- 저본
- Titi Livi ab urbe condita libri editionem priman, Pars I-IV, Libri I-XL. Editio Stereotypica. Weissenborn, Wilhelm; Mueller, Moritz, editors. Leipzig: Teubner, 1884-1911.
- 번역
- AI 생성(gemini-3.5-flash) — 기계 번역으로 오류가 있을 수 있습니다
- 언어
- 日本語 · English · 简体中文 · 한국어
- CTS URN
- urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:21.56.1-21.56.9
- 출력
- Humanitext Reader · reader.humanitext.ai · 2026-10-22
트레비아강 전투에서 로마군 보조 부대는 패주하지만, 보병 주력 약 만 명은 적의 대열을 돌파하여 플라켄티아로 후퇴한다. 혹한 속에서 남은 병력들이 야간에 강을 건너 합류하고, 집정관 스키피오의 지휘 아래 크레모나로 철수한다.
trepidantisque et prope iam in suos consternatos1 e media acie in extremam ad sinistrum cornu adversus Gallos auxiliares agi iussit Hannibal. ibi extemplo haud dubiam fecere fugam, eoque novus terror additus Romanis, ut fusa auxilia sua viderunt.
그리고 겁에 질려 이제 거의 아군을 향해 날뛰려 하는 코끼리들을, 한니발은 대열 중앙에서 가리아인 보조병들이 있는 왼쪽 날개 끝으로 몰고 가도록 명령했다. 그곳에서 코끼리들은 즉시 결정적인 패주를 일으켰고, 로마군에게는 자신들의 보조군이 격퇴당하는 것을 보았을 때 그로부터 새로운 공포가 더해졌다.
itaque cum iam in orbem pugnarent decem milia ferme hominum, cum alia evadere nequissent, media Afrorum 4. acie,2 qua Gallicis auxiliis firmata erat, cum ingenti caede hostium perrupere et, cum neque in castra reditus esset flumine interclusis neque prae imbri satis decernere possent, qua suis opem ferrent, Placentiam recto itinere perrexere.
그리하여 다른 곳으로 탈출할 길이 없어 이제 약 만 명의 병사들이 원진을 치고 싸우고 있었을 때, 그들은 가리아인 보조군으로 보강되어 있던 아프리카병 대열 중앙을 적에게 엄청난 살상을 입히며 돌파했고, 강에 가로막혀 진영으로 돌아갈 길이 없었고, 폭우 때문에 아군에게 어떻게 도움을 주어야 할지 충분히 판단할 수 없었기에, 곧장 곧은 길을 따라 플라켄티아로 나아갔다.
plures deinde in omnes partes eruptiones factae; et qui flumen petiere, aut gurgitibus absumpti sunt aut inter cunctationem ingrediendi ab hostibus oppressi;
그 후 사방으로 더 많은 탈출 시도가 일어났다. 강으로 향한 자들은 소용돌이에 휩쓸려 사라지거나, 강에 들어가기를 주저하는 사이에 적들에게 제압당했다.
qui passim per agros fuga sparsi erant, alii vestigia cedentis sequentes agminis Placentiam contendere, aliis3 timor hostium audaciam ingrediendi flumen fecit, transgressique in castra pervenerunt.
패주하여 들판 사방으로 흩어져 있던 자들 중에서, 어떤 이들은 퇴각하는 군대의 발자국을 따라 플라켄티아로 향했고, 다른 이들에게는 적에 대한 공포가 강에 들어갈 용기를 주어, 강을 건너 진영에 도달했다.
imber nive mixtus et intoleranda vis frigoris et homines multos et iumenta et elephantos prope omnis absumpsit.
눈이 섞인 비와 견디기 힘든 극심한 추위는 많은 사람과 가축, 그리고 거의 모든 코끼리를 앗아갔다.
finis insequendi hostis Poenis flumen Trebia fuit, et ita torpentes gelu in castra rediere, ut vix laetitiam victoriae sentirent.
카르타고인들에게 적을 추격하는 한계는 트레비아강이었고, 추위로 너무나 마비된 채 진영으로 돌아왔기에 승리의 기쁨을 거의 느끼지 못할 정도였다.
itaque nocte insequenti, cum praesidium castrorum et quod reliquum exfuga semermium ex magna parte militum erat ratibus Trebiam traicerent, aut nihil sensere obstrepente pluvia aut, quia iam moveri nequibant prae lassitudine ac vulneribus, sentire sese dissimularunt,4 quietisque Poenis tacito agmine ab Scipione consule exercitus Placentiam est perductus, inde Pado traiecto Cremonam, ne duorum exercituum hibernis una colonia premeretur.
그리하여 다음 날 밤, 진영의 수비대와 패주하여 살아남은 자들 중 대다수가 반무장 상태였던 잔존 병력이 뗏목으로 트레비아강을 건널 때, 카르타고인들은 요란하게 쏟아지는 빗소리 때문에 전혀 알아차리지 못했거나, 피로와 부상 때문에 이제 움직일 수 없었기에 알아차리지 못한 체했다. 이리하여 카르타고인들이 조용히 있는 동안, 집정관 스키피오에 의해 군대는 조용한 행군으로 플라켄티아로 인도되었고, 거기서 포강을 건너 크레모나로 이동했으니, 이는 두 군대의 겨울 진영으로 인해 하나의 식민시가 압박받지 않도록 하기 위함이었다.
- 21.56.1trepidantisque et prope iam in suos consternatos
접속사 que는 직전 경무장 보병들의 행동에 이은 카르타고 측의 조치를 연결한다. 대격 분사구 trepidantis... consternatos는 앞 문맥의 코끼리들(elephantos)을 가리키는 대명사 eos가 생략된 것으로, iussit에 걸리는 수동 부정사 agi의 의미상 주어(대격 주어) 역할을 한다.
- 21.56.2media Afrorum acie
경로를 나타내는 탈격(Ablative of Route)으로, 로마군이 돌파한 경로를 보여준다. "아프리카병 대열의 한가운데를 뚫고"라는 의미이다.
- 21.56.5qui passim per agros fuga sparsi erant, alii ... aliis
전체 관계절 qui ... sparsi erant가 문장의 전체 주어 역할을 하고, 이것이 alii ... aliis("어떤 이들은..., 다른 이들에게는...")라는 부분 동격(schema Ionicum) 구조로 분할되어 있다. alii는 주격으로서 분사 sequentes와 동사 contendere의 주어이며, aliis는 fecit 문장에서 여격으로 사용되었다.
- 21.56.9sentire sese dissimularunt
동사 dissimulo("~하지 않은 체하다")는 대격 부정사 구문 sentire sese("자신들이 알아차렸다는 것")를 동반하여, "알아차리지 못한 체했다"라는 의미를 나타낸다.
번역: Gemini 3.5 Flash (2026-05-25 공개) · 수정 이력 (1건, 최근 2026-09-21)
- 2026-09-21 AI 교열 — 번역문 1건
