 되는지를 평가하는 것이어야 한다는 점이다.

구문 주해4건
  1. 13.4.8.prquanti eius uel actoris interfuerit

    비인칭 동사 interest 구문으로, 이해관계자는 속격(eius 및 actoris)으로 나타나고, 관심의 정도는 가치의 속격 quanti로 표현된다. 여기서 eius는 문맥상 주채무자 또는 보증인을 가리킨다.

  2. 13.4.8.prper reum steterit, quo minus

    per aliquem stat quo minus는 "~의 탓에 ...하지 못하다" 또는 "~에게 책임이 있어 ...가 방해받다"를 의미하는 관용 표현이다. 여기서는 채무자의 책임으로 인해 100 전체가 지급되지 못했음을 가리킨다.

  3. 13.4.8.prtale esse debeat, ut aestimet

    상관 표현 tale... ut에 의해 심판관의 직무(officium iudicis)의 구체적인 내용과 성질을 설명한다. ut 절 안의 aestimet은 접속법 현재이다.

  4. 13.4.8.pream dumtaxat summam quae petetur Capuae solutam esse

    동사 intersit의 주어가 되는 대격 부정사구(AcI)이다. dumtaxat(~만)를 동반하는 대격 eam summam이 수동 부정사 solutam esse의 의미상 주어가 된다.

번역: Gemini 3.5 Flash (2026-07-12 공개)
  • 한은(는) 2026-07-13에 Gemini 3.5 Flash(으)로 재번역
urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:13.4.8.pr